మణికర్ణిక

రచన: ప్రొఫెసర్ రామా చంద్రమౌళి


తనెవరో తనకే తెలియని మణికర్ణిక
భస్మసింహాసనంపై కూర్చుని గంగా హారతిని చూస్తోంది కటిక చీకట్లో
యుగయుగాలుగా అంతే
స్త్రీని హింసించి , వధించి , సతిని యాభైరెండు ఖండాలుగా ఖండించినపుడు
ఇక్కడ వారణాసి తటిపై ‘ కర్ణాభరణం ‘ ఒక శక్తిపీఠమై మొలిస్తే
కన్యాకుమారిలో తెగ్గొట్టబడ్డ ఆదిమ స్త్రీ పవిత్ర పాదాలు రక్తసిక్తమై
చుట్టూ ఆవర్తనాలౌతూ సముద్రాలూ, నదులూ దుఃఖితలైనాయి –
అంబాడ్తున్న మణికర్ణికను ఎవరో శ్మశానాల మధ్య విడిచి వెళ్ళారు అప్పుడు
కాలాన్నే వస్త్రంగా కప్పుకుంటూ ఎదిగిన ఆమె
ప్రపంచ నగ్నత్వాన్నీ .. నగ్న ప్రపంచాన్నీ చూడ్డం నేర్చుకుంది
మొట్టమొదటిసారి రెండు పిడికిళ్ళనిండా చిల్లర సంపాదించిననాడు
వాటిని శ్మశానతీరంపై ఎగజల్లి
ఆబగా ఏరుకుంటున్న మనుషుల నుండి ప్రథమపాఠం నేర్చుకుంది
నిశ్శబ్దతీరం .. ఒంటరి పడవ .. ఎడతెగని ప్రయాణమే ‘ జీవితం ‘ అని
ఇక చేతిలోకి అంకుశాన్నీ , అక్షరాన్నీ తీసుకుంది
వారణాసి వీధుల్లోనుండి నడిచే బోసిపాదాలు
ఇచ్ఛామరణాన్ని ప్రసాదించే ‘ ముక్తిభవన్ ‘ ను స్పర్శిస్తూ
అగ్నిలో దేహం దహించబడడంకన్నా
దేహంలోనే అగ్నిని ఎలా పరీభూతం చేయాలో నేర్చుకుంది
వారణాసి ఆమెకు జనన మరణాల రహస్యాన్నీ
మనుషులు దోపిడీ చేయడం, చేయబడ్డం గురించీ నేర్పింది
పుట్టుక ఎక్కడో .. చావు ఎక్కడో చితిలోని కాలే కట్టె చెప్పింది
తర్వాత నిశ్శబ్దం శబ్దించడమెలాగో నేర్చుకున్న ఆమె
జీవితమంటే వ్యూహమనీ ,

జయాపజయాలు వ్రేళ్ళసందుల్లోనుండి జారే నీళ్ళనీ
గుర్రాన్ని సమర్థవంతమైన స్వారీతోనే జయించాలనీ
సారంగీ విషాద స్వరం దర్శింపజేసే
‘ అవతలి తీరాన్ని ‘ చూడ్డం నేర్చుకుంది
పైకి .. పైపైకి చేరుతున్నకొద్దీ
శిఖరాలన్నీ లోయలుగా మారుతూండడం గమనించి
ఆమె క్షితిజ సమాంతర రేఖను అన్వేషించింది
కళ్ళముందున్నవన్నీ
శాశ్వత ప్రేమలుగా, తాత్కాలిక ప్రేమలుగా గుర్తిస్తున్నకొద్దీ
అంతిమంగా అసలు ‘ ప్రేమే ‘ లేదనీ
ఉన్నదంతా ‘ మోహమే ‘ నని గ్రహించిన తర్వాత
అనాథ .. అమోఘగా మారి , అనంతగా మిగిలి
ప్రపంచాన్ని గుప్పిట్లో పట్టుకుని వచ్చి
మణికర్ణిక చితిమంటల వెలుగులో ఆకాశంలోకి చూస్తూ
తన ‘ వజ్ర కర్ణాభరణాన్ని ‘ గంగలోకి విసిరేసింది
* * *
అటు ప్రక్కన ఎవరో అవధూత
‘ఎగిరిపో ఓ చిలుకా ‘ అని తత్వం పాడుతూనే
మోహవిమోహ విమోచనలో తేలిపోతున్నాడు
జీవితమై.. గంగ ప్రవహిస్తూనే ఉంది నిర్మలంగా.. నిశ్శబ్దంగా –

Gausips:- ||ప్రేమికుల రోజు||

రచన: శ్రీసత్యగౌతమి


నా తలపుల్లో నీ పిలుపులు
గడియారపు ముల్లుల్లా
నిరంతరం వినిపిస్తున్నాయి…

ఆ పిలుపుల్లో నీ జ్ఞాపకాలు
చంద్రగమనాన్ని ఆపి చల్లని
వెన్నెలని కురిపిస్తున్నాయి…

ఆ వెన్నెల వెల్లువలో నీ ఆశలు
నా హృదిన నిండి వీచే గాలుల బారిన పడి
కొట్టుకుంటున్న కిటికీ రెక్కల్లా
నా కుదురుని నాకు దూరం చేస్తున్నాయి…

నీ వీచేగాలుల తాకిడి
తీరాన్ని బలంగా తాకిన కెరటంలా
నన్ను తడిపేస్తే ముద్దయి
రూపాన్ని కోల్పోయి తరంగమై నీ వాయులీనమైపోయాను….

నీ అనుబంధ బంధనంలో
ఇన్ని స్పందనల ఆనేదన దాగుందని
తెలుస్తున్నా, బాగుందని నీ ప్రేమ సుడిగుండంలో
జారిపోతున్నానీ రోజు…
.
నాకర్ధమయ్యింది ఒకటే మరి..
నువ్వు కానరాకపోయినా నాలో
నీ స్పందనలాగిన నాడిక
నా హృదయవీణ పలుకదిక ఏరోజూ!

పట కుటీర న్యాయం

రచన: కాంత గుమ్ములూరి

ఎక్కడ దొరికిన అక్కడే నా గృహం
పట కుటీర న్యాయం
ఆక్రమించిన స్థలం
నా నివాసం
అనుభవించిన దినం
నా అదృష్టం
చెట్టు కిందా , గుట్ట పక్కా,
ప్రహరీ గోడ వెనకాలా
మంచు మబ్బుల
నీలాకాశం నా దుప్పటీ
పచ్చ గడ్డి, మన్ను దిబ్బా
పవళించే తల్పం
వెచ్చనైన రాళ్ళ మట్టి
నా ఆసనం
వర్షం, గాలీ, ఎండా, నీడా
అందరూ నా సహచరులు.

నీ కడుపు నింపుతా ననే
అమ్మ లేదు
నా వంశోద్ధారకుడివి నువ్వే
అన్న నాన్న లేడు
అదుపులో పెట్టే అక్క లేదు
ఆరడి చేసే అన్న లేడు
తోకలా వెంబడించే
తమ్ముడు లేడు
మళ్ళీ మళ్ళీ మారాం చేసే
చెల్లి లేదు
నువ్వెవరని అడిగే
నాధుడు లేడు
నా దక్షత వహించే
ఉద్ధారకుడు లేడు
నేటికోసం చింత లేదు
రేపటి కోసం ఆత్రం లేదు.

ఒంటరి జీవిని
జగమంతా నా విహార భూమి
నా ఇహ పరాల్ని
నువ్వు శాసించ లేవు
నా ఈ క్షణికానందం , స్వతంత్రం
నువ్వు సంగ్రహించలేవు
నా ఈ చీకూ చింతా లేని విచ్చలవిడి జీవితాన్ని
నువ్వు దోచుకోలేవు!

కావాలంటే నా రాజ్యాన్ని
రేపు నువ్వు ఆనందంగా తీసుకో
నీ ప్రదేశాన్ని మరునాడు మరొకరి కోసం
మనసారా వదులుకో
భవ బంధాలను
సునాయాసంగా తెంచుకో…

అదే పట కుటీర న్యాయానికి న్యాయం!!

********************

పాడు పండగలు..

రచన: రాజి

పల్లె పల్లెలా వాడ వాడలా వస్తాయంట మాయదారి పండగలు
ముస్తాబులూ, మంచి మంచి వంటకాలు తెస్తాయంట
ఇంటింటా ఆనందాలు విరజిమ్ముతాయంటా.

మరి మా మురికివాడ జాడ తెలియలేదా వాటికి
వెలుతురు లేని వాడల అరుగులు వెతకలేదా ఈ వగలమారి పండగలు
ఆకలి ఆర్తనాదాలు, చిరుగు చిత్రాలు కనరాలేదా కలహమారి పండగలకు

మాయదారి పండగలు కలవారి ఇంటనే విడిది చేస్తాయంట
బంగళాల్లో, కనక, కాంతుల్లోనే కనపడతాయంటా
గుడిసెల్లో, నిరుపేదలను కనికరించవంట ఈ పాడు పండగలు.

ఒక్క క్షణం ఆలోచించు!

రచన: నాగులవంచ వసంతరావు

మనిషికి మత్తెక్కించి
మనసును మాయచేసి
ఇల్లు ఒళ్ళు రెంటిని గుల్లచేసి
సంఘంలో చులకనచేసే
మద్యపాన రక్కసీ!
మానవజాతి మనుగడపై
నీ ప్రభావం మానేదెప్పుడు?

ఆడపడచుల ఆక్రందనలు, ఆవేదనలు
“చీర్స్” చప్పుళ్ళలో కలిసిపోయాయి
ఐస్ ముక్కల హిమతాపానికి
మంచులా కరిగిపోయాయి
మహాత్ముల ఉపన్యాసాలు, నీతిబొోధలు
సంఘ సంస్కర్తల త్యాగఫలాలు
మద్యం మత్తులో చిత్తుగా ఓడిపోయాయి

అర్ధరాత్రి స్వాతంత్ర్యం అర్థం తెలిసిపోయింది
గాంధీజీ కలలుగన్న భరతమాత గౌరవం
బక్కచిక్కి బరువెక్కి బజారుపాలైంది
మధ్యం నిషాముందు ఇoద్రభోగం దిగదుడుపే!

ఎవడన్నాడు నా దేశం బీదదని
ఒక్కసారి బార్ ను దర్శించిచూడు
కుబేరుల తలదన్నే కాసుల గలగలలు
కుంభవృష్టిలా కురిసే మధ్యం సెలయేర్లు

గజం భూమి ధర గణనీయంగా పెరిగిన నేడు
గజానికో బార్ వెలసినా ఆశ్చర్యం లేదు!
మందు మంచి నీరులా ఉపయోగించినా కరువేరాదు
లక్షలాది జీవితాలు బలైనా బాధే లేదు!

మనసా! ఇంద్రియాలంటే
నీకెందుకింత చులకన
క్షణాలలో పడేస్తావు
నీ వలలో క్షణికానందాలకు

ఆరునూరైనా అనుకున్న టైంకు
టంచనుగా హాజరు పరుస్తావు
నీ కబంధ హస్తాలలో
నిత్యం బందీని చేస్తావు

నాకెందుకో కక్ష తీర్చుకోవాలనుంది
మద్యం సేవించే వారిపై కానేకాదు
తాగడానికి మనసును ఉసిగొలిపి
బలహీనతలకు లొంగే ఇంద్రియాల మీద
మానవాభ్యున్నతిని మట్టుబెట్టే
మనో చాంచల్యం మీద!
***

సశస్త్రీ సుశస్త్రీ స్త్రీ

రచన: ఉమా పోచంపల్లి

విశాల గగనం, వినీలాకాశం
అనంత విశ్వం, ఆవేశపూరితం

మనోబలం కావాలి ఇంధనం
తేజోబలం అవ్వాలి సాధనం
మానవమేధ మహా యజ్ఞం
చేయాలి లోకముద్దీప్తి మయం

విశాల అవని వినిపించెనదె
ఆమని వలె వికసించెనదె
అణుమాత్రమైనా, ప్రతిధ్వనించెను
అష్టదిక్కులు మారుమ్రోగగా
తారలమించే తేజోమయం

ఆనందభైరవి నాట్యాలు వెలిగి
మనసానంద నాట్యాల ఉర్రూతలూగించి
వనితా అవని సుశాస్త్రజ్ఞానం
అవని పరిధినే అధిగమించెనే

కెంపులకేల కరవాలము వలెనే
కుజగ్రహ మున నిలిపెను మన భారత క్షిపణి
కుజగ్రహమున నిలిచెను ప్రశస్తముగా
నవ భారత రుధిర రక్షిణి, జగత్సంరక్షిణి!!

ఉష …..

రచన:  జి. శ్రీకాంత

 

సూర్యోదయ పూర్వార్ధ సమయం …..

ఉష తొంగి చూసింది…

ప్రియాగమనార్థియై ముంగిట నిలిచింది

తూరుపు దిక్కున నింగిలో ఆమె చీర  కొంగు

నీలాకాశమై  విస్తరించుకుంది

దీర్ఘమైన కురులు దట్టమైన పొగమంచులా పారాయి

ఆమె ధరించిన నగలు నభంలో

నక్షత్రాలై  మిలమిలలాడాయి

సన్నని వెలుగులు చిప్పిల్లగానే

నగల తళుకులు  వెలవెల పోయాయి

చిరు వెలుగులలో చీర కుచ్చిళ్ళు

జేగురు రంగు వెలువరించాయి

అధిగమిస్తున్న సూర్య కాంతులు చొచ్చుకు రాగా

నారంగి, పసుపు, బంగారు వర్ణాలు

చెదరిన మేఘ సముదాయంలా విచ్చుకున్నాయి

అద్దంలో ఆమె సౌందర్యం సముద్ర  తుల్యమైంది

చీర అందాలు అలల వలయాల వలె ప్రస్ఫుటించాయి

మేఘ వర్ణాలు  సాగరంలో ప్రతిబింబమై  మెరిసాయి

రజత కాంతుల అంచులు కెరటాల నురుగునే మరిపించాయి

అరుణోదయ కాంతులు నలువైపులా సంతరించుకున్నాయి

భానుని భవ్య బింబం ప్రియుని వదనమై  ప్రజ్వరిల్లింది

మనోజ్ఞ దృశ్య కావ్యమై హృదయాన నిలిచింది

రాగరంజిత, సిగ్గరి ఉష మటుమాయమైంది !!!

పునర్జన్మ

రచన: ఉమ జి

 

అనుదినమూ ఏవో చిన్న గొడవలతో

జీవనఝరిలో నిస్తేజంగా, స్తబ్దంగా

మిగిలిన నేను, తిరిగి నాలోనే

చైతన్యాన్ని చిలికిస్తాను, మనసున

అమృత మథనం సాగిస్తాను

 

ఏమీ తోచని జడత్వాన్ని పారదోలి

జీవం నింపే ఊహల సాక్షాత్కరించే

మనసు పొరలు మాటునున్న ఊటకు

ఊపిరి పోసి ప్రాణం నింపుతాను

సజీవంగా సాక్షాత్కారం చేస్తాను

 

నిష్కర్షగా మాట్లాడే మనుషులు

చెప్పే నిజాన్ని గ్రహించి, జాజి మల్లెల

పరిమళాలు మనసుకు అందేలా

వారి మంచితనాన్ని గ్రహించే

ప్రయత్నం చేస్తాను, సేతువు నందిస్తాను

 

చీకటిలో చిరుదివ్వె వలే

నీ తరగని స్నేహం, స్ఫూర్తి నిచ్చి

బాట చూపుతూ తిరిగి

తీరాలను చేరుస్తుంది, అడ్డొచ్చే

ప్రాకారాలను పారదోలుతుంది!

 

ఊహా సుందరి!

రచన: నాగులవంచ వసంత రావు

 

సృష్టికర్త ప్రతిభకు ప్రత్యక్ష రూపానివో

అమర శిల్పి జక్కన చెక్కిన శిల్పానివో

 

అవనిలోని అందమంత అమరిన జవరాలివో

రసికుల హృదయాల దోయు కొంటె నెరజాణవో

 

ఉషోదయపు మంచు తెరలు కడిగిన ముత్యానివో

శ్రీగంధపు పరిమళాల మన్మధ బాణానివో

 

ఒంపు సొంపు లొలకబోయు బాపు గీసిన బొమ్మవో

చూపరు నలరింపజేయు అచ్చ తెలుగు రెమ్మవో

 

ప్రేమ మధువు జాలువారు అమృత భాండానివో

ప్రేమాభిషేక చిరుజల్లుల అమర పాలవెల్లివో

 

రసికత రగిలింపజేయు రాకాసి పిల్లవో

కామిక హృదయాల గీయు చిలిపి అగ్గి పుల్లవో

 

ఓర చూపు వలవేసి నిండు మనసు దోచేసి

కంటి చూపుతోనే నను కర కర నమిలేస్తవో

 

సుతిమెత్తని నీ స్పర్శకు ఒళ్ళు పులకరిస్తుంది

వింత వింత లోకాలకు మనసు పరుగు తీస్తుంది

 

నడుమెంతో బంగారం నడకెంతో వయ్యారం

అలరించిన సింగారం అందానికే మణిహారం

 

చిరునవ్వుల దరహాసం మన్మధునికి పరిహాసం

ఆనందపు తీరాలకు ఆహ్వానపు సందేశం!

 

చిరు చిరు మొగ్గల

రచన: రావూరు సత్యనారాయణ

రాధ:
చిరుచిరు మొగ్గల చిలిపి తెరలలో
చిటికెలు వేయుచు, చిలిపిగ నవ్వుచు
వడివడిగ వచ్చెను వసంతరాగం
ఎవరికోసమో సుమభోగం!

కృష్ణ:
పిలపిలగాలులు పుప్పొడి దూగ
ఈలలు వేయుచు ఎదలను దూయుచు
ఆమని రాత్రుల యామిని రాగా
ఎవరికోసమీ అనురాగం!

రాధ:
ఎవరికోసమీ సుమభోగం!

కృష్ణ:
ఈ అనురాగం – ఈ సుమభోగం!

రాధ:
పూలతోటలో – కాలిబాటలో
మురిపించెడి నీ మురళి పాటలో
తూగిన నా యెద – ఊయలలూగగ
ఎన్నినాళ్లనీ సహయోగం

కృష్ణ:
ఎవరికోసమీ సుమభోగం
యమునా తీరమున మురళీగానమున
కనులార మూయుచు, కలువలు దూయుచు
మయూరివలె నీ వయారి నాట్యం
ఎవరికోసమాహ్వానం.

రాధ:
ఎన్నినాళ్ళదీ సహయోగం!
మరచిన తలపులు పరుగిడి రాగా
విరిసిన వలపులు పరువము దోగ
మధురభావనలు మనసున మూగ
ఎవరికోసమీ మధుమాసం

కృష్ణ;
అంతులేని సహవాసం
రాధ:
ఆరిపోని చిరుహాసం