చెప్పబడనిది, కవితాత్మ!

రచన: వెంకట్.బి.రావ్

 

పూర్వం ఒక పల్లెటూరి పాఠశాలలో ఒక పంతులుగారుండేవారట. ఆయన పాఠం చెపుతున్నపుడూ చెప్పనపుడూ అని లేకుండా, ఎప్పుడు చూసినా పిల్లల మీద చిర్రుబుర్రులాడుతూండేవాడట. ఒకరోజలా చిర్రుబుర్రులాడుతూ పాఠం చెబుతూండగా, ఒక పిల్లవాడు పాఠం సరిగా వినకపోతూండడం గమనించి, కోపంతో ఆ పిల్లవానిని లేపి నిలుచుండబెట్టి బెత్తం చూపుతూ “ఈ బెత్తం చివర ఒక మూర్ఖుడు ఉన్నాడు!” అన్నాడట. దానికా పిల్లవాడు తడుముకోకుండా “ఏ చివరన పంతులుగారూ?” అన్న ప్రశ్నతో సమాధానం చెప్పాడట. ఆ సమాధానానికి దిమ్మతిరిగిపోయిన పంతులుగారికి ఆ పిల్లవాడు వాచ్యంగా చెప్పనిది, అర్ధంగావలసినదేదో అర్ధమై మరి మాట్లాడకుండా ఉండిపోయాడట. ఇంతకీ, ఈ పొట్టి కథనెందుకు చెప్పాలిసొచ్చిందంటే, ఇందులో ఆ పిల్లవాడు వాచ్యంగా చెప్పనిదేదయితే ఉందో, దానిని సాహిత్య పరిభాషలో ‘ధ్వని’ అని అంటారని చెప్పడానికి.

 

భారతీయ సాహిత్యానికి సంబంధించిన పరామర్శలో ‘ధ్వని’ అనే పదం చాలా పెద్ద సంగతి. మన సాహిత్యవేత్తల అభిప్రాయంలో

‘కావ్యాత్మ ధ్వని’ అనీ, కావ్యంలోని ఈ ‘ధ్వని’ పాఠకునిలో (పాఠకురాలిలో) కలుగజేసే అనుభూతి ‘రస’ మనీ చెప్పబడింది. ‘ధ్వని’ కావ్యాత్మ కావడడం వలననూ, కావ్యంలో ఏదైతే వాచ్యంగా చెప్పబడదో అది ‘ధ్వని’ కావడంవలననూ, ఏదైతే చెప్పబడదో అదే ‘ధ్వనిసిధ్ధాంతం’ ప్రకారం కావ్యానికి ఆత్మ అయింది. ఆనందవర్ధనాచార్యులు తమ ‘ధ్వన్యాలోకం’ లో దీనిని ప్రతిపాదించి నిరూపిస్తే, ముమ్మట, జగన్నాథ, విద్యానాధాదులీ సిధ్ధాంతాన్ని శిరసావహించి అనుసరించారు. రస మెప్పుడూ వ్యంగ్యమే కావాలి తప్ప వాచ్యం కారాదన్నది నిర్ణయమైపోయింది. ఈ సూత్రాన్ని పాటించిన కవిత్వం ఉత్తమమైనదిగా పరిగణించబడింది. భాస, కాళిదాస, భవబూత్యాది మహాకవుల రచనలన్నీ ఈ సూత్రానికి కట్టుబడే ఉంటాయన్నది నిరూపించబడింది, ఉత్తమ కవిత్వానికి వారి రచనలు మార్గదర్శకాలూ, ఆదర్శప్రాయాలూ అయ్యాయి.

 

ఇప్పుడు కాసేపు ఈ సాహిత్యానికి సంభందించిన భాషనలా పక్కనబెట్టి, మనం సాధారణంగా నిత్యం మాట్లాడుకునే మాటల్లో చెప్పాలనంటే, మనం ఒక పద్యాన్నో పాటనో చదివేటప్పుడూ వినేటప్పుడూ వాటి భావం ఒక్కొకప్పుడు మనల్ని ఎక్కెడికో తీసుకువెళుతూండడాన్ని గమనిస్తాం. ఒక పేజీడు పదాలు చెప్పగలిగే సంగతిని (ఒక్కొకప్పుడు చెప్పలేని సంగతిని), వాక్యానికి నాలుగు లేదా ఐదు పదాలు మించని ఒకటిరెండు వాక్యాలు చెప్పగలుగుతాయి. అలా చెప్పగలిగిన వాక్యాలలో కనబడకుండా ప్రజ్వరిల్లి వెలిగేది ధ్వనే!

 

“శశినా సహ యాతి కౌముదీ

సహ మేఘేన తటిత్ ప్రలీయతే.”

 

‘చంద్రునితోపాటే వెన్నెల వెళ్ళిపోతుంది, మేఘంతో లీనమై మెరుపు పోతుంది’ అని ఈ మాటల అర్ధం. ఇది చదివినప్పుడు ఈ రెండు దృష్టాంతాలూ వాచ్యంగా చెప్పనిదానిని మరిదేనినో పఠిత తలపుకు తెస్తాయి. ఒక ప్రియురాలు తన ప్రియుని వెనకనే సిగ్గుపడుతూ అడుగులువేస్తూ, నీవులేనిదే నాకిక బ్రతుకు లేదన్నట్లుగా అనుసరించిపోతూండడం అనే హృద్యమైన సన్నివేశం తలపులలో మెదిలి ‘ఆహా!’ అనిపిస్తుంది ఒక్క క్షణకాలం. ఇందులో చెప్పనిదేదయితే వుందో అదే అసలు సంగతి.

 

“అవిఅహ్ణ పేక్ఖణిజ్జేణ తక్ఖణం మామి తేణ దిట్ఠేణ,

సివిణఆ పీఏణ వ పాణిఏణ తహ్ణ వ్విఆ ణ పిట్ఠా.”

 

గాథాసప్తశతిలోని ఒకటవ శతకంలో 93వ గాథ ఇది. దీనికి సంస్కృత ఛాయ:

 

“అవితృష్ణ ప్రేక్షణీయేన తత్ క్షణం మాతులాని తేన దృష్టేన,

స్వప్న పీతేనేవ పానీయేన తృష్ణేవ న భ్రష్టా.”

 

‘చూడాలిచూడాలని మనసులో ఎంతగానో తహతహలాడుతున్న తరుణంలో తనకు ప్రియుడైన వ్యక్తి హటాత్తుగా క్షణకాలం దర్శనమిచ్చి మాయమౌతాడు. ఆ క్షణకాల దర్శనం తృప్తినిస్తుందా? ఇవ్వదు గాక ఇవ్వదు. స్వప్నంలో తాగిన మంచినీళ్ళు దాహాన్ని తీరుస్తాయా? తీర్చవు గాక తీర్చవు!’ – ఇదీ ఈ గాథ భావం. ‘స్వప్నంలో తాగిన మంచినీళ్ళు’ – ఎన్ని మాటల్లో ఎన్ని పేజీలు నింపితే ఈ మూడు మాటలు చెప్పగలిగిన భావాన్ని చెప్పగలం? రెండువేల సంవత్సరాల క్రితం ఒక ప్రాకృతకవి మనస్సులో మెదిలిన ఊహాచిత్రం ఇది. చెబితే ఇలాగదా చెప్పాలి!

 

“పుట్టంతేణ వి హిఅఏణ మామి ణివ్వరిజ్జఏ తమ్మి,

ఆద్దాఏ పడిబింబం వ్వ జ్జమ్మి దుఃఖం ణ సంకమఇ.”

 

గాథాసప్తశతిలోని మూడవ శతకంలో 4వ గాథ ఇది. దీనికి సంస్కృత ఛాయ:

 

“స్ఫుటతాపి హృదయేన మాతులాని కథం నివేద్యతే తస్మిన్,

ఆదర్శే ప్రతిబింబ మివ యస్మిన్ దుఃఖం న సంక్రామతి.”

 

దీనికి తెలుగు స్వేఛ్ఛానువాదం (స్వకీయం):

 

“అద్దము నందు ప్రతిబింబమటుల

ఒద్దిక నెవ్వని హృదిని చెలి బాధ హత్తుకొనదొ

వద్దనుకొన కతని కేమని నా వ్యధ చెప్పుదు నత్త?

హద్దెరుగని దుఃఖ మావహించిన సైతు గాని!”

 

ఎంత దుఃఖం, బాధ చెప్పబడిందీ గాథలో!  ‘అద్దంలో ప్రతిబింబం’ అన్న రెండు మాటలతో ఎంత కఠినత్వాన్ని ఉత్ప్రేక్షించగలిగాడీ ప్రాకృతకవి! ఇలా చెబితేనే అది కవిత్వం అవుతుంది, అనబడుతుంది. లేనిది కాదు. ఇవి అతిసున్నితమైన, అత్యున్నతమైన భావచిత్రాలు. ఇంతటి ఉదాత్తమైన భావనలు చెయ్యాలంటే అంతే ఉదాత్తతగలిగిన చిత్తంతో మనిషుండాలి.

 

“కలికి సొగసైన నీ కనులు వ్రాసితిగాని

బెళుకు చూపులు వ్రాయు విధమెరుగనైతి…”

 

“ఏ తీరుగ రమణిని గెలిచి నీవెట్లు రూపౌదువో?

చూతము రార!

రాతిరనే ఏనుగనెక్కి, రాకాచంద్రుడు గొడుగుగానూ

లేత తెమ్మెర మొదలైన బలములచేత గెలిచెదనంటివా?”

 

తెలుగులో ఇవి క్షేత్రయ్య పదములలోనివి. కమనీయ ధ్వనిపూరితాలైనటువంటి వాక్యాలలో ఇవి కొన్ని.  చూపులను చిత్రించడమన్న ఊహ, రాతిరనే ఏనుగు, రాకాచంద్రుడు గొడుగు కావడమనే ఊహ, లేత తెమ్మెరలు బలగాలు గావడమన్న ఊహ తెలుగులో పద్య సాహిత్యంలో ఊహించలేని విశేషాలు. ఒకవేళ ఎక్కడైన కనబడినా ఇంత సులభంగా అర్ధమయ్యే పదాలతో మాత్రం కనబడవు.

 

‘అక్షర రమ్యత’ అన్న మాటను నన్నయ ఏ దురదృష్టకర క్షణంలో అన్నాడోగాని, ముదిరి పాకాన బడ్డ స్థాయిలో తెలుగులో కవిత్వం అంటే మాటలూ వాటి అర్ధాలు అన్న సంగతి పోయి, అక్షరాలూ వాటితో ఆటలూ అన్న స్థితికి దిగజారిపోయింది. కవిత్వం అంటేనూ, కావ్యం అంటేనూ ఏమిటన్న దానికి కవులు ఇచ్చిన ఈ క్రింది నిర్వచనాలలోనే అది కనిపిస్తుంది.

 

“చెప్పగవలె గప్పురంబులు

గుప్పలుగా బోసినట్లు కుంకుమ పైపై

గుప్పినక్రియ విరిపొట్లము

విప్పినగతి ఘుమ్మనన్ గవిత్వము సభలన్.”

 

“పలుకగవలె నవరసములు

గులుకం బద్యములు చెవులకున్ హృద్యముగా

నళుకక యటుగాకున్నం

బలుకక యుండుటయె మేలు బహుమానముగన్.”

 

“చెవులకు జవులై చల్లగ

గవులకు దవులై సమస్త కావ్యకళా బం

ధువులై రససింధువులై

యవురా! యన గవిత లవని నలరగ వలదా.”

 

అక్షరాల ఆర్భాటం తప్ప పై పద్యాలలో కవిత్వానికి సంబంధించిన లక్షణం స్పష్టంగా అర్ధమయ్యేట్లుగా చెప్పినట్లు  ఏ పద్యంలోనూ కనిపించదు. ఉత్తమ కవిత్వం వ్రాయాల్సిన సందర్భాలలో, ధ్వనిపూరితాలయిన పద్యాలు వ్రాయాల్సినచోట, అలా చెయకుండానూ; లక్షణం స్పష్టంగా చెప్పాల్సినచోట్లలో అస్పష్టంగా అర్ధరహితమైన, ఊహించనలవికాని ఉత్ప్రేక్షలతో నిండిన పద్యాలను చెప్పడం, తెలుగు పద్యసాహిత్య గ్రంథాలలో చూడగలం. నేలవిడిచి సాము చెయ్యడమంటే ఇదే గదా అనిపిస్తుంది. ‘పదజ్ఞత లేని కవిత్వం వృధా!’ అని చెప్పిన వ్యక్తి కొఱవి గోపరాజు (తన ‘సింహాసనా ద్వాత్రింశిక’ లో). ఎక్కడ ఏ పదం పడితే అర్ధం సరిగా పండుతుందో గుర్తెరిగి చెప్పినదే కవిత్వమన్న అర్ధంలో ఇది చెప్పినాడనుకోవచ్చును. అయితే, అక్షరాలతో ఆటనే కవిత్వంగా యెంచి అందులోనే నిమగ్నమైన తెలుగు పద్య కవులు పదజ్ఞతను గురించి పట్టించుకున్నది లేదన్నది సత్యం. ఫలితంగా, తెలుగు పద్య సాహిత్యంలో ‘చెప్పబడనిది’ మృగ్యమైపోయి, దుర్భిణీ పెట్టి వెదికినా ఎక్కడోతప్ప కనబడని స్థితిలోకి వెళ్ళిపోయింది. పద్యాలు సుదీర్ఘసమాసభరితాలై (కవిత)ఆత్మ లేని శరీరాల్లాగా మిగిలిపోయాయి. ఎక్కడైనా ఉంటే ఆ వున్నది కాస్త కూడా అక్షరాల, మాటల కోలాహలం మధ్య అగపడకుండా పోయింది. చేసేదిలేక, వేరే దారి లేకా, తెలుగు కవితాత్మ పద్యాన్ని వదిలి పదాన్ని, పాటను ఆశ్రయించి చిన్నదో పెద్దదో అక్కడే నివాసం ఏర్పరుచుకుంది.

 

“వీధి నెందరు ఉన్న విసరదే గాలి, రచ్చ నెందరు వున్న రాదమ్మ వాన,

చిన్న నా అబ్బాయి వీధి నిలుచుంటె, మొగిలి పువ్వులగాలి ముత్యాల వాన!”          (జానపద గేయం)

 

“అమ్మణ్ణి కన్నుల్లు తమ్మిపువ్వుల్లు, తమ్మిపువ్వులలోని కమ్మతేనెల్లు,

చిన్నారి కళ్ళల్లో కన్నిటి జల్లు, కన్నీరు చూపకే కరుగు నెడదల్లు!”            (జానపద గేయం)

 

“చిక్కుడు పువ్వెరుపు చిలకముక్కెరుపు, చిగురెరుపు చింతల్ల దోరపండెరుపు,

రక్కిస పండెరుపు రాగిచెంబెరుపు, రాచవారిళ్ళలో మాణిక్య మెరుపు,

తానెరుపు అమ్మాయి తనవారిలోన!”                                         (జానపద గేయం)

 

“తమలపాకుల మీద వడ్లెండబోసి, రాచిలుక పోచిలుక వడ్లు దంతాము

రాచిలుక దంచినవి రాసులడ్డాయి, పోచిలుక దంచినవి పోగులడ్డాయి

రోకలి చిన్నది రోలు చిన్నాది, నాతోటి పోటేసె చెలియ చిన్నాది

రోకటికి రోటికి రెండు దండాలు, మము గన్న తల్లికి వెయ్యి దండాలు”        (జానపద గేయం)

 

“ఏటికేతంబట్టి ఎయిపుట్లు పండించి

ఎన్నడూ మెతుకెరుగరన్నా, నేను గంజిలో మెతుకెరుగరన్న!”                (జానపద గేయం)

 

“కాటుకా చుక్కబొట్టు కడిగినా పోదు, నొష్టరాసిన రాలు తుడిచినా పోదు

అడ్డచెఱగులు బెట్టి అద్దినా పోదు, పైటచెంగులు పెట్టి పులిమినా పోదు!”      (జానపద గేయం)

 

“రసికులైనవారు రమణుల కొకవేళ

వంగుటెల్ల ధర్మవర్తనంబు;

ఈరసమున విల్లు నారికి వంగదా?

చిత్తజాతరూప! సింగభూప!”            (ఒక చాటు పద్యం; బమ్మెర పోతన)

 

“గతి రసికుండ! షట్చరణ! గానకళా కమనీయ! యో మధు

వ్రత! వికచారవింద వనవాటిక నేమిటికిం బరిత్యజిం

చితి వటవీ ప్రదేశమున జెట్టులు సేమలు నేమి గల్గునన్

మతిచెడి సంచరించెదవు? ప్రాబడిపోయెనె నీ వివేకమున్?

 

చేర వచ్చివచ్చి దూరంబుగా బోదు

డాయవత్తు దవ్వు పోయిపోయి

మాటలింక నేల మాపాలిటికి నీవు

మాయలేడివైతి మంచరాజ!”              (వినుకొండ వల్లభరాయని క్రీడాభిరామం)

 

తెలుగు జానపదగీతాల్లోనూ, పద్య సాహిత్యంలోనూ కమనీయ ధ్వనిపూరితాలైనటువంటి పాటలలోనూ, పద్యాలలొనూ పైన చూపినవి కొన్ని.

 

(భారతి మాసపత్రిక పూర్వ సంచికలలో ప్రముఖులు వ్రాసిన వ్యాసాలను ఈ వ్యాసం వ్రాయడంలో సంప్రదించడం జరిగింది).

 

*****

 

 

 

 

పుత్రోత్సాహము తండ్రికి…

రచన : జి.ఎస్. లక్ష్మి

 

ఉదయం ఆరుగంటల సమయం. ధనంజయరావు బెత్తెడు వెడల్పున్న అత్తాకోడలంచు పట్టుపంచె కండువాతో, చేతికి బంగారు చైనున్న ఫారిన్ రిస్ట్ వాచీతో, రెండుచేతులకీ కలిపి ధగధగలాడిపోతూ మెరిసిపోతున్నఎనిమిది వజ్రాలూ, మణులూ పొదిగిన ఉంగరాలతో, మెడలో పెద్ద ఉసిరికాయలంతున్న రుద్రాక్షమాలతో హాల్ లో అసహనంగా భార్యా, కొడుకుల కోసం ఎదురుచూస్తున్నాడు.

నెమ్మదిగా వస్తున్న భార్య ప్రభావతిని చూసి విసుగ్గా అడిగాడు.

“ఎక్కడ నీ కొడుకు..? ఇంకా లేవలేదా..?”

“వాడికి వాడి ఫ్రెండ్స్ తో ఏదో ప్రోగ్రాం ఉందిటండీ..”భయపడుతూ చెప్పింది.

“ఏవిటో అంత గొప్ప ప్రోగ్రాం. గుడ్డివాళ్లకి చదువు చెప్పాలా..కుంటివాళ్ళకి డేన్స్ చెప్పాలా.. లేకపోతే అనాథలు తిన్న విస్తళ్ళు ఎత్తాలా..”

వెటకారంగా అతనన్న మాటలకి ఆ తల్లి మనసు గిలగిలలాడిపోయింది.

ఆనంద్ అయిదేళ్ళవాడిగా వున్నప్పుడు ధనంజయరావు ఒక కాంట్రాక్టర్ దగ్గర ఒప్పుకున్న పనికోసం కలకత్తా వెళ్ళి రెండేళ్ళు ఉండాల్సొచ్చింది. ఆ రెండేళ్ళూ ఆనంద్ తల్లితో కలిసి అమ్మమ్మ గారింట్లో వుండేవాడు. ఆ ఇంటికి ఎదురుగా ఒక అనాధ శరణాలయం వుండేది. అక్కడ చిన్న చిన్న పిల్లలు అన్నం కోసం సత్తుపళ్ళాలు పట్టుకుని నిలబడ్డం, నిర్వాహకులు చీదరించుకుంటూ ఆ పళ్ళాల్లో ఓ ముద్ద పడేయడం, దానిని వాళ్ళు ఆవురావురుమంటూ తినడం, అర్ధాకలితో యేడిచే వారి కడుపులూ అన్నీ చూస్తూండేవాడు. ఆ వయసులో ఏం చెయ్యాలో తెలిసేది కాదుకాని.. వాళ్లకోసం ఏదైనా చెయ్యాలని మటుకు అనిపించేది.

అందుకే ఉద్యోగంలో చేరగానే తనకి తోచినట్టు అవసరమైనవాళ్ళకి సాయం చేస్తున్నాడు. కాని ఆనంద్ అలా డబ్బు ఉత్తినే ఇచ్చేయడం ధనంజయరావుకి అస్సలు ఇష్టం వుండటంలేదు. రోజూ తండ్రికీ, కొడుక్కీ వాదానలే.. మధ్యలో పాపం ప్రభావతి ఇద్దరి మధ్యనా ఏం చెప్పలేక నిస్సహాయంగా నిలబడిపోతోంది.

తండ్రి మాటలు విని అప్పుడే అక్కడికి వచ్చిన ఆనంద్

“ఎలాగూ నేను చేసే పని నీకు ఇష్టం ఉండదుగా.. మరలాంటప్పుడు అదేపనైతేనేం..” అన్నాడు.

“అహా.. బయల్దేరేడండీ మహాత్ముడు ఉధ్ధరించడానికీ.. అయినా అడ్డమైన వాళ్ళమీదా నువ్వంత ఖర్చు పెట్టడానికి ఎవడబ్బ సొమ్మనుకున్నావ్..? నీకంత ఖర్చుపెట్టడానికి సరిపడ పెద్ద ఉద్యోగం ఎలా వచ్చిందో తెల్సా..? అదేవీ ఆకాశం నుంచిఊడిపడలేదు. నేను నీకంత పెద్ద చదువు చెప్పించడం వల్ల  వచ్చింది.

అంత పెద్ద చదువుకి ఎంత ఫీజు కట్టేనో తెల్సా.. లక్షలకి లక్షలు గుమ్మరించేను.  అంతా స్వార్జితంరా స్వార్జితం. ఒక్కొక్క రూపాయీ ఖర్చుపెట్టి ఇటుకా ఇటుకా కలిపి ఈ ఇల్లు కట్టాను. పైసా పైసా కూడబెట్టి నీ ఫీజులు కట్టాను. పగలూ రాత్రీ అనకుండా కష్టపడి తిరిగి ఈ సమాజంలో ఒక హోదా సంపాదించాను. కాని నువ్వేం చేసావ్..? అంత జీతాన్నీ పట్టికెళ్ళి అణాకానీ వెధవల మీద ఖర్చు పడుతున్నావ్. ”

“నేనేం అంత జీతాన్నీ పట్టుకెళ్ళి వాళ్ళ దోసిట్లో పొయ్యట్లేదు. ఉన్నంతలోనే కాస్త ఖర్చు పెట్టి వాళ్ళని కూడా గౌరవంగా బతికే స్థితికి తెద్దామనుకుంటున్నాను. ”

“ఏవిట్రా నువ్వు తెచ్చేది.. ఎవర్ది వాళ్ళే చూసుకోవాలి. మానాన్నేం చేసాడు..? ఎంతో గొప్పింటికి దత్తతగా వెళ్ళాడు. బోల్డు ఆస్తి. అంతె.. ఇంక ఒళ్ళు తెలీలేదు. అడిగినవాడికీ అడగనివాడికీ ఎడాపెడా దానాలు చేసేసాడు. ఆఖరికి ఆయన పోయేటప్పటికి మిగిలిందేంటో తెల్సా.. నాలుగురోడ్ల జంక్షన్ లో ఆయన శిలావిగ్రహం, పక్కన ఎందుకూ పనికిరాని డిగ్రీ చేతిలో పెట్టుకుని నేనూను. ఆయన దగ్గర అంతంత సహాయం తీసుకున్నవాళ్ళల్లో ఒఖ్ఖళ్ళంటే ఒఖ్ఖళ్ళు నన్ను పట్టించుకున్నారా.. ”

ఆవేశంగా చెప్తున్న ధనంజయరావ్ కాస్త సేపు ఆగాడు.

ఆనంద్ కి బాగా అర్ధమవాలని అతని దగ్గరగా వెళ్ళి

“పట్టించుకోడం మాటటుంచు.. పైగా..పుచ్చుకున్న వాళ్లందరూ కలిసి ఆయనకి ఒళ్ళు కొవ్వెక్కి డబ్బులిచ్చాడు, మేవేవన్నా ఇమ్మన్నావా.. అంటూ ఇచ్చినాయన్నే వెక్కిరించేరు. అప్పట్నించి ఎంతో కష్టపడి ఇన్నాళ్లకి ఈ లెవెల్ కి వచ్చేను. ఒక్కరూపాయికూడా ఎవరికీ ఇవ్వబుధ్ధవదు. అసలు ఎందుకివ్వాలీ  అనిపిస్తుంది. ఇది నేను కష్టపడి సంపాదించుకున్నది. నాకూ, నా కుటుంబానికీ అంతే… అందుకనే నీకు అంత చదువు చెప్పించగలిగేను. నా ఖర్మ కొద్దీ నీకు మీ తాత పోలికలొచ్చి తగలడ్డాయి ,… ఇంతలా చెప్తున్నా వినిపించుకోవేంట్రా..” అన్నాడు.

తండ్రితో వాదన పెంచడం ఇష్టం లేక “నాన్నా, నేనేం చెప్పినా మీకర్ధంకాదు. నాకు టైమైపోతోంది. నేను వెళ్తున్నాను.”అంటూ ఆనంద్ బైటకి వెళ్ళిపోయాడు.

“విన్నావా… విన్నావా.. నీ కొడుకు ధోరణి.? మనిషంత మనిషిని. ఓమూల మనతో రమ్మని చెప్తూనే వున్నాను. ఎలా వెళ్ళిపోయేడో చూడు. ”

కొడుకు వెళ్ళిపోడంతో ఆ కోపమంతా భార్య మీద చూపించేడు.

ధనంజయరావు కొడుకు ఆనంద్ ఒక మల్టీనేషనల్ కంపెనీలో మంచి పొజిషన్ లో వున్నాడు. అతనూ అతని స్నేహితులు మరో నలుగురూ కలిసి వాళ్ళ జీతంలో కొంత ఒకచోట పోగేసి “మిత్రా ఫౌండేషన్” అని పెట్టి సమాజంలో కొన్ని ఉపయోగపడే కార్యక్రమాలు చేస్తున్నారు. వాళ్ళు పనిచేసే కంపెనీకి దగ్గరలో వున్నమురికివాడలోని పిల్లలకి పుస్తకాలూ, పెన్సిళ్ళూ ఇచ్చి చదువు చెప్పి, పరీక్షలకు పంపుతున్నారు. పదేళ్ళలోపున్న స్ట్రీట్ చిల్డ్రన్ కి ఆశ్రయం కల్పించి, చదివిస్తున్నారు. అంతే కాకుండా అవసరమైనప్పుడు సెలవు పెట్టి వెళ్ళి మరీ అంధులైన విద్యార్ధులకి అండగా పక్కనుండి పరీక్షలు రాస్తున్నారు.

ప్రకృతి వైపరీత్యాలు ముంచుకొచ్చినప్పుడు, ఏక్సిడెంట్లు అయినప్పుడు ఆనంద్, అతని ఫ్రెండ్స్ వెంటనే అక్కడ ప్రత్యక్ష్యమై స్వఛ్ఛందంగా సేవ చేస్తారు.

ఇవన్నీ చూస్తుంటే ధనంజయరావుకి ఒళ్ళంతా కారం రాసుకున్న ట్టుంటుంది.

తన కొడుకుతో పాటు ఉద్యోగంలో చేరినవాళ్ళు ఇళ్ళూ గట్రా కొనుక్కుంటుంటే, ఆనంద్ ఇలా డబ్బంతా ఊరిమీద ఖర్చు చెయ్యడం అతనికి అస్సలు నచ్చలేదు.

చాలా పెద్దవాళ్ళ పరపతిని ఉపయోగించి ఆ రోజు ఊళ్ళోకి వచ్చిన స్వాములవారి దర్శనానికి ఏర్పాట్లు చేసుకున్నాడతను. తనతో పాటు కొడుకును కూడా తీసికెళ్ళి ఆయనకి మొక్కిస్తే, కొడుకీ పిచ్చిపనులు మానుతాడని ధనంజయరావు యోచన. కాని ఆనంద్ ప్రవర్తన చూస్తే తండ్రి కన్న ఆ దిక్కుమాలినవాళ్ళే ఎక్కువన్నట్టుగా వెళ్ళిపోయాడు. విసుక్కుంటూ భార్యతో కలిసి  స్వామి విడిది చేసిన భవంతికి బయల్దేరేడు.

ఆ భవంతి ఇంకా ఎక్కడో మైలు దూరంలో ఉండగానే జనాన్ని కంట్రోల్ చేస్తున్న పోలీసుల్ని చూసేడు. పడవంత కారు చూడగానే అక్కడున్న పోలీసు సెల్యూట్ కొట్టి,  మిగిలినవాళ్లందరినీ పక్కకి జరిపి ధనంజయరావు కారుకి దారి చేసేడు. ధనంజయరావు తన గొప్ప చూడమన్నట్టు భార్య వైపు చూసేడు. కాని ప్రభావతి బైట జనాలవైపు పరీక్షగా చూస్తోంది. అంత పరీక్షగా ఏం చూస్తోందా అని కాస్త తల పక్కకి వాల్చి చూస్తే అక్కడ ఆనంద్, అతని స్నేహితులు తమచుట్టు కొంతమంది పిల్లల్ని పెట్టుకుని నిలబడున్నారు. అందర్నీ పక్కకి తప్పించడంలో పోలీసు వాళ్లని కాస్త కసురుకోడం కూడా ధనంజయరావు చూసేడు. ఇదంతా చూస్తున్న ప్రభావతి మనసు కలుక్కుమంది. కొడుకు ఎండలో అలా నిలబడుంటే తను, భర్తా కారులో సుఖంగా వెళ్ళడం ఆమెకి నచ్చలేదు. ఏం చేస్తుంది? ఏం చెయ్యగలదు? తండ్రి మాట తండ్రిది. కొడుకు మాట కొడుకుది.

“చూసేవా నీ సుపుత్రుణ్ణి. హాయిగా ఏసి కారులో రారా అంటే ఆ గుడ్డివాళ్ళ వెనకాల ఎలా నిలబడున్నాడో.. ఎలా చెప్తే అర్ధమౌతుందే వాడికి. ఈ దానాలూ, సేవలూ మానేస్తే వాడి జీతం తో  వాడు ఇంతకన్న మంచి కారు కొనగలడు. వీడితోనే చేరేడు ఆ పరమేశం కొడుకు …అప్పుడే సిటీలో రెండు చోట్ల ఫ్లాట్లు కొన్నాడు. వీడూ వున్నాడెందుకూ..?”

ప్రభావతి ఊరుకోలేకపోయింది.

“ఆ పరమేశం అద్దింట్లో ఉంటున్నాడు. అంచేత కొడుకు ఉండడానికో ఇల్లు కొన్నాడు. మనవాడికేం తక్కువా.. మనిల్లు ఉందికదా. ఇంక వాడికి బాధెందుకూ..”

“హోసి పిచ్చిమొద్దా.. ఒకటుంటే ఇంకోటి కొనుక్కోకూడదని ఎక్కడుందే. ఎన్నిళ్ళుంటే అంత గొప్ప. ఎంత గొప్పవాణ్ణి కాకపోతే అందర్నీ పక్కకి తప్పించి మన కారుకి దారిస్తారు.  ఎంత గొప్పవాణ్ణి కాకపోతే తల్లకిందులా తపస్సు చేసినా దొరకని స్వామివారి దర్శన భాగ్యం ఇంత సులభంగా దొరుకుతుంది.  దేనికైనా పెట్టి పుట్టాలే. అదృష్టం అందల మెక్కిస్తానంటే బుధ్ధి బురదగుంటలోకి లాగిందని.. కారులో కూచుని సుఖపడరా అంటే వినకపోతే ఎవడేం చేస్తాడు..?”

ఇద్దరూ స్వామివారి భవనం లోకి వెళ్ళి, అక్కడ వరండాలో అందరితోపాటూ స్వామివారి పిలుపు కోసం వేచి చూస్తూ కూచున్నారు.

గంట గడిచింది. వెళ్ళేవాళ్ళు వెడుతూనే వున్నారు.. వచ్చేవాళ్ళు వస్తూనే వున్నారు. కాని ధనంజయరావుకి మాత్రం స్వామివారి దగ్గర్నుంచి ఇంకా పిలుపు రాలేదు. పిలుపుకోసం వేచివుండడంకన్నా కూడా తనంత గొప్పవాణ్ణి స్వామివారు ఇంకా దర్శనానికి పిలవకపోవడం మరింత అవమానంగా అనిపించిందతనికి.

“కాస్త పక్కకి కూర్చుంటారా..” అన్న అక్కడి కార్యకర్త పలుకులకి ఈ లోకంలోకొచ్చిన ధనంజయరావు ఏమిటన్నట్లు చూసేడు.

“ప్లీజ్.. వచ్చేవాళ్ళు పిల్లలు.. చాలామందున్నారు. అందులోనూ దేవునికి అత్యంత ప్రియమైనవాళ్ళు. మీరు కాస్త పక్కకుంటే వాళ్ళు స్వామివారి దర్శనానికి వెడతారు..”

కార్యకర్త మాటని కాదనలేని భార్యాభర్తలిద్దరూ, ఆ వరండాలో వున్న మిగిలినవాళ్లతోపాటు ఒక మూలగా వెళ్ళి నిలబడ్డారు. వచ్చేవారెంత ప్రముఖులో అని వాళ్లంతా ఆసక్తిగా చూస్తుంటే ఆనంద్, అతని స్నేహితులూ కలిసి ఒక నలభైమంది  పదిహేనేళ్ళలోపు పిల్లల్ని వరసగా లోపలికి తీసికెళ్ళడం చూసి ఆశ్చర్యపోయాడు ధనంజయరావు.

“వీళ్ళు దేవుడికి ప్రియమైనవాళ్ళా..” నెమ్మదిగా భార్య చెవిలో గొణిగాడు.

చురుగ్గా చూసింది ప్రభావతి. అంతే నెమ్మదిగా జవాబిచ్చింది.

“ఏ తల్లితండ్రులకైనా ప్రయోజకులయిన పిల్లలకన్నా కూడా అమాయకులు, చేతకానిపిల్లలమీదే ప్రేమ ఎక్కువుంటుంది. మరి ఆ దేవునికి మనమంతా పిల్లలమే కదా. మనం ప్రయోజకులం.  వారు మరొకరి సహాయం కావల్సినవాళ్ళు. అందుకే దేవునికి వాళ్ళె అత్యంత ప్రియమైనవాళ్ళు.”

భార్య సమాధానానికి మాటలురాక ధోరణి మార్చుకుందుకు కిటికీలోంచి లోపల జరుగుతున్నదేమిటా అని చూసేడు.

లోపల విశాలంగా వున్న హాల్లో స్వామివారు పిల్లలందర్నీ ఆశీర్వదిస్తూ, ఆనంద్ ని దగ్గరికి పిలిచి ఇలా అంటున్నారు.

“మీరు చేస్తున్న పనులు హర్షించదగ్గవి. అందుకే మిమ్మల్ని రమ్మని పిలిపించాం. మీరు కార్యశీలురని విశ్వసిస్తూ, మీకు ఒక పని అప్పగిస్తున్నాం..” అన్నారు.

ఆనంద్, అతని స్నేహితులూ ఏమిటన్నట్టు ఆసక్తిగా చూసేరు.

“మీరు తలపెట్టిన ప్రణాళికలు ప్రజోపకరమైనవి. దానికి మీరు పెట్టుకున్న ఫౌండేషన్ సరిపోతుందనుకోను. నేను కొంత మొత్తం మీకు విరాళంగా ఇవ్వదల్చుకున్నాను. దానిని సద్వినియోగపరుస్తారని ఆశిస్తున్నాను.” అంటూ పక్కనున్న ఆయన వంక చూసారు. పక్కనున్న పెద్దమనిషి స్వామివారి చేతిలో ఒక చెక్కు పెట్టారు. అది ఆనంద్ చేతిలో పెట్టి,

“ఈ రోజుకి పిల్లలందర్నీ ఇక్కడే వుండనివ్వండి. అన్నీ గమనిస్తారు. సాయంత్రం తీసికెళ్ళండి.”అనగానే అక్కడి కార్యకర్తలు కొంతమంది పిల్లల్ని లోపలికి తీసుకెళ్ళారు.

ఆనంద్ వాళ్ళు బయటికి రాగానే ధనంజయరావు ఎదురెళ్ళి,

“ఎంతిచ్చారురా స్వామివారు..?” అనడిగాడు ఆతృతగా.

“పదిలక్షలు..”అప్పుడే దానిని చూసిన ఆనంద్ అన్నాడు. “పదిలక్షలా..”

అనుకుంటే, ధనంజయరావు కళ్ళకి  డబ్బు వలన కమ్మిన అహంకారపు పొరలు తొలగిపోయాయి. ఈ పిల్లలు చేసే పనులు ఎంత గొప్పవి కాకపోతే అంత పెద్దస్వామివారు అంత డబ్బు వీళ్ళ చేతిలో పెడతారు.. అనే ఆలోచన ఆయనను వేధించింది. ఈ ప్రపంచంలో డబ్బు కన్న విలువైనవి చాలా ఉన్నాయనీ, ఆ విషయం తన కొడుకు గుర్తించేడనీ అర్ధమయ్యేసరికి ధనంజయరావుకి  ఒక్కసారిగా కొడుకు మీద వాత్సల్యం పొంగి పొరలిపోయింది.

ఒక కార్యకర్త బైటకి వచ్చి, “ఇంకీపూట స్వామివారు ఎవర్నీ చూడరు. సాయంత్రం రండి..” అని చెప్పేసి లోపలికెళ్ళిపోయాడు. వేచిచూస్తున్న వాళ్లందరూ ఏం చెప్పాలో తెలీక వెనక్కి మరలిపోయారు.

వెడుతున్న వాళ్లలో ఒకాయన అన్నాడు.

“ఈయనకి లక్షలు లక్షలు డబ్బులు పోసినవాళ్ళకే దర్శనం ఇస్తారుట.. మొన్న ఎవరో చెప్పుకుంటున్నారు..” అన్న మాట వినపడగానే ధనంజయరావు ఒక్కసారి ఆయన దగ్గరికి వెళ్ళి, ఆయన్ని ఆపి ఇలా అన్నాడు..

“మీరనుకుంటున్నది తప్పండీ. నేనూ ఇక్కడికి వచ్చే ముందు అలాగే అనుకున్నాను. నా దగ్గరున్న డబ్బుకీ, నేనెక్కి వచ్చిన కారుకీ, స్వామివారికి నేను సమర్పించే కానుకలకే విలువుంటుందనుకున్నాను. కాని కాదండీ. ఈ విలువలన్నీ తాత్కాలికాలే. అసలైన, శాశ్వతమైన విలువలంటే ఆ పిల్లలు చేసే సేవలండీ. సమాజంలో అందరూ సమానంగా బతకాలంటూ, కొత్తగా ఉద్యోగాల్లో చేరిన ఈ పిల్లలు వారికోసం ఏమీ కొనుక్కోకుండా , వారు సంపాదించే డబ్బునీ, ఎంతో విలువైన వారి సమయాన్నీ కూడా ఆ పిల్లలకోసం ఖర్చు పెట్టడం అన్నదే అసలైన విలువంటే. ఆ సంగతి నాకూ ఇప్పుడే తెలిసింది. ఆ వయసులో మనం మన గురించే ఆలోచించుకున్నాం. కాని మన పిల్లలు మనకన్న విశాలంగా అలోచిస్తున్నారు. దానికి వాళ్ళని మనం మెచ్చుకోవాలండీ..”

ధనంజయరావు మాటలకి ఆ పెద్దమనిషి తెల్లబోయాడు. దానికి

“అవునండీ.. వీడు మా అబ్బాయే. అరుగో.. ఆ మిగిలిన ముగ్గురూ వాడి స్నేహితులు. వాళ్ళ జీతాల్లోంచి కొంత మొత్తంతో అవసరమైనవాళ్ళని ఆదుకోవడవే కాకుండా వీళ్ళు అవసరమైతే ఆఫీసుకి ఒకటి రెండురోజులు సెలవు పెట్టికూడా వెళ్ళి,  దగ్గరుండి, ఆ అంధులు చెపుతుంటే వాళ్ళ తరఫున వాళ్ళకి పరీక్షలు రాసి వస్తారు. చదువుకోలేనివారిని ఒకచోట చేర్చి, ప్రతి మూడురోజులకీ ఒకసారి వెళ్ళి వాళ్ళకి పుస్తకాలూ, పెన్నులూ ఇచ్చి, చదువు చెప్పి వస్తారు. మంచినీళ్ళు లేనిచోట అవి రావడానికి ప్రయత్నం చేస్తారు. ఇలా ఎన్నని చెప్పను. ఇన్నాళ్ళూ ఎందుకూ పనికిరాని పనులు చేస్తున్నాడనుకున్నాను కానీ వాటి విలువ నాకు ఇన్నాళ్ళకి తెలిసింది. స్వామివారిలాంటి గొప్ప మనిషి వీళ్ళలోని సేవాభావం తెలుసుకుని, పిలిపించేరంటే వాళ్ళు ఎంత గొప్పవాళ్ళో ఇప్పుడు తెలుస్తోంది.. మనం నేనూ, నా ఇల్లూ అనుకున్నాం తప్పితే ఇలా సమాజం గురించి ఆలోచించలేదు. మన పిల్లలు మనని మించి ఎదిగినందుకు మనం గర్వించాలండీ..”

ఆవేశంగా అన్న ధనంజయరావు మాటలకి ఆ పెద్ద మనిషి మాటలు రాక నిలబడిపోయాడు.

ఆనంద్ కల్పించుకుని, “అంతంత పెద్ద మాటలెందుకులే నాన్నా. మీరు అంత కష్టపడి మాకు ఒక నీడంటూ కల్పించారు కనుకనే ఇప్పుడు మేము ఇవి చెయ్యగలుగుతున్నాం. ఆ రోజుల్ని బట్టి మీరు నడిచారు. మీరు కల్పించిన భద్రతని చూసుకుని మేము నడుస్తున్నాం. అంతే..”

ఎంతో ఎదిగిపోయినా అంతే ఒదిగిపోయిన ఆనంద్ ని చూసి ఆనందం పట్టలేక “చూసేవా నా కొడుకుని..” అన్నట్టు గర్వంగా భార్య వైపు చూసాడు ధనంజయరావు.

మీనా

రచన :     M రత్నమాలా రంగారావ్ ….వైజాగ్

 

 


“మీనా…”

అనే గద్దింపు కేకతో ఉలిక్కిపడి లేచాను. మద్యాహ్నం భోజనం తరువాత పేపరు చదువుతూ వాలుకుర్చీలో కూర్చున్నప్పుడు కన్ను మూతపడింది. ఇంతలో మీనా.. అనే గద్దింపు కేకతో మెలకువ వచ్చేసింది. లేచి శబ్దం వచ్చిన దిశగా కిటికీలోనుండి బయటకు చూశాను. ప్రక్క యింటిలో నుండి కాస్త గట్టిగానే కేకలు వినిపిస్తున్నాయి. మద్యాహ్నం వేళ కావటంతో వీధులన్నీ నిర్మానుష్యంగా,  నిశ్శబ్ధంగా వుండటంతో స్పష్టంగా వినిపిస్తున్నాయి ప్రక్క యింటి వాళ్ల మాటలు.

 

“నీకసలు బుద్ధి లేదు..  ఎంత చెప్పినా యింతే, పోనీలే అని నేను ఊరుకుంటుంటే మరీ తలకెక్కుతున్నావు ” చీత్కారంగా అంటూ భళ్లున తలుపులు తీసుకుని విసురుగా బయటకు వచ్చి బైక్ స్టార్ట్ చేసి వెళ్లిపోయాడు అతను. వయసు సుమారుగా ముప్ఫై లోపే వుండవచ్చు. ఏదో గవర్నమెంటు ఆఫీసులో ఉద్యోగం చేస్తూ భోజనానికి ఇంటికి వచ్చినట్లుంది.  అబ్బో!! చాలా కోపిష్టి మనిషిలా వున్నాడు. అయినా, ఏమయిందో ఏమో,  అంతలా ఎగురుతున్నాడు.

 

మేము ఆ యింట్లోకి వచ్చి  పట్టుమని పది రోజులు కూడా కాలేదు. పిల్లలిద్దరూ సెటిల్ అయి దూరంగా వుండటం, ఆయన క్యాంపులకు వెళితే ఒంటరితనం తప్పడం లేదు. రిటైర్మెంట్ వయసు దగ్గరవటంతో కొంచెం సిటీకి దగ్గిరగా వుండే ఏరియాలో కాపురం పెట్టాం. అత్యవసరాలన్నింటికి హాయిగా వుంటుందని.  క్రొత్తగా ఈ  కాలనీకి రావటంతో ఇరుగు పొరుగులెవరూ పెద్దగా  పరిచయం కాలేదు.

 

ఈ పదిరోజులు ఇల్లు సర్దుకొవడంతోనే సరిపోయింది. ఇంతలో ఈయనకు కాంపు పడింది..  ప్రక్కయింటి వైపు కాంపౌండ్ వాల్ మీదుగా చూశాను. ఎవరూ మెసిలిన జాడ లేదు. “క్రొత్తగా పెళ్లైన జంటలా వుంది.. ప్రణయ కలహమేమో,  ఏం మొండితనం చేసిందో ఆ పిల్ల” చిన్న చిరునవ్వు పెదాల మీదకు పాకింది. తను కూడా పెళ్లైన కొత్తలో చాలా మొండిగా వుండేది. అది మొండితనమని కూడా తెలిసేది కాదు. ఒక్కర్తినే ఆడపిల్లను కావటంతో నాన్నవాళ్లు చాలా గారం చేశారు. ఏది కావాలన్నా పట్టుపట్టి జరిపించుకునేది. పాపం, ఈయనేమో నలుగురున్న కుటుంబం నుండి రావటం, తండ్రి చిన్నప్పుడే పోవటంతో, అన్నింటికి అడ్జస్టు అవుతూ పెరగటంవలన, నా పోకడ వింతగా వుండేదట.

 

తరవాత , తరవాత చాలా మారానట లేక ఆయనకే నా పద్ధతి అలవాటు అయిందేమో మరి… టైము మూడు గంటలు దాటుతుండడంతో టీ పెట్టుకుందామని లేచాను. ఇన్ని సంవత్సరాల తర్వాత, ఇప్పుడు ప్రక్కవాళ్ల గొడవ వింటుంటే అప్పట్లో ఎంత సిల్లీగా ఆయనను వేధించానో గుర్తు వచ్చి నవ్వుకున్నాను.

 

ఆ రోజు ఆదివారం…

“హాయ్ మీనూ, మీనూ.. “గోముగా పిలుస్తూ తలుపు తీసుకుని లోపలికి వెళుతున్నాడతను. ముందు వసారాలో కూర్చుని  పేపరు చదువుకుంటున్న ఆయన వైపు చూసి ప్రక్కవాళ్లను గమనించమన్నట్లుగా సైగ చేసాను. ఆయన కేంపు నుండి రాగానే మొత్తం విశేషాలన్నీ శేషం లేకుండా ఏకరువు పెట్టటం మొదట్నుంచీ అలవాటు నాకు. మగవాళ్లకు చుట్టుపక్కల జరుగుతున్నవి అంతగా ఇంట్రస్టు వుండదులా వుంది. ఏమీ పట్టించుకోరూ.

 

“నీకెందుకోయ్ వాళ్ల గొడవ?” అతి ప్రేమ, ద్వేషం ఏదీ భరించలేవు. ప్రపంచంలో జరుగుతున్నవన్నీ మీ ఆడవాళ్లకే కావాలి ” స్వగతంలా అన్నా పైకే అన్నారాయన. నేనేదో జవాబిచ్చేంతలో.. “చూడమ్మా ! నేనంతలా పిలుస్తుంటే, మూతి ముడుచుకుని ఎలా  లోపలికి వెళ్లిపోతోంది. చూడు”,  ఆ అబ్బాయి వాళ్లమ్మతో అనుకుంటా అంటున్నాడు.

 

“పోనీలేరా, చిన్నది, దాని మూడ్ బావుంటే అదే వస్తుంది. ఐనా దాని అలక ఎంత సేపు” ఆవిడ మురిపెంగా అంది. “అదే, అదే వద్దంది.. నువ్వలా నెత్తికెక్కించుకోబట్టే నా మాట వినదు. నీ సపోర్ట్ ఎక్కువైపోయి, మొండితనం ఎక్కువైంది..” అక్కసుగా అన్నాడతను, అమ్మనేమీ అనలేక. ” అది కాదురా అబ్బాయ్.. అంత విసుగెందుకు?, నీకు ప్రేమ వచ్చినా పట్టుకోలేము, కోపం వచ్చినా అంతే.. అన్నింటికీ రూల్స్, క్రమశిక్షణ అంటే ఎలా??……….” ఆవిడ సాగదీసింది. “అవునులే, తప్పంతా నాదేలే!! నువ్వు ముచ్చటపడ్డావని ఆ రోజు బుర్ర వూపాను చూడు అదే నా మొదటి తప్పు. అది ఇప్పుడు నా తలకెక్కుతోంది.. ఇంక ఇప్పుడు ఏమనుకుని ఏం లాభం?… భరించక తప్పదు కదా.. సరే , నే బయటకు పోతున్నా … బై..” ఆ అబ్బాయి రుసరుస..

 

“పాపం! ఆదివారం నాడైనా అలా బయటకు తీసుకు వెళ్లరాదుట్రా,  దాని మొహం చూడు ఎలా వాడిపోయిందో! వారమంతా బయటకు తీసుకువెళ్లటం అస్సలు కుదరదు కదా.. అలా ఒక్కడివి వెళ్ళటం ఏమిటి?” బ్రతిమిలాడుతోంది ముసలామె. నాకు కోపం  కోపం ముంచుకొస్తోంది ఆ కుర్రాడి తీరుకు. ఇన్ని మాటలు అంటున్నా, ఆ మీనా అనే పిల్ల కిమ్మనదే.. ” ఏం! నేను పిలిచినప్పుడు మూతి ముడుచుకుని లోపలికి వెళ్లింది కదా..మధ్యలొ నీ రికమెండేషన్ ఎందుకో ? మీ యిద్దరూ అలా ఏ గుడివరకో, పార్కు వరకో వెళ్లి రండి.నే పోతున్నా” ఎద్దేవా చేస్తూ బయటకు వెళ్లిపోయాడు అతను.

 

ఉసూరుమనిపించింది నాకు. ఆ సంభాషణ వింటుంటే. ” చూడండి, తల్లి చెబుతున్నా వినకుండా ఎలా వెళ్లిపోయాడో? ఆ పిల్ల ఎంత బాధ పడుతుందో? ఈ రోజుల్లో కుర్రాళ్లకు వాళ్ల మాట నెగ్గాలనే పంతమేగానీ, అవతలి వాళ్లను అర్ధం చేసుకునే గుణమే వుండటం లేదు. అంద్కే ఇన్ని విడాకుల కేసులు,విడిపోవటాలు, డిప్రెషన్‌లు ” ఏకబిగిన స్టేట్మెంట్ ఇచ్చేసాను. “నువ్వేనా ఈ మాటలు అంటున్నది” అన్నట్టు నన్ను చూశారు మావారు. “ఏమిటోయ్! ఇంకా వాళ్ల మాటలే ఫాలో అవుతున్నావా? అయినా మనకేం తెలుసు వాళ్ల యింటి పరిస్థితులు చెప్పు. కళ్లతో చూడకుండా ఏదో గొడ మీద నుండి విని తప్పొప్పులను నిర్ణయించేసుకోవటమేనా? పరిస్థితులు అవగాహన చేసుకోకుండా, ఎవరిమీదా, మనకుగా మనం అభిప్రాయాలు ఏర్పరచుకోకూడదు… ” పేపరు మడిచి ఇంక అ టాపిక్‌కి ఫుల్ స్టాప్ ప్ ఎట్టి లోపలికి వెళ్లిపోయారు ఆయన.

 

నాకు చాలా మంటగా అనిపించింది. నన్నే ఇన్‌డైరెక్ట్‌గా అన్నట్లనిపించింది. మగాళ్లంతా ఒకటే కదా, సపోర్టులు అలాగే ఉంటాయి మరి. ఇంకా ఏం చూడాలో? అర్ధం చేసుకోవటానికి, అంతా కళ్ల ముందు స్పష్టంగా అర్ధం కావడంలేదూ.. ఆ కుర్రాడి పద్ధతి.” లోపలికి వెళ్ళిపోయాను విసవిసా.. మరేం అనలేక. హాస్పిటల్ పని మీద బంధువులు రావటంతో ఓ వారం పది రోజులు చాలా బిజీ అయిపోయి అసలు ప్రక్కవాళ్ల గురించి పట్టించుకోలేదు. అయినా   ఆ  అమ్మాయిని చూడాలని, వీలైతే నాలుగు మాటలు చెప్పాలని మనసులో ఓ మూల  పీకుతోంది. చుట్టాల హడావిడి అయిపోవటం, ఆయన మళ్లీ కాంపుకు వెళ్ళటంతో, కాస్త ఖాళీ దొరికింది. పని లేకపోవటంతో మనసు ఖాళీగా వుంది.

 

చాన్నాళ్లనుండి రాస్తూ ఆపిన శ్రీరామకోటి నామం వ్రాయటం మొదలుపెట్టాను. చెయ్యి రాస్తోంది గానీ, మనసు ప్రక్క యింటి మీదకు మళ్లిపోయింది. ప్రక్కయింటి అబ్బాయి కేకలు పెడుతున్నాడు ఈ సారి మరీ కాస్త ఘాటుగా.. ” అమ్మా! ఇక నా వల్ల కాదు. నేను భరించలేను దీన్ని. చూడు నా ఆఫీసు కాగితాలు ఏం చేసిందో? నేనంటే లోకువ తనకి, నా వస్తువులు ముట్టుకొవద్దని లక్షసార్లు చెప్పాను. ఇక భరించటం నా వల్ల కాదు. ” చాలా అసహనంగా, బాధగా వుందతని గొంతు. ” దాన్ని క్షమించలేనమ్మా! దాన్ని దిగబెట్టేస్తాను, ఇలా క్షణం క్షణం అల్లర్లతో నేను వేగలేను. దాన్ని తయారు చేయి…” ” అది కాదురా అబ్బాయి, ముసలావిడ గొంతులో ఆతృత స్పష్టంగా తెలుస్తుంది. ఆ అబ్బాయి అనుకున్నంతా చేస్తాడని..  “నేను చూసుకుంటాను కదా, తెలియక పాపం..” ఆవిడ సర్ది చెప్పబోయింది.

 

“మరి నువ్వింక ఏమీ  మాట్లాడకమ్మా” ఆ అబ్బాయి గొంతులో విసురు తగ్గలేదు. నా మనసు నిలువలేదు . ఏం చేయాలో పాలు పోలేదు. ప్రక్కవాళ్ల విషయాలలో అనుమతి లేకుండా  దూరటం తప్పే అయినా, వివేకమున్న ఒక వ్యక్తిగా, కళ్లముందు అన్యాయం జరిగిపోతుంటే చూస్తూ ఊరుకోలేకపోయాను. చివ్వున లేచి, తడబడే అడుగులతో వెళ్లి ప్రక్కయింటి తలుపు తట్టాను….. “ఎవరూ.. ” అంటూ ఆ అబ్బాయి వచ్చి తలుపు తీసాడు. ఇల్లంతా కాగితం ముక్కలతో చిందరవందరగా వుంది. ఆ అబ్బాయి మొహం కోపంతో జేవురించి వున్నట్లనిపించింది నాకు.. ” మేము.. నేను.. ప్రక్క యింట్లోకి ఈ మధ్యనే వచ్చాము ” వేలితో మా వాటా చూపిస్తూ ఆగాను. “సారీ, మీ విషయంలో కల్పించుకుంటున్నందుకు .. పెద్దదాన్ని కదా.. చూస్తూ ఊరుకోలేక…” ఆయాసంతో ఒక్క క్షణం ఆగాను.

 

ఆ అబ్బాయి అయోమయంగా చూశాడు. ఏదో జవాబు చెప్పబోయాడు. అంతలోనే.. నేను ” చూడు బాబు! మరొకలా అనుకోవద్దు. చిన్న పిల్లలు మీరు. మీ గొడవ సొంతం అంటే మీరు మీ మీనాతో  పోట్లాడడం, వాళ్లింట్లో దిగబెట్టేస్తానని అనటం విని తట్టుకోలేక వచ్చాను. చిన్న చిన్న పొరపాట్లు చూసి చూడనట్లుగా సర్దుకుపోవడమే సంసారం. క్రొత్తగా కాపురానికి వచ్చిన పిల్లకు అంతా కొత్తగా, అయోమయంగా వుంటుంది. మనమే సర్ది చెప్పుకుని సంయమనం పాటిస్తే ఏ గొడవైనా వడ్లగింజలో బియ్యపుగింజలా వుంటుంది” ఒక్క క్షణం ఆగాను. ఆ అబ్బాయి మొహంలో భావం సిగ్గులాంటి అపరాధ భావం కనిపించింది నాకు.

 

” ఆంటీ! ముందు మీరు లోపలికి రండి.. మీరేం మాట్లాడుతున్నారో నాకు అర్ధం కావడం లేదు …” ఆశ్చర్యం ధ్వనించింది అతనిలో. ఇంకా అమాయకం నటిస్తున్నట్లు అనిపించింది నాకు. లోపలినుండి వీధి గదిలోనికి వస్తూ.. “ఎవరు గిరి ఎవరొచ్చారు? ఎవరూ? ” అంటూ పెద్దామె లోపలినుండి వచ్చింది. నేను టక్కున, “నమస్కారమమ్మా! ఈ ప్రక్క యింట్లోకి క్రొత్తగా వచ్చాము మేము.. అదే మీ కొడుకూ,కోడలు రోజూ గొడవపడటం, ఆ అమ్మాయిని అదే  మీనాను పుట్టింట్లో దిగబెట్టేస్తానని కేకలు వేయటము విని.. మీ మీనాను ఒకసారి కలుద్దామని…” ఆవిడ ఆశ్చర్యంగా అందావిడ..

 

క్షణంలో అర్ధం చేసుకుని భళ్ళున నవ్వుతూ ”  అదేరా గిరి.. మన మీనాను చూడటానికి వచ్చారు.. పో.. మీనాను తీసుకురా…” ఆవిడ ఇంకా నవ్వుతూనే వున్నారు. నాకు ఆశ్చర్యం వేసింది ఆవిడ నవ్వు చూసి.  ఆ అబ్బాయి కూడా వాళ్లమ్మతో  పాటు నవ్వుతూ లోపలికి వెళ్లి,,

ఒక తెల్లని బొచ్చుకుక్కపిల్లని ఎత్తుకుని వచ్చి “ఇదిగోండి మా మీనా” అంటూ క్రిందకు దింపాడు.

అది పరుగెత్తి వెళ్లి పెద్దావిడ కాళ్ల దగ్గర చుట్టుకుఇ పడుకుని చూస్తోంది గోముగా. నాకు అయోమయంతో నోట మాట రాలేదు..

“మీనా! ఆంటీకి షేక్ హాండ్ ఇవ్వు” ఆ అబ్బాయి అంటున్నాడు.

 

 

******************************************************************************

 

 

 

 

 

 

అంచేత నేను చెప్పొచ్చేదేమిటంటే

రచన: బులుసు సుబ్రహ్మణ్యం

              

9-30  గంటలకి  ఆఫీసు చేరుకొని, లాబ్ లోకి వెళ్ళి శ్రద్ధగా, కష్టపడి  పనిచేస్తున్న వాళ్లని ఇంకా కష్టపడి పని చేయాలని, ఈ దేశ సౌభాగ్యం, పురోగతి మనమీదే, మన ఒక్కరిమీదే  ఆధార పడి ఉందని మీకింకా తెలియక పోవడం దురదృష్టకరమని ఉద్భోదించి, తిట్టి, కేకలేసి, ధూమ్ ధాం చేసి,  పనిచేయని వాళ్ళ దగ్గరికెళ్లి,   బాబ్బాబు,  పెద్ద బాసు ఒచ్చినప్పుడైనా ఆ తెల్ల కోటు తగిలించుకొని ఈ రూమ్ నించి ఆ రూమ్ కైనా పరిగెట్టండని బతిమాలి, బామాలి, “ఆ సరే ఏడ్వకు పెద్దాయన వచ్చినప్పుడు ఆలోచిస్తాము లే, ఇప్పుడు డిస్టర్బ్ చేయకు” అని అనిపించుకొని వచ్చి సీటు లో కూర్చున్నాను. కూర్చుని సిగరెట్టు వెలిగించుకొని   కిం కర్తవ్యం అని ఆలోచించాను. కర్తవ్యాలు చాలా నే ఉన్నాయి. కానీ ఎందుకో ఈ వేళ చిరాకు గా ఉంది. పని మీద కి దృష్టి పోవటం లేదు. లేచి కిటికీ దగ్గరి కెళ్ళి నుంచున్నాను. కిటికీ దగ్గరికెళ్ళితే ఏమౌతుంది అంటే,  పచ్చని పూలమొక్కలు, విరబూసిన పువ్వులు, వాటిమీద వ్రాలే  రంగు రంగుల సీతాకోక చిలుకలు, అప్పుడప్పుడు రోడ్ మీద నడిచే భామలు, వారి వెనక్కాల నడిచే,  పనిపాడు లేని వాళ్ళు,  అంతా  చూస్తుంటే అప్పుడప్పుడు చిరాకు తగ్గుతుంది.

 

ఈ చిరాకు తగ్గించుకొనే ప్రక్రియ లో నేనుండగా వెనక్కాల దగ్గు వినిపించింది. వెనక్కి తిరిగి చూస్తే అలకమ్మ గారు ఓ రెండు ఫైల్స్ పట్టుకొని నుంచొంది. హేమిటి అన్నట్టు కళ్లు ఎగరేశాను. పది  ఉత్తరాలకి జవాబు వ్రాయాలి, రెండు రిపోర్టుల మీద అభిప్రాయాలు వ్రాసి పెద్దాయనికి పంపాలి,  12-15  కి కెమికల్ ఇంజినీరింగ్ డివిజన్ లో మీటింగ్ ఉంది అని ఇంకా ఏదో చెప్పబోయింది.  నాకు నషాలానికి అంటింది. అసలు మీ ఉద్దేశ్యం ఏమిటి? నేను గొడ్డులా    చాకిరీ చెయ్యాలా? మీరందరూ టీ లు తాగుతూ కబుర్లు చెప్పుకుంటారా? ఉత్తరాలు ఒకటి రెండు రోజులు ఆగలేవా, ఎవడో ఏదో పంపితే నాకు సంబంధం లేకపోయినా అది చూసి నేను వ్యాఖ్యానించాలా , దీని కోసం నేను లైబ్రరీ కెళ్ళి ఒక రెండు మూడు గంటలు అంత లావు పుస్తకాలు వెతకాలా,  నేను మీటింగ్ కి వెళ్ళితే వాళ్ళు తీసుకొనే అరాచక నిర్ణయాలు ఆగిపోతాయా,   ఆయ్ ఆయ్ అని అరిచాను.  ఆ ఫైల్స్ రెండూ నా టేబులు మీద పెట్టి బెల్ నొక్కింది. పక్కనే నుంచుని  శ్రద్ధగా వింటున్న బోరా వచ్చేశాడు లోపలికి. రెండు సమోసాలు, టీ తీసుకురా అర్జెంట్  గా అని,  సాబ్ గుస్సా మే హై అని ముక్తాయించింది.  మళ్ళీ ఇంకో సిగరెట్టు వెలిగించాను. ఈ మాటు పొగ నోట్లోంచి, ముక్కు లొంఛేగాక చెవుల్లోంచి, కళ్ళల్లోంచి కూడా బయిటికి వచ్చేస్తోంది. రెండు మూడు సిగరెట్లు అయి, నోట్లోంచి, ముక్కులోంచి మాత్రమే పొగ వచ్చే సమయానికి సమోసాలు, టీ వచ్చేశాయి. తిని, తాగుతుండగా ఫోన్ రింగ్ అయింది. ఎత్తితే,  అర్జెంట్ గా వచ్చేయి, బాసు కోపంగా ఉన్నాడు అని పెద్దబాసు గారి PA తొందర పెట్టేశాడు.  కిసుక్కున నవ్వింది అలకమ్మ. మళ్ళీ,  నా కోపం అభోమండలము న కంతై  పోయింది. నువ్వెందుకు విన్నావు అని గయ్ మన్నాను. నా హక్కులు మీరు హరిస్తున్నారు బాస్ అంది.  WHAT అన్నాను. మీరు కేపిటల్స్ లో కోప్పడినా సరే, టెలిఫోన్ ఎత్తడం నా ప్రధమ డ్యూటి. నేను మాట్లాడి సంగతి కనుక్కొన్న తరువాతే  మీకు ఇస్తాను, అది  మీ PA గా  నా ఉద్యోగ హక్కు,  ప్రభావతీ దీదీ టెలిఫోన్ చేసినా అంతే  అని నొక్కి వక్కాణించింది. మళ్ళీ చెవి లోంచి, కళ్ల లోంచి  కూడా పొగ వదులుతూ బాసు గారి దగ్గరికి బయల్దేరాను.

 

బాసు గారి రూమ్ లోకి వెళ్ళేటప్పటికి అక్కడ PA టెక్,  PA అడ్మిన్,  ఇద్దరితోటి గయ్ గయ్ మని చర్చించేస్తున్నాడు బాసు. నేను వెళ్ళి ఆయన ఎదురుగా కూర్చున్నాను. ఆయన ఒక ఉత్తరం నా ముందుకు తోసి వాట్ ఈస్ దిస్ ప్రద్యుమ్నా  అన్నాడు.  దిస్ ఈస్ ఏ లెటర్ అన్నాను.  READ   IT అని గయ్ మన్నాడు. రీడేను. ఆయనెవరో తెలుసా నీకు,  ప్రొఫెసర్ సుబ్రతో బందోపాధ్యాయ్, ఆయన కనీసం 4,5, కమిటీ ల ఛైర్మన్, బయో కెమిస్ట్రీ లో ఫండ్స్ రావాలంటే ఆయన సహాయం మనకి కావాలి. ఆయనకి  ఏదో సమాచారం కావాలని వ్రాస్తే, నువ్వు   with reference to your above,  see my below  టైప్ లో  ఒక నాలుగు  రిఫెరెన్స్ లు  ఇచ్చి,   చూడుడు అంటూ,  ఉత్తరాలు వ్రాయవచ్చా,  ధూమ్ ధాం,  ABCGF అని కోప్పడ్డాడు. అసలే కళ్ళల్లోంచి పొగలు వస్తున్నాయి నాకు. “నాకు తెలియక అడుగుతాను, మాలిక్యులర్ బయాలజీ లో ఆయన ఉద్దండ పిండమే కావచ్చు.  ఆయనకి  పెట్రోలియం  కి  ఏమిటి సంబంధం?  బారెల్ క్రూడ్ ఆయిల్  $40 అయితే ప్రతివాడూ ఒక సెమినారు పెట్టేయడమేనా, పెట్టాడు ఫో బయాలజీ వాడు దాన్ని ప్రారంభించాలా, మీకూ  ఆయనికి బంధుత్వాలున్నాయని ఆయన నాకు ఉత్తరం వ్రాస్తాడా ? నేను ఆయనికి ప్రారంభోపన్యాసం తయారు చేసి పంపాలా? అదికూడా  రెండు రోజుల టైమ్ లో” . పోనీ ఆయన  నన్ను సెమినార్ కి  పిలిచి,   “నేను రిబ్బను కత్తిరించినా,  ప్రద్యుమ్నుడు ప్రారంభోపన్యాసం చేస్తాడు”  అని అనవచ్చు గదా అని ఆక్రోశించాను. మా బాసు గారు విన్నదంతా విని,  ఇంత ఉపన్యాసం ఇచ్చే బదులు  ఆ లైబ్రరీ లో రెండు గంటలు కూర్చుని ఆయన అడిగింది వ్రాసి పంపించవచ్చు గదా అన్నాడు.

 

నేను లైబ్రరీ కి వెళితే జరిగేది నాకు తెలుసు. మీకేం తెలుస్తుంది అన్నాను. ఏం జరుగుతుంది అన్నాడు PA టెక్కు. సరే నేను లైబ్రరీ కి వెళతాను. ఒక అరగంట వెతికి అంత లావు పుస్తకాలు  మూడు నాలుగు తెచ్చి టేబులు మీద పెట్టి కూర్చుంటాను. ఇంతలో మినూ వస్తుంది. గురువుగారూ బాగున్నారా అని పలకరిస్తుంది. బాగానే ఉన్నానమ్మా నువ్వెలా ఉన్నావూ అంటాను. ఏమిటో గురూ గారూ ఆడపుట్టుక పుట్టిన తరువాత అన్నీ కష్టాలే. ఇన్ని కష్టాలు ఉంటాయని ముందే తెలుస్తే మగవాడిగానే పుట్టేదాన్ని అంటుంది. నాకు గుండె చెరువైపోతుంది. ఏమిటి తల్లీ ఆ కష్టాలు అంటాను. మొన్న హోటల్ లో కాఫీ తాగుతుంటే ధనరాజ్ కనిపించాడు. వావ్ ఈ చీరలో ఎంత బాగున్నావ్ అని ఆశ్చర్య పడిపోయాడు. నువ్వు కట్టుకున్నందువల్ల ఈ చీరకి అందమొచ్చింది అన్నాడు. సాయంకాలం సినిమాకి వస్తావా అన్నాడు. కానీ సాయంకాలం సినిమాకి ప్రణవ్ తో వెళ్ళాలి. ప్రణవ్ కూడా ఇంతే గురూ గారూ,   నీ కళ్ళు ఎంత బాగుంటాయో అంటాడు. నీ జడలో నాగుపాములు నర్తిస్తున్నాయి అంటాడు. ఇంకా ఏమో అంటూనే ఉంటాడు. సినిమా చూడ్డమే కానీ వినడం ఉండదు. వీళ్ళిద్దరూ ఇల్లా  నన్ను ప్రేమిస్తుంటే,  ఈ మధ్యే అరుణ్  కి కూడా నా మొహంలో చంద్రుడు కనిపిస్తున్నాడట. ఏ పారిజాతమ్ము లీయగలనో సఖీ,  పక్కింటి వాళ్ళ మందారాలు తక్క అని పాడుతున్నాడు. ఏమి చెయ్యాలో,  ఎవరిని ప్రేమించాలో తెలియడం లేదు. అందుకనే మగవాడిగా పుట్టి ఉంటే ఈ బాధలు ఉండవు కదా అని దీర్ఘంగా నిట్టూరుస్తుంది. ఏం చెప్పాలి నేను, ఎలా ఓదార్చాలి. నా కళ్ళమ్మట దుఃఖాశ్రువులు రాలిపోతాయి.  మగవాడు ఆడదానిని ప్రేమించి ఎంత కష్ట పెడుతున్నాడు అని విచారిస్తాను. ఆవిడ కూడా ముక్కు చీదుకొని  వెళ్ళుతుంది.

 

మినూ  దుఃఖమును నేను దిగమింగి మరలా కార్యోన్ముఖుడ నగుచుండగా అర్చన వస్తుంది హాయ్ అంకుల్ అంటూ. పెద్దబాసిణి గారి మేనకోడలు కాబట్టి అంకుల్ అన్నా వినాలి, పెద్దబాసు గారి కొడుకు పెళ్ళాం కాబట్టి తాత గారూ అన్నా పడాలి. తప్పుతుందా .  వచ్చి కూర్చుంటుంది. బాగున్నావా అర్చనా అంటాను. ఏం బాగో అంకుల్, బాగున్నానో లేదో కూడా అర్ధం కావటం లేదు. ఆఫీసు, ఇల్లూ , మొగుడు , పిల్లాడు కష్టం గానే ఉంది. ఈ మధ్యన నిశాంత్ కి కేలరీల మోహం పెరిగి పోతోంది. కాఫీలో 2.64 శాతం కన్నా పంచదార ఎక్కువ ఉండకూడదుట, పాలు 15.87 శాతం కన్నా తక్కువే ఉండాలిట. కాఫీ డికాషన్ సాంద్రత 1.052 గ్రాములు  పర్ సి.సి. కన్నా ఎక్కువ కాకూడదట. పొద్దున్నే ఆయనకి మూడు మాట్లు కాఫీ ఇవ్వాలి. మధ్యలో పిల్లాడు, స్కూల్, వాడికి కావాల్సినవన్నీ నేనే అమర్చాలి. ఆయన పేపరు చదువుతూనో, లేక ఏ మెడికల్ జర్నల్ చదువుతూనో కూర్చుంటాడు తప్ప, పెళ్ళానికి ఇంత సహాయం చేయాలని తోచదు. వంట 8-30 కల్లా  అవ్వాలి.  ఆయనకి టిఫిను, పిల్లాడికి వేరే అమర్చాలి. ఈ అష్టావధాన ప్రక్రియ లో మా మామ గారి ఫోన్.  వాళ్ళ పిల్లాడు ఎల్లా ఉన్నాడు, వాళ్ళ మనమడు  ఎల్లా ఉన్నాడు,  ఇద్దరూ రాత్రి సుఖం గా నిద్రపోయారా లేదా, వాడేం చేస్తున్నాడు, వీడిని స్కూలు కి తయారు చేశావా, మనమడు అల్లరి చేసినా ఏమి అనకు, భరించు. వాడు అంటే వాళ్ళ పిల్లాడు,   మొన్న సాయంకాలం ఆకలి లేదన్నాడు. నిన్న ఏమైనా తిన్నాడా. ఆకలి లేదన్నాడు కదా అని వదిలి వేయకు, ఏదో ఒకటి తినిపించు.  అంటూ అరగంట నా బుఱ్ఱ  తినేస్తాడు కానీ,  పోనీ కోడలా ఎలా ఉన్నావూ అనికూడా అడగడండి,  ఆశ్చర్యం అని వాపోతుంది. మళ్ళీ యధావిధిగా నేను కూడా విచారించి, రెండు ఓదార్పు మాటలు చెప్పుతాను. కష్టే దుఖిః సుఖే సుఖిః (కష్టపడ్డ వాళ్ళు దుఖిఃస్తూనే ఉంటారు,  సుఖపడే వాళ్ళు సుఖపడుతూనే ఉంటారు ) .  పోనేలేమ్మా ఆదివారం రెస్ట్ తీసుకోవచ్చు గదా అంటాను,  ఇంకేమీ అనాలో తోచక.  ఆ,  సంబడం,  ఆదివారం 8 గంటలకల్లా మామగారు,  అత్తగారు వచ్చేస్తారు, వాళ్ళ మనమడి తో ఆడుకోడానికి. రెండు మూళ్ళు ఆరు గళాసులు కేలరీల కాఫీలు, నాకేం రాయిలా ఉన్నా అనే అత్తగారికి డబుల్ డోసు పంచదారతో కాఫీలు ఇవ్వాలి. ఆడి ఆడి అలసిపోయినందుకు మధ్యలో మళ్ళీ,  మళ్ళీ పళ్ల రసాలు, ఆదివారం కాబట్టి స్పెషల్ వంటకాలు, లాన్ లో కూర్చుని వాళ్ళు కబుర్లు చెబుతూ ఆడుకుంటుంటే,   నేను వంటింట్లో  పొగ పీలుస్తూ , కూరలు తరుగుతూ, మిక్సీ తిప్పుతూ , చెమటలు కక్కుతూ ఉండాలి. మళ్ళీ వీళ్ళని ఏమి అనకూడదు. మేనత్త తో వ్యవహారం అని కళ్ల నీళ్ళు పెట్టుకుంటుంది.  నేనేం చేయగలను అని ప్రశ్నిస్తున్నాను.   కలసి  ఏడ్చి ఆమె దుఃఖము పంచుకోవడం తప్ప. అని సుదీర్ఘంగా నిట్టూర్చాను.

 

పోనీ నీ డిపార్ట్మెంట్ లో ఖాళీ గా ఉన్నవాళ్ల  నెవరినైనా లైబ్రరీకి పంపవచ్చు గదా అని అన్నాడు PA అడ్మిన్.  ఆ, అదీ ప్రయత్నించాను. తరుణ్ సైకియా కి చెప్పేను. కానీ జరిగేది  ఏమిటో నాకు తెలుసు కదా. వీడు వెళతాడు.  మూడు ఏళ్లగా పని చేస్తున్నా వీడికి ఏ పుస్తకం ఎక్కడ ఉంటుందో తెలియదు. లైబ్రరీ అసిస్టెంటు మృణాళిని దగ్గరికి వెళతాడు. ఆవిడ ఆ ఇండెక్స్ లు, అవీ ఇవి వెతుకుతుంది. ఏదో తీసి,  5 నంబరు రాక్ లో ఉంటుంది అంటుంది.    అక్కడ చూసాను కనిపించలేదు అంటాడు. ఆవిడ వెతకటానికి బయల్దేరుతుంది. ఆవిడ వెనక్కాల వీడు బయల్దేరుతాడు. ఎవరూ తియ్యని, ఉపయోగపడని పుస్తకాల రాక్ లు మధ్య కెళతారు. ఒకరిని చూసి ఒకరు నవ్వుతారు. ఎలా వున్నావు అంటాడు. ఓ బెమ్మాండము గా ఉన్నాను అంటుంది. వీడు కిటికీ లోంచి బయటకు చూసి ఆకాశము గుండ్రముగా ఉన్నది అంటాడు. అవును చంద్రుడు కూడా గుండ్రముగానే ఉన్నాడు అంటుంది. మిట్ట మధ్యాహ్నం చంద్రుడు, ఏమిటంటే ఏమి చేస్తాం. దొందుకు దొందే. రికమెండేషను తో ఉద్యోగం సంపాయించిన ఇద్దరి ప్రేమ డైలాగులు ఒకేలా ఉంటాయి. మక్కీకి మక్కీ కాపీ కొట్టడమే. ఆ మధ్యాహ్నము అదే విధం గా ఇంకొన్ని గంటలు ఆ రేక్ ల మధ్య ప్రేమ కబుర్లు చెప్పుకొని తిరిగి వచ్చేస్తారు.  రెండేళ్లగా ఇంత గంభీరం గా  ప్రేమించుకుంటున్న వీళ్ళు  ఎప్పుడు పెళ్లి చేసుకుంటారో,  వీళ్ళ ఇంట్లో ఎప్పుడు మహాభారత యుద్ధం మొదలవుతుందో నని  ఆత్రం గా ఎదురు చూస్తున్నాను.  అని ఈ మారు కూడా  దీర్ఘం గా నిశ్వసించితిని.

 

నోట్లో జేబురుమాలు కుక్కుకొని PA లు ఇద్దరూ వెళ్ళిపోయారు.  బాసుగారు “నీ  మూడు ఇల్లా ఉన్నప్పుడు నిన్ను పిలవడం నా పొరపాటు.  వెళ్ళు ఇంటికి వెళ్ళి భోజనం చేసి రా” అంటూ లేచాడు. టైమ్ చూశాను. 1 గంట దాటి 20 నిముషాలు అయింది. ఇప్పుడు జరిగేది ఏమిటో కూడా నాకు తెలుసు. ఈ వేళ పొద్దున్నే మా ఇంట్లో రామరావణ యుద్ధం జరిగింది. రామ రావణ యుద్దానికి పోలిక లేదు అని వాల్మీకి గారన్నారుట. ఆకాశం ఆకాశం లాగానే ఉంటుందిట. సాగరాన్ని మరేదానితోనూ పోల్చలేమట , రామ రావణ యుద్ధం అల్లాగే ట. మరే యుద్ధము తోటి పోల్చలేము ట. ఆయన ప్రభావతీ ప్రద్యుమ్నుల యుద్ధం చూస్తే ఏమనే వాడో . మీది మిరియాల వంశము అంటే, నీదే ధనియాల వంశము అనుకున్నాము. మీ తాత ముక్కు పొడుగంటే, మీ అమ్మమ్మ కన్ను మెల్ల అని ఆడిపోసుకున్నాము. మీకు సభ్యత లేదంటే, మీకు సంస్కారం లేదనుకున్నాము. త్వం శుంఠహా అంటే, తమరు పరమ మూర్ఖాః అని సంస్కృతం లో కూడా  అనుకున్నాము. ఇంకా చాలా అనుకున్నాము. ఇంటికి వెళ్ళేటప్పటికి 1-30 దాటుతుంది. అయితే ఏమిటంటారా. ట్రింగ్ ట్రింగ్ మీ కళ్ళముందు రింగులు. మా ఇంటికి 1-31 కి వెళ్ళిపోయారు.

 

ప్రద్యుమ్నుడు  బెల్ మోగించాడు. మోగించిన 4-5 నిముషాలకి ప్రభావతి తలుపు తీసింది. వచ్చారా అంది. రాకేం చేస్తాను అన్నాడు.  మీ ఇష్టం వచ్చినప్పుడు మీరు రండి. ఒక టైమ్, పద్ధతి, పాడు ఏమి అక్కరలేదు. 1 – 1.30 దాకా లంచ్ టైమ్. అందరూ 12.45 కి ఇంటికి వచ్చేస్తారు.  మీరు కనీసం 1.10 లోపుల వచ్చేస్తారని 12.30 కి కుక్కరు వేస్తాను, మొగుడికి వేడి అన్నం పెడదామని. 12.45 కి కుక్కరు దింపుతాను. ఒంటి  గంటకి ప్లేటు లో అన్నం పెడుతాను. 90  డిగ్రీల టెంపరేచర్ ఉన్న అన్నం,   మీరు టేబల్ దగ్గరికి వచ్చేటప్పటికి 45-50 డిగ్రీ లకి వస్తుందని. మీరు అరగంట ఆలస్యం గా వస్తే అన్నం 28 డిగ్రీలకి అంటే రూమ్ టెంపరేచర్ కి వచ్చేస్తుంది. అన్నం చల్లగా ఉందేమిటి అని ఆశ్చర్యపోతారు మీరు.  కట్టుకున్నందుకు నాకు తప్పుతుందా. ఆ అన్నం పక్కన పెట్టి, కుక్కరులో మిగిలిన అన్నం 35-45 డిగ్రీ ల వేడి ఉన్నది మీకు పెడతాను. మీరు వంకాయ కూర పప్పన్నం లో నంచుకొని లొట్టలు వేస్తూ తినేస్తారు.  ఆఖరికి  చల్లటి అప్పుడే ఫ్రిజ్ లోంచి తీసిన పెరుగు  లో కూడా  వేడి అన్నం  కలుపుకొని తినేసి, బ్రేవ్ మంటూ మళ్ళీ ఆఫీసు కి పరిగెట్టుకొని వెళ్లిపోతారు.  మీరు వెళ్ళిన తరువాత ఏడుస్తూ,  రూమ్ టెంపరేచర్ కన్నా తగ్గిపోయిన చల్లని అన్నం నేను తినాలి. మిమ్మలని ఏమి అనడానికి లేదు. అంటే నేను గయ్యాళి సూర్యాకాంతాన్ని.

 

విన్నారా అదీ సంగతి. అంచేత నేను చెప్పోచ్చేదేమిటంటే  ఆఫీసు కెళ్ళేముందు భార్య తో దెబ్బలాడకండి. ఈ కధలో నీతి  ఏమిటంటే అసలు పెళ్లి చేసుకోకండి మాష్టారూ.

పెళ్లి చేసి చూపిస్తాం! మేమూ పెళ్లి పెద్దలనిపిస్తాం!!!

 

 రచన : కృష్ణప్రియ

 

 

ఇంటి నుండి అమ్మ ఫోన్!  “మన మధు గాడున్నాడు కదా.. వాడికి ఏమైనా సంబంధాలున్నాయా అని వాళ్లమ్మ, నాన్న తెగ అడుగుతున్నారే! నువ్వు కాస్త సహాయం చేసి పెట్టు..”

మామూలప్పుడు అయితే  “చాల్లే.. నేనా? ఇంకా నయం..” లాంటివి అనేసేదాన్ని. కానీ.. ఆఫీసు లో ఒక భయంకరమైన బగ్ వెనక తెగ తిరుగుతున్నానేమో.. ఏదో పరధ్యానం లో “ఓకే” అని పెట్టేసి వేరే పని చూసుకుంటూ ఉండిపోయాను.  గంట లో మధు వాళ్లమ్మ ఫోన్!

“మగ పిల్లాడు ..ఏముంది.. టక్కుమని కుదిరిపోతుంది అనుకున్నాం.. అమ్మాయి పెళ్లి ఈజీ గా అయిందనిపిస్తుంది… కాస్త ఆ కంప్యూటర్ లో నువ్వు చూసి పెట్టు తల్లీ.. మధు కి చెప్పాను.. కృష్ణక్క నీకు సహాయం చేస్తుంది.. మాకు చేతనవునా?” అని. వాడు ఎగిరి గంతేసాడంటే నమ్ము!

“మీ అమ్మావాళ్లనడిగి నీ ఈ-మెయిల్ అవీ తీసుకున్నాం. . వాడు నీకు ఫోన్ చేస్తాడు..”  అమ్మో!.. వాడికి అంత ఉత్సాహం గా ఉందా? పెళ్లి చేసుకోవటానికి?’ అనుకున్నా.. పాపం చూస్తే  మామూలుగానే ఉంటాడే.. అంత తేడా గా అనిపించడే.. పైగా నా మీద ఏంటి భరోసా?  అని కూడా అనుకున్నా.

“అయ్య బాబోయ్! మళ్లీ పెళ్లి కి సహాయాలా! చస్తాను”. పదేళ్ల క్రితం సంఘటన గుర్తొచ్చింది. మా వారికి బెస్ట్ ఫ్రెండ్ రవి. ముప్ఫై ఏళ్ళు వచ్చేసాయి. పెళ్లి చేసుకోలేదు ఇంకా అని వాళ్ల తల్లిదండ్రులు గొడవ. మా ఇంటికి ఒక నెల రోజులకి ఎందుకో వచ్చాడు. మా ఎదురు అపార్టుమెంటు లో ఒకమ్మాయి కీ పెళ్లి అవలేదు. వాళ్లమ్మ నన్ను అడిగింది. “మీ ఇంట్లో అబ్బాయి వివరాలు చెప్పూ” అని.

ఇక నాకు ఒక్కసారి గా వచ్చిన పెద్దరికానికి ఉబ్బి తబ్బిబ్బయి ఇంట్లోకి వచ్చాను. పెద్దావిడ ఇచ్చిన లిస్టు ప్రకారం మీ కుల గోత్రాలు చెప్పమని అడిగాను అంతే! అతని రియాక్షన్ చూసాక నామీద నాకే విరక్తి కలిగింది.

“నేనూ, వాడూ పదో స్కూల్ రోజులనుండీ స్నేహితులం. ఒక్కసారి కూడా ఇప్పటివరకూ అడగని ప్రశ్న నువ్వు అడిగావు ..I am hurt ” అని తన గది లోకి వెళ్ళిపోయాడు. తర్వాత ఎప్పుడూ అంత ఆప్యాయం గా మాట్లాడలేదు. ఏదో తెలియని ఒక గాప్  L(((

ఈ గాయం నుండి నెమ్మదిగా బయట పడుతున్నా. “ఛీ. ఛీ.. ఈసారి ఇలాంటి ఇబ్బంది కరమైన పరిస్థితి లోకి చచ్చినా దిగకూడదు..” అని ఒట్టు పెట్టుకున్నానో లేదో.. మళ్లీ పెళ్లి గొడవ లో ఇరుక్స్! మా చుట్టాలమ్మాయికి కాలనీ లోనే ఎవరో అబ్బాయికి చూస్తున్నారు. “ఒకసారి ఎలా ఉంటాడో ఏంటో కనుక్కో ..” అని.  సరే ఇది కొద్దిగా ఓకే.. కాస్త ముఖపరిచయం ఉంది కదా.. అని ఊర్కే అటువైపు వెళ్దాం అని నడక కి బయల్దేరాను.

” తయ్యుం తాహా తకధిమి తక ఝణు తకిట తొం..” అని వినపడుతోంది..తలుపు సగం తెరిచి ఉంది. “ఫోన్ చేయకుండా తలుపు కొట్టటం.. సభ్యత కాదేమో” అని ఆలోచిస్తున్నా.. ఈలోగా.. ఒకరిద్దరు తెలిసిన వాళ్లు.. “రండి మీరు కూడా.. పర్వాలేదు..” అని వెళ్తున్నారు. సరే ఏమైతే అయ్యిందని వెళ్లి చూసానా? ఆ అబ్బాయి  భారత నాట్యం కాలనీ ఆడవాళ్లకోసం ప్రత్యెక ప్రదర్శన ఇస్తున్నాడు. “ఇదేమి సరదా?” అని విసుక్కుని వచ్చేసి చెప్పాను. “అబ్బా.. పెళ్లయ్యాక మనమ్మాయి డాన్స్ మాన్పించి డ్రిల్ చేయిస్తుంది లే! వెళ్లి అసలు కనుక్కో..”  అని  మళ్లీ ఊదర పెడితే ..

ఇబ్బంది గా మళ్లీ వెళ్లి చూసా   ఈసారి ఊతప్పం వేసి అపార్ట్మెంట్ ఆడవాళ్లకి ౨-౩ పచ్చళ్లతో వేడి వేడి గా వడ్డిస్తున్నాడు.. “చా.. వంట చేస్తున్నాడు నైస్… కానీ..అపార్ట్ మెంట్ ఆడవారికి ఏదో సినిమా లో శ్రీకాంత్ లాగా అలా వడ్డించటం.”. ఎందుకో మా చుట్టాలమ్మాయికి భర్త గా.. అస్సలూ ఆ ఊహే భరించలేకపోయాను.  ఇంటికొచ్చి నా ఫీడ్ బాక్ ఇస్తే.. “అబ్బా.. నువ్వు మరీ.. పెళ్ళయ్యాక ఊతప్పం లేదు పాలప్పం లేదు మన  ఎవ్వర్నీ అమ్మాయి  రానీయదు లే”  అన్నారు.. నేను ససే మిరా అని మంకు పట్టు పట్టి కూర్చున్నాను.

అదృష్టం కొద్దీ ఆ అబ్బాయికి వేరే సంబంధం దొరికిపోయింది. ‘పోన్లే’ అని హాయిగా కూర్చున్నా.. కానీ ఆ పిల్ల మాకు చాలా  దగ్గర చుట్టం   అని తెలిసి.. అదేదో నేనే వీళ్ల నుండి ‘ఎగరేసుకు’ పోయానని నా మీద కోపం తెచ్చుకున్నారు ఆ అమ్మాయి తల్లి దండ్రులు. అందరూ బాగానే ఉన్నారు మధ్యలో నేనే విలన్ అయ్యాను.

“ఇది బాగానే ఉంది. ఇక ఆ వైపు పోయేది లేదు” అని అప్పట్నించీ పెళ్లి సంబంధాలంటేనే ఎలర్జీ లాంటిది వచ్చేసింది. కానీ.. మా వదిన వరసావిడ ఒకరు నాకు ఒకానొక ఆదివారం ఉదయం మూడు గంటలకి కాల్ చేసింది. ఇండియా నుండి. గుండె దడ దడ లాడింది! కాళ్లు ఎందుకో అడుగేస్తుంటే పడిపోతున్నాయి. నా గొంతు నాకే హీనం గా వినిపిస్తోంది. భయం భయం గా.. ఫోన్ ఎత్తి..”హలో..ఎవరు?” అన్నాను. విషయం విన్నాక ఒళ్లు మండింది. వాళ్ల మరిది మా ఊళ్లో పెళ్లి చూపులకి వస్తాడట. “నువ్వు కాస్త తోడు వెళ్తావా? సారీ ఈరోజే నీ నంబర్ తెలిసింది. ఏమనుకోవద్దు ఈ సమయం లో చెప్తున్నందుకు,.. డిస్టర్బ్ చేసానా పాపం? ” అని అడిగింది.

బ్రహ్మానందం లాగా “అబ్బే అస్సలూ చేయలేదు.. మాకు ఆదివారం ఉదయం బ్రాహ్మీ ముహూర్తం లో లేచి ఏమీ తోచక గోళ్ళు గిల్లుకోవటం హాబీ” అందామనుకున్నా కానీ చేసింది నా వైపు చుట్టం కదా అని ఆగిపోయా.. “పర్వాలేదు ” అని ఆ అబ్బాయి వచ్చే సమయం లాంటి వివరాలు కనుక్కున్నాను. నాకా ఎలాగూ పెళ్లి చూపులు అవీ లేకుండానే పెళ్లయిపోయింది. ఎన్నో సినిమాల్లో చూశాను. నిజంగా మనమేమీ చేయక్కరలేదు. హాయిగా దర్జా గా వెళ్లి కాస్త పెద్దరికం తో.. “ఏమ్మా! పాటలు ఏమైనా వచ్చా? పులిహారావకాయ పెట్టె విధానం చెప్పు. మువ్వొంకాయ కూర కారం పాళ్లు చెప్పు చూద్దాం..” లాంటి ప్రశ్నలు అడిగి వాళ్లు పెట్టిన స్వీట్లు తిని రావచ్చు.. అనుకుని ఆరోజు ఉత్సాహం గా నా చీరలు అన్నీ తీసి చూసుకున్నా..

ఎప్పుడూ “అబ్బా.. పాత ఫాషన్ చీరలు..” అనుకునేదాన్ని. మొట్ట మొదట సారి..”అయ్యో ఈ చీరలన్నీ మరీ ఇలా ఉన్నాయి? గద్వాల్, నారాయణ పేట, గుంటూరు జరీ చీరలు పెట్టుకుని ఉంటే ఇలాంటి అవసరాలకి ఉపకరించేవి కదా అని బాధ పడ్డాను. ఏదో ఉన్నంతలో కాస్త పెద్దవాళ్లు కట్టుకునే రకం చీర తీసుకుని రెడీ గా ఉన్నా.  అనుకున్న సమయానికి అక్కడకి వెళ్లామా? హాయిగా మర్చిపోయి సరదాగా మాట్లాడేసి కాఫీ తాగేసి వచ్చేసా.. రాగానే ఫోన్ వదిన గారికి..

“అమ్మాయి చాలా బాగుంది. చాలా సింపుల్ గా.. మట్టి రంగు బట్టలు కట్టుకుని.. నవ్వుతూ చక్కగా మాట్లాడుతోంది. బోల్డు పుస్తకాలు చదివింది. కొ.కు. సాహిత్యం ఇష్టమట! నాన్ ఫిక్షన్ చదువుతుందట!! నాకు భలే నచ్చింది” అన్నాను. ఆవిడ వేసిన ప్రశ్నలకి పాపం ఒక్కదానికీ సమాధానం నాదగ్గర లేదు. అసలు గమనిస్తేగా? “అమ్మాయి జుట్టు ఎంతుంది? నగలేమైనా పెట్టుకుందా? వాళ్లింట్లో సామాన్లూ అవీ ఎలా ఉన్నాయి? సన్నగా ఉందా? లావా?” బిక్క మొహం వేసాను. “మరి వెళ్లి చేసిందేమిటి?” అని అర్థం వచ్చేట్టు ఏదో అంది. సిగ్గేసింది.

దెబ్బకి ఇలాంటి టాపిక్కులు వచ్చినప్పుడు దూరం గా ఉండటం నేర్చుకున్నాను. అంటే నేర్చుకున్నానని అనుకున్నాను. కొన్నాళ్లకి ఆఫీసు అకౌంట్ కి మెయిల్.  “మీ అత్తగారు ఇచ్చారు నీ ఈమెయిల్ ఐడీ..మీ ఆఫీసు లో ఫలానా అబ్బాయి ఉన్నాడా? లేడా? ఒకవేళ ఉంటే ఆ అబ్బాయి గుణ గణాలు తెలుసుకుని మాకు తెలియజేయగలవు..”

సరే దానిదేముంది? ఈసారి పోయిన సారి లాంటి తప్పులు చేయకూడదు అని గట్టిగా అనుకున్నాను. ఒక్కసారి ఆఫీస్ డైరెక్టరీ సర్చ్ చేసి.. ఆ అబ్బాయి ఉన్నాడని తెలుసుకున్నాను. వేరే బిల్డింగ్. ఆరోజు భోజనం బ్రేక్ లో ఆ బిల్డింగ్ దాకా నడిచాను. జేమ్స్ బాండ్ కి తాత లా ఫీల్ అయి .. ఆ అబ్బాయి క్యూబ్ కెళ్లి  ‘Excuse me..Can you please do this directory search for me?’ అని నా బాడ్జ్ చూపించి అడిగి అతని మాటా పద్ధతీ గమనించి విజయోత్సాహం తో వెనక్కి వచ్చి నా క్యూబ్ లో కూలబడ్డా.

“అవునండీ.. మీరు చెప్పిన అబ్బాయి.. ఇక్కడే పని చేస్తున్నాడు. ఇంకో బిల్డింగ్ లో ఉన్నాడు. ఇవ్వాళ్ల కాజువల్ గా మాట్లాడాను. చూడటానికి స్మార్ట్ గా బాగున్నాడు. బాగా మాట్లాడుతున్నాడు.” అని ఈ-మెయిల్ ద్వారా కితాబు ఇచ్చేసా. ఆరోజంతా “ఆహా.. ఎంత లాఘవం గా వివరాలు రాబట్టాను? ” అని నాకు నేనే భుజం తట్టుకుని, అభినందించుకుని, తెగ ఉత్సాహం గా గడిపి మర్నాడు ఆఫీస్ కొచ్చి మెయిల్ చూసుకుంటే.. వచ్చిన ప్రశ్నలు ఇవండీ..

(ఇప్పుడంటే ఫేస్ బుక్, లింక్ డ్ ఇన్, ట్విట్టర్ బ్లాగు, గూగుల్ బజ్జూ, ప్లస్సూ ల్లాంటివి ఉన్నాయి కానీ.. పదేళ్ల క్రితం ఇలాంటి ఇన్వెస్టిగేషన్ చేయటం అసలు నాలాంటి వారి తరమౌతుందా? )

“ఆ అబ్బాయి తాగుతాడా? ఇల్లు నీట్ గా పెట్టుకుంటాడా? పాత ప్రేమ వ్యవహారాలు? షాపింగ్ చేసేటప్పుడు బేరాలు అవీ బాగా చేస్తాడా? ఆ అబ్బాయి కార్ లో అమ్మాయిలని ఎక్కించుకుంటాడా? భక్తి ఏ రేంజ్? ( on the scale of 1-10), ఆరోగ్యం అదీ ఎలా ఉంటుంది? అక్క చెల్లెళ్లకి ఎక్కువ డబ్బులు ఇచ్చేస్తూ ఉంటాడా? వీకెండ్స్.. ఎలాంటి ప్రదేశాలు వెళ్తాడు?’  వార్తా పత్రికలూ అవీ చదువుతాడా? బయట ఎక్కువ తింటాడా? ఇంటి భోజనం ప్రిఫర్ చేస్తాడా? ” ఇలాంటి ప్రశ్నలు నా పై సంధించారు. “బాగానే ఉంది. నాకు అవన్నీ ఎలా తెలుస్తాయి?” అన్నాను. అప్పటికీ.

అప్పుడు మొదలైంది గొడవ. అతని టీం లో ఎవరుంటారో తెలియదు. అసలు అతని సర్కిల్ లో ఎవరుంటారో తెలియదు. రోజూ ఫోన్. ఊర్కే “వాళ్ల గ్రూప్ వాళ్లని కనుక్కోకూడదూ? “ ఎంతమందిని అడిగినా ఒక్కళ్ళకీ ఆ అబ్బాయి కి తెలిసిన వాళ్లు లేరు. ఒక పదిహేను రోజుల నరక యాతన తర్వాత కొన్నింటికి నా ఇష్టం వచ్చిన సమాధానాలు చెప్పి, కొన్ని తెలియలేదని, కొన్నింటికి సమయం లేదని.. చెప్పి.. చివరకి “నా వల్ల కాదు” అని చేతులెత్తేసా.  తర్వాత వాళ్లు ఆ అబ్బాయికి పిల్లని ఇవ్వలేదుట. కానీ చాలా మంచివాడని తేలిందిట. నేను ఇండియా కి వచ్చినప్పుడు పని మీద వాళ్ల వీధి లోకి వెళ్తే మొహం తిప్పేసుకున్నారు.

నాకూ పౌరుషం వచ్చింది. మా తాతగారనేవారు.. “ఎవరి మీదైనా కోపం వస్తే నాలుగు జంతికలు పటపటా నములు!” అని.  “అసలు అంత సహాయం చేస్తే..థాంక్స్ అయినా చెప్పకుండా!!”  అని నేనూ ఎగిరాను. వాళ్ల ముందు కాదు లెండి. ప్రైవేట్ గా మా ఇంట్లో..

తర్వాత నుండీ ఎవరైనా “ఆఫీస్ లో ఫలానా అబ్బాయి ఎలాంటి వాడు?  అమ్మాయి మంచిదేనా?” లాంటి ప్రశ్నల నుండి తప్పించుకుని ఏదో ఇలా గడుపుతున్నాను. ఇంతలో.. నా బుద్ధి ఎందుకు వక్రించిందో.. ఇలాగ మధు వాళ్ళమ్మ కి ‘బుక్’ అయిపోయా.  ఎంత వద్దన్నా.. బ్రతిమలాడి మరీ నా చేతిలో మాట్రిమనీ వెబ్ సైట్ పెట్టి చూడమన్నారు. ఇది కొంచం పర్వాలేదు.  నేనేమీ చేయక్కరలేదు. రోజూ మధు ఇచ్చే అమ్మాయిల వివరాలు నోట్ చేసుకుని ఫోన్ చేసి వాళ్లకి ఇష్టం అయితే ఒక సారి పెళ్లి చూపులు ఏర్పాటు చేయటమే.   ‘ఓకే’ అనేసా.

 

మొదటి రోజు మధు ఒక నాలుగు సంబంధాల వివరాలు వెబ్ సైట్ లంకె తో సహా.. పంపాడు. ఇక నాలోని స్త్రీ వాది జూలు విదుల్చుకుని  లేచింది. “ఆడ పిల్లలంటే ఏమనుకుంటున్నావు నువ్వు? ఒక్క రోజులో నాలుగు సంబంధాలు చూస్తావా? నీకు అంత కనికష్టం గా కనిపిస్తున్నారా.. ఆడపిల్లలు? నీ మొహం చూసుకున్నావా? అద్దం లో? ” అని ఆవేశం గా అరిచేసాను.

 

వాడు ముసి ముసి నవ్వులు నవ్వుకుని “అక్కా.. నాకూ ఆడవాళ్లంటే తెగ గౌరవం.  స్పందించిన మొదటి సంబందాన్ని నేను సరే నంటా! నువ్వైతే కాల్ చేయి. ‘ అన్నాడు. అలా అన్నాడు బాగుందని నేను మొదటి నంబర్ కి ఫోన్ చేశా.. గొంతు సవరించుకుని రెడీ గా ఉన్నా..

“హలో” మర్యాద గా గొంతు వినపడింది. పర్వాలేదు.. అనుకుని..

“నమస్కారమండీ.. నా పేరు కృష్ణప్రియ! నేను ..మాట్రిమనీ సైట్ లో మీ వివరాలు చూసి కాల్ చేస్తున్నా”  అన్నాను.  అంతే!!!

ఒక టెలీ మార్కెటింగ్ కాల్ వచ్చినప్పుడు ఎంత మర్యాద గా మాట్లాడతామో అంత పెడసరం గా “ఆ చెప్పండి. మాకు చేతిలో చాలా సంబందాలున్నాయండీ.. మీ అబ్బాయి గురించి చెప్పండి. మాకు ఇంటరెస్టింగ్ గా ఉంటే ఆలోచిస్తాం…” అంది అవతలావిడ.

“మా మధు…  B Tech chemical engg….” అని అంటూనే ఉన్నా..

ఆవిడ “ఓహ్.. Comptuers, ECE  చేసి IIM lO MBA చేసిన సంబంధాలున్నాయి మా దగ్గర.. మీ అబ్బాయి ఏం కాలేజ్? ” అంది.

“వార్నీ.. ” అనుకుని..  REC.. అంటుండగానే.. “ఓకే,ఓకే.. మేము IIT సంబంధాలు చేసుకుందామనుకుంటున్నాము .. సారీ” అని పెట్టేసింది. నాకు తల తిరిగి పోయింది. ఫోన్ వంక చూస్తూనే ఉండిపోయా..

మిగిలిన నాలుగూ కూడా ఇంచుమించు ఇదే వరస. మా వారూ, నేనూ సగం సగం పని తీసుకుని ఫోన్లు చేశాం.. ఒక అరవై కాల్స్ తర్వాత .. నాకూ, మా వారికీ  వినపడిన ప్రశ్నలు…

 

“మీ అబ్బాయి పే పాకేజ్ ఎంత?”

” నాఇడా లో ఉంటుంది మా అమ్మాయి. అక్కడికి బదిలీ చేయించుకుంటాడా? ”

“ఫ్లాట్లు ఎన్ని కొన్నాడు? కార్ మోడల్ ఏది?”

“విదేశాలకి ఎందుకు వెళ్లలేదు?”

“మా అమ్మాయి కారీర్ ఓరియంటెడ్. వంట,ఇంటి పనీ అలాంటిది చేయదు. వంట మనిషి ని పెట్టుకోవాలి…’

‘మీ అబ్బాయి స్కూలింగ్ మెట్రో ల్లో అయిందా? మాకు కనీసం హైదరాబాద్ లో అయినా చదివి ఉండాలి అబ్బాయి అనుకుంటున్నాం”

“urban bent of mind  ఉండాలి మాకు అబ్బాయి లో, అబ్బాయి కలుపు గోలు గా మాడర్న్ గా ఉండాలి ”

“మా అమ్మాయి ఫార్వార్డ్ థింకింగ్ ఉన్న పిల్ల. దాని ప్రవర్తన పై ఆంక్షలు పెట్టకూడదు.. దాని స్నేహితులని గౌరవించాలి”

“అబ్బాయి వివరాలు ఇవ్వండి మా అబ్బాయి అమెరికా లో ఉంటాడు. తనకి, కోడలికీ నచ్చితే కాల్ చేస్తాం”

“మా దగ్గర చాలా అప్లికేషన్లు ఉన్నాయండీ.. ఏ మధు?  ఎప్పుడు ఫోన్ చేసారు మీరు ? Not able to place you..”

“బరువు ఎంత? బాడీ మాస్ ఇండెక్స్ ఎంత?”  — నమ్మలేరు కదూ.. నిజ్జం గా నిజం

లాంటి ప్రశ్నలు కోకొల్లలు.

కొన్ని ముందుగా తేల్చుకుని ముందుకెళ్తే మంచిదనుకోవటం వల్ల అనుకుంటే.. కొన్ని మరీ టూ మచ్ గా అనిపించాయి.

‘ఈకాలం ఆడపిల్లలకి స్మార్ట్ గా,ఫిట్ గా  ఉండాలి.. పదిహేను లక్షలైనా జీతం ఉండాలి.. IIT,IIM ల్లో చదివి అంత జీతం వచ్చే స్థితి కి వచ్చి, అంత  ఫిట్ గా ఉండగల్గి అన్ని ఆస్తులు వెనకేసి, అంత నవ్వించే స్వభావం అయ్యుండి.. ఇవన్నీ ఒక్క మనిషి లో సాధ్యమా అక్కా? ” మా మధు అన్నాడు.

మధుని చూస్తే జాలి వేయటం కాదు కానీ.. జనరల్ గా పరిస్థితి ని చూస్తే.. నవ్వాలో ఏడవాలో తెలియలేదు. ఎంతో సున్నితం గా రెండు కుటుంబాల మధ్య సంగతి దేవుడెరుగు.. ఇద్దరు మనుషులకి వివాహం ఇంత కమర్షియల్ అయిందా? మధు తక్కువ వాడు కాదు. కనీసం B Tech, 5 ft 8 inches పొడవు, అందం, కళలూ,డబ్బూ, దస్కం, పేరూ, ప్రతిష్టా, ఉద్యోగం, కుటుంబం  అంటూ ఖచ్చితమైన అభిప్రాయాలు ఉంచుకున్న వాడు మూడు నెలల తర్వాత  ఒక ఆడపిల్ల అయితే చాలు! ఇంకేం అక్కర్లేదు..అనే స్థితి కి వచ్చాడు.

 

అన్ని విధాలా కుదిరిన మేనరికం లేకపోతే ఎవరో ఒక మంచి కుటుంబ చరిత్ర ఉన్న దగ్గర చుట్టానికి కట్ట బెట్టిన పాత పద్ధతా, ఇలాగ ఇంత కమర్షియల్ గా చూసుకుని అస్సలూ తెలియని మనిషిని కేవలం నాలుగైదు భౌతిక వివరాల ఆధారం గా పెళ్లి జరిపే మాడర్న్ పద్ధతా? తల నొప్పి వచ్చేస్తోంది..

‘ఏరా?  ఇన్నేళ్ల నుండీ ఉద్యోగం చేస్తున్నావు కదా? నీకు ఒక్క అమ్మాయి దొరకలేదా?” అని అడిగాను. వాడు నావైపు చూసి నవ్వి.. ‘ఆయనే ఉంటే మంగలి తో పనేంటి? నాకన్ని స్కిల్స్ ఉండేడిస్తే .. బాగానే ఉండు” అనేసాడు..

 

హమ్మో.. ఇంకో పది పదిహేనేళ్ళకి మార్కెట్ ఎలా ఉంటుందో ఏమో? 🙁  మా ఆడపిల్లలు పెద్దయ్యేదాకా ఇలాగే ఉంటే బాగుండు అనుకున్నాం.

ఇక మాకు కూడా పంతం వచ్చేసింది. ఎలాగయినా సాధించాల్సిందే! మా వారు బజారు కెళ్ళారు రెండు కంకణాలు కొని తేవటానికి.. అవి కట్టేసుకున్నాక ..

పెళ్లి చేసి చూపిస్తాం మేమూ పెళ్లి పెద్దలనిపిస్తాం!!!

మాలికా పదచంద్రిక – 1

ఆధారాలు:

అడ్డం: 1.ఏ పనినైనా మొదలెట్టడానికి తీపి కానిదానిని చుట్టుతారు.(4)

3.వైదిక ధర్మమునకు సంబంధించినవి ఈ సాంగు ఉప అవయవాలు.(5)

6.ఖాకీవనం రచైత.(4)

9.లిమిట్‌లో ఉన్న మిడతంబొట్లు.(2)

10.డాంబికమా అంటే మిద్దెను చూపుతావేమయ్యా?(2)

12. రోమను చరిత్రకాదు మనదే!(5)

13.పూర్వం రాజులు చేసేవారు. ఇప్పుడు ప్రభుత్వం చేస్తున్నది.(5)

14.అప్పున్న యువకుడు.(7)

15.చలనచిత్రములో మే మే అనే జంతువు దాగివుంది.(3)

17.ఏదో సామెత చెప్పినంత మాత్రాన కాలు కడిగేముందు ఇది తొక్కితీరాలా అని అడుగుతున్నావ్ భలే ‘గడుసు’పిండానివే!(3)

19.విశ్వవిఖ్యాత నట సార్వభౌముడు ఎన్.టి.ఆర్ కు ప్రజలతోనున్న అనుబంధము?(2)

20.ఆంగ్లమున విసురుము.(1)

21.అడ్డం 20తో యుద్ధము.(1)

22.రాధ నందుడిని డబ్బు అడుగుతుందా?(2)

24.సందు కలిగిన యిష్టము.(3)

26.హీనపక్షము, కనీసము (3,1,3)

27.స్టేజి ఆర్టిస్టును ఇలా పిలిస్తే గౌరవంగా ఉంటుంది కదా!(4.3)

28.కంగారు పడిన హనుమంతుడు(3)

30.ఖడ్గసృష్టి సృష్టికర్త ఇంటిపేరులో నాట్యస్థలము(2)

32.అడ్డం 21తో వ్యాఘ్రము(1)

33.అడ్డం 32తో తెరమరుగైన ఒక సినీ నటి(1)

34.పలాస దీనికి ప్రసిద్ధి.(2)

35.పసివాడు అనదగిన అప్పడం.(3)

37.ధర్మదాత సినిమా దర్శకుడు (3)

40.ఉపవాసదీక్షకు ఈ మాసం ఈవారం గొప్పదని హిందువుల నమ్మకం.(3,4)

43.బ్రహ్మ చేతిలో ద్రాక్ష,రుమాల ఉంటాయా?(5)

44.మాల్గాడి శుభ,కామ్నా జఠ్మలానీలు అందజేస్తున్న గ్రీటింగు!(5)

45.చుంబనము కొరకు అటునుంచి రుద్దుము.(2)

47.ఇటీవల అమితాబ్ బచ్చన్ నటించిన హిందీ చిత్రం రెండుసార్లు పలుకు బేబీ!(2)

48.నల్లగేటు – నందివర్ధనం చెట్టు వీరిదే.(4)

49.గోగినేని రంగనాయకులు ఈ విధంగా ప్రసిద్ధులు(2,1,2)

50.పుణ్యభూమి కొమ్మును నరికేస్తే బజారు!(4)

 

నిలువు:1.షోడానాయుడు కథకుడు(4)

2.పరిటాల రవి జీవిత గాధ ఆధారంగా రూపొందిన సినిమా (5)

3.ఆసాంతం తల నరికినా మొత్తమే.(2)

4.హేమమాలిని తొలి సినిమా!(3,4)

5.తిరగేసిన అజ్ఘలము తలనరికిన బాలుడా?(2)

7.విరటుని కొలువులో సహదేవుని మారుపేరు(5)

8.శీర్షాసనం వేసిన విష్ణువు(4)

9.సుమిత్ర తల్లి స్నేహమును కలుగియున్నదా?(3)

11.బ్రాహ్మణుడు.(3)

15. మాయాబజార్ సినిమాలోని రమణారెడ్డి పేరులో దాగియున్న అల్పము.(2)

16. ఫాలనేత్రుడు కదా ఈ పరమశివుడు (7)

17. పృథుకముతో జేసిన ఈ అమృతాన్నము కృష్ణునికి ప్రీతికరమైనది కాదా? (4,3)

18. భూమిలో దాగియున్న అమృతము? (2)

19. వజ్రపు గనులు ఈ జిల్లాలో ఉన్నాయి!(5)

23. నంజుకు తినే రాక్షసుడు!(5)

24. పవన కుమారునిలో ఉన్న శక్తి!(3)

25.దుమ్ము కొట్టుకుపోయి అటుఇటు అయ్యింది.(3)

29. జంబుకమును తన పేరులో దాచుకున్న కవిబ్రహ్మ! (3.4)

31. బుట్టా?(2)

34. అడ్డము 37లో దాగున్న ప్రాణి (2)

36. ఇన్‌డైరెక్టు లవ్వు? (3,2)

38. పెటా (PETA) ఈ తరహా సంస్థకు ఒక ఉదాహరణ!(5)

39. చారు కలిగిన రాగము!(4)

40. ములక్కాడలో సమయాన్ని వెదుకు! (3)

41. తలక్రిందలైన తిరుప్పావై పాట(పద్యం) (3)

42. పి. వి. నరసింహారావు స్మారక స్థలం (4)

46. వృషభం పల్టీకొట్టింది.(2)

47. కోటలో ఇది వెయ్యడమంటే తిష్ట వెయ్యడమా?(2)

 

సమాధానాలు

ఈ పజిల్‌ను సాధించడానికి చాలా తక్కువ మంది ప్రయత్నించారు. భమిడిపాటి సూర్యకుమారిగారు మాత్రం నాలుగు తప్పులతో పూరించగలిగారు. తుమ్మల శిరీష్ కుమార్ గారు గడువు పూర్తి అయిన తరువాత పంపారు. వారు దాదాపు అన్నీ సరిగ్గానే పంపారు కానీ ఒకటి రెండు మా సొల్యూషన్‌తో సరిపోలేదు. అయినా వాటిని తప్పులుగా పరిగణించడం లేదు. వారికి నా అభినందనలు. వచ్చే సంచికలో మరో పజిల్‌తో కలుద్దాం. – కోడీహళ్లి మురళీమోహన్

Categories Uncategorized

ఆయన ఆరామ గోపాలం కాదు 'అమర గోపాలం'

తెలుగు కథాసాహిత్యంలో “భరాగో” గా సుపరిచితుడైన భమిడిపాటి రామగోపాలం మహాప్రస్థానంతో తెలుగు కధా వినీలాకాశం ఒక ధృవతారను కోల్పోయింది. ‘భరాగో’ అంటే ‘భరించలేని గోల’ అని తన మీద తానే వ్యంగ్య బాణాలు విసురుకుని నవ్వించే సహృదయుడాయన. ఆయనతో వున్న వ్యక్తిగత పరిచయం ఆయన వ్యక్తిత్వాన్ని అనేక కోణాల్లోంచి అవలోకించి, అవగాహన చేసుకొనే అవకాశాన్ని అదృష్టాన్ని నాకు కలిగించింది. చిన్నా, పెద్దా అందరికీ ఆయన ఆత్మీయులే. ఆయనతో నా పరిచయం సుమారు దశాబ్దంకంటే తక్కువ కాలమే.

2001 లో అనుకుంటా నేను విశాలాంధ్ర బుక్ హౌస్‌లో ఆయన ‘నూట పదహార్లు’ (మొదటిది) పుస్తకం ( 8 కాసెట్స్ లో 116 తెలుగు పాటలతో సహా) చూడటం సంభవించింది. చాలా అందమైన అట్టపెట్టెలో (ఆయన భాషలో డబ్బాలో),అంతకన్నా అందమైన ఫోటోలతో, పాటలతో ఉన్న పుస్తకం అది. అప్పటికప్పుడు నాలుగు వందల రూపాయలపైనే చెల్లించి ఆ పుస్తకం స్వంతానికి కొనేసుకున్నాను. ఇంటికి వెళ్లి ఆత్రంగా పుస్తకం తీసాను. పాటల లిస్ట్ చూసాను. వాటిపై వ్యాఖ్యానం, వివరణ చదివాను. ఒక చక్కటి ప్రక్రియ. ఏక బిగిని మొత్తం చదివేసాను. ఫోటోలన్నీ చూసాను. మరీ 1940 దశకంలోవి తప్ప చాలావరకు నాకు నచ్చిన, నేను మెచ్చిన పాటలే. అయితే అంత మంచి పుస్తకం ఆవిర్భవించడానికి సూత్రధారియైన ‘భరాగో’ గారి పేరు విని ఉన్నానే గాని ఆయన్ని ముఖాముఖి చూడలేదు. ఎక్కడా పరిచయం లేదు. కనీసం ఫోనులో కూడా మాట్లాడలేదు. నన్ను ‘నూట పదహార్లు’ ఆకర్షించడమే కాదు ‘భరాగో’ గారికి ఫోన్ కూడా చేయించింది. నేను ఫోన్ చేయగానే ఆయనే పలికారు. నేను చాలా సూటిగా ‘ సర్! మీ నూట పదహార్లు పుస్తకం అంతా చూసాను. చదివాను. విన్నాను (పాటలు) . కొత్త ప్రక్రియ. అయితే రెండు విషయాలు నాకు నచ్చలేదు. ఒకటి .. చాలా మంచి పాటలు కొన్ని మీ ఎంపికలోకి రాలేదు. రెండోది మీరు ఫోటోలు కొన్ని వేరే సినిమాల్లోవి తీసి పాటల పక్కన వేసారు. పాటకి,మీరు పెట్టిన ఫోటోకి నటీనటులు సరిపోయారు గాని సినిమా మాత్రం దారి మళ్లింది.’ అన్నాను. దానికి ఆయన ఒక్క నిమిషం ఊరుకొని తర్వాత నా వివరాలడిగి ఆ వెంటనే ” మీరు చెప్పేవన్నీ వాస్తవాలే. నిజానికి పాట బాగున్నప్పటికీ సినిమా కధ బాగుండక పోయినా, ఆ సినిమా వల్ల సమాజానికి ఏ కించిత్తు ప్రయోజనం లేకపోయినా ఎంపిక చేయలేదు. రెండోది ఫోటోలు. కొన్ని తప్పులున్న మాట వాస్తవమే. అది పొరబాటు కాదు. నాకు పాట సన్నివేశపు స్టిల్స్ దొరక్క, దొరికిన మరో సినిమాలోవి వేసాను. మీరు పుస్తకం చాలా జాగ్రత్తగా చూసారని నాకర్ధమైంది. నేను తప్పక మిమ్మల్ని చూడాలి. అయితే నేను వృద్ధుణ్ణి. దానికి తోడు నా కాళ్లు నా స్వాధీనంలో లేవు. ఎక్కడికీ నా అంతట నేను రాలేను. మీరు వచ్చి నన్ను కలిస్తే చాలా సంతోషిస్తాను. ” అని నిజాయితీగా అన్నారేగాని నేనన్న మాటలకు నొచ్చుకోలేదు. ఆయనే మళ్లీ “నేను మరో నూట పదహార్లు వేస్తున్నాను. దానికి మీ సాయం కావాలి.” అన్నారు. అదీ భరాగోగారి తత్వం. ఎవరితో ఏపని ఎలా చేయించుకోవాలో ఆయనకి మాత్రమే తెలిసిన విద్య.

తర్వాత చాలా కాలానికిగాని నేను ఆయన్ని కలవలేకపోయాను. కలిసాక మాత్రం నేను వాళ్లింట్లో ఒక వ్యక్తినైపోయాను. ఆయన శ్రీమతి కీ.శే.సత్యభామ గారి సంస్కారోపేతమైన సహకారమే భరాగోగారికి గొప్పబలం. కథారచయితలు, గీత రచయితలు, సంగీత దర్శకులు, నటులు, గాయనీ గాయకులు ఇలా ఎందరో ఆయనని కలవడానికి వచ్చే పేరున్న ప్రముఖులను వాళ్లింట్లో చూసే అదృష్టం నాకు కలగడం కేవలం ఆయనతో పరిచయభాగ్యం వల్ల దొరికినదే.. రోజుకో క్రొత్త జోక్ చెప్పి నవ్వించడం ఆయన హాబీ. ఎన్ని కష్టాలైనా గరళ కంఠుడిలా భరించి తట్టుకొన్న భరాగోగారు ఆయన కత్యంత సన్నిహితుడు, కేవలం ఆయన భక్తుడు అయిన కీ. శే. పెమ్మరాజు వెంకటరత్నంగారి అకాల మరణానికి మాత్రం చలించిపోయారు. ఆయన తన అనారోగ్యం గురించి ఏనాడు బాధపడిన క్షణాలు లేవు. ఫోన్‌లో ఎప్పుడైనా “ఎలా వున్నారు?” అని పలకరిస్తే ” అరే ఇంకా వున్నారా? అని అడగండి.” అని నవ్వేసేవారు. కేవలం మందులతో, కొద్దిపాటి పళ్లరసాలు, జావలతో కొన్ని సంవత్సరాలు జీవితాన్ని గడిపిన భరాగోగారిని చూస్తే “మంచం మీద ఉంటూ ఇంత సాహిత్యం సేవ చేయడం ఈయనకెలా సాధ్యపడింది?” అని అనిపిస్తుంది. సంతకం పెట్టడానికి కూడా వ్రేళ్లు స్వాధీనంలో లేని ఆయన, కేవలం తనకున్న దృఢసంకల్పం, సాహిత్యాభిమానం , అవగాహన, ఆ సాహిత్యంతోనే అనుక్షణం స్నేహం, స్నేహితుల బలంతోనే అంత సాహిత్య సేవ చేసారు. లెక్కకు మించిన సావనీర్లు, జ్యేష్ట్ర లిటరరీ ట్రస్టు తరఫున అనేక పుస్తకాల ముద్రణ, ఎక్కడో కాలగర్భంలో కలిసిపోయిన అనేక పుస్తకాల పునర్ముద్రణ … ఒకటా రెండా కొన్ని వందల పుస్తకాల్ని ఆయన వెలుగులోకి తెచ్చారు. ఏ సన్నివేశంలోనైనా చమత్కారాన్ని చూపించగల దిట్ట. అంత పని రాక్షసున్ని ఎక్కడా చూడం. మంచం మీద ఉంటూనే మరో నూట పదహార్లు, మహా మహిళ, సుశీలగారి సావనీర్ ఇలా అనేక పుస్తకాల్ని తయారు చేయడం సామాన్యమైన విషయం కాదు.

మాట, పాట ఆయన ఉచ్చ్వాస, నిశ్వాసాలు. సైగల్ పాటని నిన్నటి వరకు అలాగే పాడగలిగే అదృష్టం ఆయనకు వరం. కేవలం కళ్లు, చెవులు, నోరు, ఈ మూడింటి సహకారంతోనే అత్యంత ఆరోగ్యవంతుడు కూడా సాధించలేని సాహిత్య శోధన చేసారు. ఆయన స్వీయచరిత్ర “ఆరామగోపాలం” ఉత్తరాంధ్రలోని ఒకప్పటి సామాజిక స్థితిగతుల నద్భుతంగా ఆవిష్కరించే చరిత్ర పుస్తకం, ఆయన కీర్తి కిరీటంలో చేరిన మరో కలికితురాయి.

మనస్సులో ఏదీ దాచుకోలేని పసి మనస్తత్వం, తననుకున్న పని వెంటనే జరిగిపోవాలన్న పంతం. చిన్న ప్రశంసకే పొంగిపోయే భోళాశంకరతత్వం, ఏ ఒక్కరు ఏ చిన్న సాయం చేసినా మరచిపోని కృతజ్ఞతాబుద్ధి, తనకు తెలిసిన మంచి విషయాన్ని పదిమందికి పంచాలనే సహృదయం వెరసి “భరాగో” అతి సామాన్యంగా కనిపించే అసామాన్యుడాయన. ” భరాగో చిరంజీవి. ” ఆయన ఆరామగోపాలం కాదు. “అమర గోపాలం.

Categories Uncategorized

జెర్సీసిటీలో దసరా, దీపావళి

దసరా సమయం వచ్చిందంటే చాలు – జెర్సీ సిటీలోని జర్న స్క్వేర్ ప్రాంతంలో కోలాహలం మొదలవుతుంది. ఇండియన్ స్త్రీట్ గా వ్యవహరింపడే న్యూఆర్క్ ఏవెన్యూ భారతీయులతో కిటకిటలాడుతుంది. అలా మొదలయ్యే హడావిడి దీపావళిదాకా సంబరాలతో, గర్బా డాండియా నృత్యాలతో, వివిధ కళాకారుల ప్రదర్శనలతో కొనసాగుతుంది. వేలకొద్దీ ప్రవాస భారతీయులు పాల్గొనే ఈ దసరా దీపావళి ఉత్సవాలు చూపరులకు నిజంగానే కన్నులపండువుగా ఉంటాయి. 2010 లో జరిగిన ఉత్సవాల టూకీ నివేదికే ఈ వ్యాసం.

దసరా దీపావళి రోజుల్లో రహదారులు మూసివేసి సంబరాలు జరుపుకోవటం భారత దేశంలో సర్వసధారణం. కానీ అదే న్యూ జెర్సీలో జరిగితే? వింతే కదా? ఆ వింతలో పాలుపంచుకునేవారి అనుభూతి మామూలు మాటలలో వర్ణించలేనిది.

న్యూయోర్క్ నగరానికి అతి చేరువలోనున్న న్యూజెర్సీ రాష్ట్రంలోని జెర్సీ సిటీ భారతీయులకి, ముఖ్యంగా గుజరాతీ సంతతికి పెట్టింది పేరు. ఆ ఊరిలోగల న్యూఆర్క్ ఏవెన్యూలోని కొంతభాగం, అంటే జే ఎఫ్ కే బులవర్డ్, టొనెల్ ఎవెన్యూల మధ్యభాగం 100 సాతం భారతీయ దుకాణాలతో నిండి ఉంటుంది. ఎటు చూసినా భారతీయులతో కిటకిటలాడుతూ మన దేశాన్ని మరిపిస్తుంది. ఇక పండగలొస్తే ఒకటే కోలాహలం. రంగురంగుల, రకరకాల దుస్తుల్లో ముస్తాబయ్యే ముద్దుగుమ్మలు, అందగాళ్ళతో ఆ ప్రాంతం మెరిసిపోతూ ఉంటుంది. ఇక్కడ అత్యధికులు గుజరాతీలవ్వటం మూలాన కేవలం గర్బా డాండియాలు మాత్రమే జరుగుతాయి (అదే ఏ ఏడిసన్ లాంటి పట్టంలోనో అయితే తెలుగు కార్యక్రమాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి).

ఎప్పటిలాగే 2010 ఉత్సవాలు కూడా పండుగ శుక్రవారం రోజు పూజలతో మొదలయ్యాయి. పైన చెప్పిన రెండు రోడ్ల మధ్యా న్యూఆర్క్ ఎవెన్యూని పూజకి రెండుగంటల ముందే మూసివేశారు, అంటే సుమారు ఏడున్నరకి. రోడ్డు మధ్యలో ఒక వేదిక వేసి భారత్ నుండి ప్రత్యేకంగా పిలిపించిన వాద్య బృందంతో సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు జరిపించటానికి రంగం సిధ్ధమయ్యింది. జనాలు ఒకొక్కరే రాసాగారు. తొమ్మిదయ్యేసరికీ దాదాపు ఆరేడువేలమంది పోగయ్యారు. ఇకనేం గర్బా మొదలయ్యింది. వేలాదిమంది నృత్యకలాపాలు మొదలయ్యాయి. అర్థరాత్రికల్లా గర్బా నుండి కార్యక్రమం డాండియాకు మారింది. జనాలు రెట్టించిన ఉత్సాహంతో డాండియా ఆడటం మొదలుపెట్టారు. నిరాటంకంగా సాగిన ఈ కార్యక్రమం రాత్రి రెండు గంటలకు ముగిసింది.తరువాతి వారాంతం కూడ ఇదే తంతు, అంటే విజయదశమి దాకా.

దసరా తరవాత దీపావళి హడావిడి మొదలయ్యిది. మళ్ళీ ఒక వారాంతం రోడ్డు మూసివేసి పూజా, సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు మొదలు పెట్టారు. ఈ సారి కళాకరుడు ప్రక్యాత కామెడీ పేరడీ గాయకుడు దేవాంగ్ పటేల్. ముఖ్య అథిధులుగా పిలిచిన వారిలో సిటీ మేయర్, పోలీస్ అధికారి, ఇతర ఉన్నతాధికారులు ఉన్నారు. మూడు నాలుగు గంటలపాటు సగిన ఈ కార్యక్రమంలో కూడా వేలాదిమంది పాలుపంచుకున్నారు. ఇక దేవంగ్ పటేల్ సంగతి చెప్పేదేముంది? తన పేరడీలతో నవ్వుల జల్లు కురిపించారు. ఆ చిత్తరువులు కొన్ని మీకోసం.

ఆ కార్యక్రమం పూర్తయ్యిందో లేదో, జనాలందరూ 2011 కార్యక్రమాలకోసం ఎదురుచూడటం మొదలుపెట్టారు.

ఆంధ్రపద్యకవితాసదస్సు-డా.అచార్య ఫణీంద్రగారికి సత్కారం

ఆంధ్ర పద్యకవితా సదస్సు విశాఖజిల్లా అష్టాదశ వార్షికోత్సవం డిసెంబరు 26, 2010 నడు అనకాపల్లి పట్తణంలో జరిగింది. శ్రీ కే. కోటారావుగారు అధ్యక్షునిగా, డా.మెఱుగుమిల్లి వేంకటేశ్వరరావుగారు ప్రధాన కార్యదర్శిగా, సదస్సు రాష్ట్ర వ్యవస్థాపక అధ్యక్షులు పద్యభాస్కర శ్రీ శ్లిష్ట్లా వేంకటరావుగారు పాల్గొన్న ఈ సభా చలా అహ్లాదంగా, విజ్ఞానదాయకంగా సాగింది.

పద్యకళాప్రవీణ డా.ఆచార్య ఫణింద్రగారు (ఉపాధ్యక్షులు, ఆంధ్ర పద్యకవితాసదస్సు) ఆనాటి ప్రధాన వక్తగా “19వ శతాబ్ది పద్యకవిత్వం” అనే అంశం మీద అద్భుతమైన ప్రసంగం చేశారు. దేనినైతే కొంతమంది ఆంధ్రసాహిత్యంలో క్షీణయుగమని నేటి వఱకూ చీకటిలో ఉంచే ప్రయత్నం చేస్తూ వచ్చారో, ఆ యుగానికి ఆయన “ఉషోదయ యుగం” అనే నామధేయాన్ని శ్రూజించటం ముదావహం. దానిని ఉషోదయయుగమనటానికి సహేతుకమైన కారణాలను విశదీకరిస్తూ, విశ్లేషిస్తూ ఆధునిక కావ్యాలలోని అనేక పద్యాలను, కథాంశాలను, కావ్య వస్తు నిర్వహణను ఉట్టంకిస్తూ, ప్రస్తావిస్తూ తమ ప్రసంగంతో ఆయన శ్రోతలను మంత్రముగ్ధులను చేశారు.

వృత్తిరీత్యా భారత ప్రభుత్వ సంస్థ అయిన న్యూక్లియర్ ఫ్యూయల్ కాంప్లెక్స్ లో శాస్త్రవేత్త అయినా ఆయన ప్రవృత్తిరీత్యా కవి, సహృదయులు. “పద్యకళాప్రవీణు”నిగా ప్రసిధ్ధులు. “,ఉకుంద శతకం”, “కవితారస గుళికలు”, “పద్య ప్రసూనాలు”, “విజయ విక్రాంతి”, “ముద్దుగుమ్మ”, “మాస్కో స్మృతులు”, “వాక్యం రసాత్మకం” వంటి భిన్న సాహిత్య ప్రక్రియల నిర్వహణతో సాహితీ రంగానికి సుపరిచితులు. ఆయన తాజాగా రచించిన అధిక్షేప, హాస్య, వ్యంగ్యకృతి “వరాహ శతకం” ఈ సభలో ఆవిష్కరింపబడటం మరో విశేషం.

శ్రీ వేంకటరావుగారు పుస్తకాన్ని ఆవిష్కరించగా విశాఖజిల్లా పద్యకవితా సదస్స్య్ ఉపాధ్యక్షురాలైన డా.వీ.సీతాలక్ష్మి శతకాన్ని సమీక్షించారు.

తదనంతరం “రైతులు – వఱదలు” అనే అంశం మీద డా.వేంకటేశ్వరరావుగారు కవిసమ్మేళనం నిర్వహించారు. తమ గళంతో స్వీయకవితలను వినిపించిన కవులను జ్ఞాపికలతో సత్కరించారు. అనంతరం కీ.శే. వేలూరి సత్యనారాయణ, కీ.శే. ఆచార్య బొడ్డుపల్లి పురుషోత్తం గార్ల స్మృత్యర్ధం పాఠశాల స్థాయిలో నిర్వహించిన పద్యపఠనపోటీలలో విజేతలకు బహుమతిప్రదానం జరిగింది. ఈ సందర్భంగా ఆచార్య ఫణీంద్రగారిని సాహిత్యాభిమాని అయిన శ్రీ ఫణిరాజ భరద్వాజగారు సత్కరించారు.

Categories Uncategorized

సహ ధర్మపత్ని సప్తమ “కర్మ…”

ఈ మధ్యన ఒక బ్లాగ్ లో హృదయాన్ని పట్టివేసిన “షట్కర్మయుక్త” అనే కథనాన్ని చదివాక నాకు అత్యంత ఆప్తురాలైన ఒక వ్యక్తి కళ్ళల్లో కొచ్చింది. ఈ షట్కర్మలన్నీ గడిచి చాలాదూరం నడిచొచ్చిన వ్యక్తి.. షష్టిపూర్తి అయి కూడా కొంతకాలమైన వ్యక్తి. ఇప్పుడు ఈ కథనం చదివాక నేను నా మితృరాలిని గురించి తప్పకుండా చెప్పాలనిపించింది. చదువుకుంది . ఉద్యోగం చేసింది. పిల్లల్ని పెంచింది. రెక్కలొచ్చి ఎగిరిపోయినా అప్పుడప్పుడూ వచ్చి అజా పజా అడిగి పోతూనే వున్నారు. నెత్తిమీద గూడుంది.. ఆదాయం వుంది.. సౌకర్యాలున్నాయి. ఈ పవిత్ర భూమిలో చాలామందికి లేని భౌతిక సౌకర్యాలున్నాయి . మరేమిటీవిడ బాధంటే ???..

ఆవిడ ఉద్యోగం చేసినప్పడు చాలామంది కొలీగ్స్ తో స్నేహంగా..చెప్పాలంటే తలలో నాలుక అంటారే అలాగ..వుండేది . విద్యార్థులు అప్పుడప్పుడూ సందేహ నివృత్తికోసం ఇంటికొచ్చేవాళ్ళు. తన తోబుట్టువులు, వదినెలు, పినతండ్రి, పినతల్లి పిల్లలు చూడ్డానికొచ్చేవాళ్ళు. ఈవిడ పిల్లలను చూపించే డాక్టర్ దగ్గర కొచ్చే తల్లులతో స్నేహం. పుస్తకాలు ఇచ్చిపుచ్చుకునే స్నేహం. తను స్కూల్ కి వెళ్ళేటప్పుడు అదే బస్ ఎక్కే కొంతమందితో స్నేహం. పిల్లల స్నేహితుల తల్లితండ్రులతో స్నేహం. ఇలా ఆవిడకు పరిచయాలు స్నేహాలు ఎక్కువ. ఇంటిపనీ స్కూలు పనీ అలుపు అనుకోకుండా చేసేది. ఏ కాస్త విశ్రాంతి దొరికినా పుస్తకాలు చదివేది. ఫొన్లో చాలా సేపు కబుర్లు చెప్పేది. వంట చేస్తూ, స్నానంచేస్తూ కూనిరాగాలు తీసేది. నవ్వకుండా మాట్లాడేదే కాదు. తనకి కూడా ఇంట్లో చికాకులు, వత్తిళ్ళున్నాయి. అయినా ఇవ్వన్నీ చాలామందికి ఉండేవే అన్నట్టుండేది. ఆమె భర్త తనకన్న మూడేళ్ళు ముందు రిటైరయినా మరేదో సర్వీస్ లో చేరి ఈ మూడేళ్ళూ కాలక్షేపం చేశాడు. ఎప్పుడూ ఆయన ఉద్యోగానికే ప్రాధాన్యమిచ్చుకునే వాడు. ఆయన “టైం” లు మెయింటెయిన్ చేసుకునేవాడు. ఈ వత్తిళ్ళన్నీ ఉన్నాకూడా తనదైన జీవనోత్సాహంతో తట్టుకున్నది. ఆయన రిటైరైనాక ఆమె జీవితం ఒక్కసారిగా ఒక కుదుపుకి లోనైంది. ఆమె అనే బదులు తన పేరు వసుంధర అని పిలుచుకుందాం సౌలభ్యం కోసం.. వసుంధర రిటైరైనా ఎప్పుడూ ఏదో ఒక పనిలో నిమగ్నంగా వుండేది. ఉద్యోగం, గృహనిర్వహణ పిల్లల పెంపకం, వాళ్ళ చదువులూ ఇవన్నీ సమర్థవంతంగా చేసుకొచ్చిన ఆమెని రిటరై ఇంట్లో వున్న ఆమె భర్త “నీకసలు ఏమీ తెలీదు..శుభ్రం లేదు..పొదుపు లేదు..పెద్దరికం లేదు .. చిన్నపిల్లలా అంత గట్టిగా నవ్వేమిటి? ఆ తొందర నడకేమిటి? ఆ కూనిరాగాలేమిటి? చిన్న వాళ్ళతో జోకులేమిటి?.. ఫోన్ లో అంతంత సేపు మాటలేమిటి? ఎప్పుడంటే

అప్పుడు, ఎవరు పడితే వాళ్ళు ఇంటికి రావడమేమిటి? నీ వయసుకు తగ్గట్టు ఉండవెందుకు? అనేవాడు .. అస్తమానం అలా అనడమే కాదు ఆమె అన్ని సంవత్సరాలు చేసిన వంట ఇప్పుడు రుచీ, పచీ లేకుండా పోయిందాయనకి. తనకి ముందుతరం వాళ్లలా భార్య మీద గట్టిగా అరవలేడు, తిట్టలేడు. అవన్నీ చెయ్యలేని వెదవ మధ్య తరగతి సంస్కారం ఈ అసంతృప్తినంతా సణుగుడు కింద మార్చేసింది. ఇది మొదట్లో తనకి వింతగానూ, రాను రాను విసుగ్గానూ, తరువాత పరమ చిరాకుగానూ అనిపిస్తోంది. వివాహమైన ఏ కొద్దిరోజులో వాళ్ళమధ్య కమ్యూనికేషన్ వుండేది. తరువాత ఎవరి ప్రపంచాలు వాళ్ళవైపోయాయి. తమాషాగా అన్ని సంవత్సరాల సామాజిక జీవితంలో ఆయనకి దగ్గర మిత్రులంటూ ఎవరూ లేరు. వ్యాపకాలు లేవు. అభిరుచులు లేవు. ఒక్కసారిగా ఆయన ప్రపంచమంతా ఇల్లే అయిపోయింది. ఇంట్లో వున్న ఒకే ఒక్క మనిషిని రంధ్రాన్వేషణ దృష్టితో మాత్రమే చూస్తున్నాడు. ఆమె ప్రపంచాన్ని కూడా ఇంటికి పరిమితం చేసే పద్ధతిలో వున్నాడు. ఇంక వసుంధర కూతురుంది. ”మీ నాన్నని పదిరోజులు నీదగ్గరకు రమ్మని పిలువు. నేను కొంచెం ఊపిరిపీల్చుకుంటాను..” అని ఈమె సిగ్గు విడిచి అడిగితే “అదేమిటమ్మా!! ఇద్దరూ రండి . నువ్వు లేకపోతే ఆయనకెలా?” అంటుంది. కొడుకూ అంతే. వాళ్ళ ఉద్దేశంలో ఆ యిద్దరూ ఒకే చోట వుండాలి. ఆమే ఆయన అవసరాలు చూడాలి. పోనీ “మీ పిల్లలకు సెలవులిచ్చినప్పుడొచ్చి ఇక్కడ పదిరోజులుండు..నేను కొంచెం అలా తిరిగొస్తాను” అంటే “ నువ్వు లేనిదే ఎలా వుండమంటావమ్మా? సెలవలకొస్తే నువ్వు చేసిపెడ్తావనికదా? అయినా నువ్వొక్కదానివే తిరిగిరావడం ఏమిటి? చక్కగా ఇద్దరూ కలిసి వెళ్ళండి” అని సలహా ఇస్తారు. సరే పిల్లల ఇళ్లకి వెళ్ళారనుకోండి. అక్కడ అమ్మా నాన్న,అత్తా మామల మూసల్లో ఇమడాలి. పొద్దున్నే లేచి పేపర్ పట్టుకుని కాఫీ తాగుతూ నీరెండలో వాలుకుర్చీలో కూచున్న అత్తగార్ని చూసి అల్లుడే కాదు కూతురూ కొడుకూ కూడా మొహం చిట్లిస్తారు. ఏది మాట్లాడినా “పెద్దవాళ్ళ”లా మాట్లాడాలి. వయస్సుకి తగ్గట్లు వుండాలి. అరవైల్లో తొంభైల్లాగ. వీళ్ళకి జోహ్రా సెహ్గాల్ కళ్ళల్లో మెరుపు, మొహంలో చిలిపితనం చూపించినా అర్థం చేసుకోలేరు అంటుంది వసుంధర. ఒక్కోసారి ఆమెకి ఈ వ్యక్తితోనేనా ఇన్నాళ్ళు కలిసి ఉన్నానా? ,ఈ పిల్లల్ని నేనే పెంచానా? అనీ సందేహం వస్తుందట.. అసలు వయస్సుకి తగ్గట్టు వుండడమనేది ఎవరు నిర్ణయిస్తారు? ఇదికూడా ఒక నియంత్రణ కాదా? జీవనోత్సాహాన్ని నిలిపి వుంచుకునే క్రమంలో ఇన్ని ప్రతిబంధకాలెందుకు? ఎన్నేళ్ళు గడిచినా, ఎంత విద్యావంతులైనా ఎంత ఎక్స్పోజర్ వున్నా ఈ మూస ఆలోచన్లు పోవెందుకని? అంటుంది వసుంధర.

ఒకరకంగా ఆమెది కూడా మూస ఆలోచనేనేమో? ఇన్నాళ్ళుగా వాళ్ల అవసరాలన్నీ ఒక మూస తల్లిలాగానే చూసింది ఆయనకి ఒక మంచి భార్యలాగానే వుంది. అయితే తన వృత్తి వ్యాపకాలలో, స్నేహాలలో, ఉత్సాహంలో అవన్నీ అప్పుడు భారమనిపించలేదు. వాళ్లకి కూడా అట్లా చెయ్యడం ఆమె కర్తవ్యం అనే భావమే నిలిచిపోయింది. తల్లికి, భార్యకి ఒక స్వతంత్ర వ్యక్తిత్వం వుంటుందనే ఆలోచన ఈమే రానివ్వలేదేమో!!. ఇప్పుడు వృత్తి వ్యాపకాలు లేకపోయాక వెలితి అర్థమౌతోందేమో!! ఇప్పుడైనా వాళ్ళు చెప్పేదంతా ఎందుకు వినాలి? తనని తను నిలబెట్టుకోడం నేర్చుకోకపోతే ఎలా? అనిపిస్తుంది