అన్నమయ్య ఆధ్యాత్మికానందలహరి – 17

విశ్లేషణ: టేకుమళ్ళ వెంకటప్పయ్య


మానవ జన్మ ఎక్కువ కాలం నిలిచి వుండదు. లభించిన కాలాన్ని అంటే జీవించియున్న కాలాన్ని సక్రమంగా వాడుకోవాలి. “దుర్లభో మానుషోదేహః” శరీరం లభించడమే చాలా కష్టం, “దేహినాం క్షణ భంగురః” లభించినది ఒక క్షణమంత కూడా ఉండదు. “మిన్నిన్ నిలయిల మన్ను ఇఱాక్కెగళ్” అని చెబుతారు నమ్మాళ్వార్. ఇది మెరుపు కంటే కూడా ప్రమాదకరమైనది. మెరుపు ఎట్లా ఐతే పోయేదో, ఆ వెలుతురును పట్టించుకోం, అట్లానే శరీరం పోయేది అని తెలిసి కూడా దానికోసం ఎన్ని తప్పుడు పనులు చేస్తున్నారే! పోయేదే అని ఖచ్చితంగా మనకు తెలిసినా కేవలం శరీరంకోసం బ్రతుకుతున్నాం అంటే ఇది ఎంత ప్రమాదమైనదో గుర్తించాలి. తెలియని శత్రువువంటిది అని చెబుతాడు నమ్మాళ్వార్. శ్రీవైష్ణవ మతమునకు చెందిన పండ్రెండుమంది ఆళ్వార్ల యొక్క “నాలాయిర దివ్య ప్రబంధము”లో నున్న భావనలకు అన్నమయ్య అగ్రస్థానం ఇవ్వడం జరిగింది. గురువుల యొద్ద నేర్చిన వేదాంతము, ఆళ్వారుల చరిత్రలు, భాగవత, విష్ణుపురాణములలో, నారద, శాండిల్యాది భక్తి సూత్రములలోనూ వివరింపబడిన ఆధ్యాత్మికత అన్నమయ్య ఆధ్యాత్మిక సంకీర్తనా రచనకు ప్రేరణ అని చెప్పవచ్చు.

మనం ఎన్నో జన్మలలో ఒక సారి మాత్రమే మనిషిగా జన్మిస్తామని తెలిస్నప్పటికీ దైవాన్ని గురించి ఆలోచించి తగినట్లు బతుక గలుగుతున్నామా? “తత్రాపి దుర్లభం మన్యే వైకుంఠ ప్రియదర్శనం” మానవ జన్మలభించడమే గొప్ప అంటే, అట్లాంటి మానవ జన్మలో దైవాన్ని గుర్తించి బ్రతకడం, ఆ దేవదేవునికి దగ్గరకావడం ఎంత గొప్ప. మానవులు ఎన్ని జన్మలెత్తినా, సంసారం అనే సముద్రంలో తీరం కనిపించక, దాని పరిధి ఇదీ అని తెలియక జీవుడు నిరంతరం తపించవలసిందే. అందుకే సంసార జలధిని దాటడానికి ఒక నౌక కావాలి. ఆ నౌక మన చేయి పట్టి ముక్తివైపు నడిపించగలదు. ఇంతకీ ఆ నౌక ఎక్కడ దొరుకుతుంది? అన్నమయ్య ” హరిభక్తి ఓడ” గురించి చెప్తున్నాడు వినండి.

కీర్తన:
పల్లవి: హరిభక్తివోడ యెక్కినట్టివారలే కాని
తరఁగు మొరఁగులను దాఁటలే రెవ్వరును ॥పల్లవి॥
చ.1 నిండుఁ జింతాజలధికి నీళ్లు దనచిత్తమే
దండి పుణ్యపాపాలే దరులు
కొండలవంటి కరళ్లు కోరికె లెందు చూచినా
తండుముండుపడేవారే దాఁటలే రెవ్వరును ॥హరి॥
చ.2 ఆపదలు సంపదలు అందులోని మకరాలు
కాఁపురపు లంపటాలే కైయొత్తులు
చాపలపు గుణములే సరిఁజొచ్చే యేరులు
దాపుదండ చేకొని దాఁటలే రెవ్వరును ॥హరి॥
చ. 3 నెలవై వుబ్బుసగ్గులే నిచ్చలుఁబోటునుఁ బాటు
బలువైన యాశే బడబాగ్ని
యెలమి శ్రీవేంకటేశుహితులకే కాల్నడ
తలఁచి యితరులెల్ల దాఁటలే రెవ్వరును ॥హరి॥
(రాగం: గుండక్రియ; ఆ.సం. సం.2; 110 వ రేకు; కీ.సం.56)
విశ్లేషణ:
పల్లవి: హరిభక్తివోడ యెక్కినట్టివారలే కాని
తరఁగు మొరఁగులను దాఁటలే రెవ్వరును
ఓ మానవులారా! ఈ సంసారం ఒక పెద్ద జలధి. దీన్ని దాటడం అంత సులభంకాదు. హరిభక్తి అనే ఓడ మాత్రమే ఈ సాగరాన్ని దాటించగల శక్తిని కలిగియున్నది. అయితే అందరూ ఆ ఓడను పట్టుకుని యెక్క గలరు కానీ తద్వారా జరామరణాలను దాటగలవారెవ్వరునూ లేరు. అంటే భక్తి ఉన్నంత మాత్రాన సరిపోదు. పరిపూర్ణ భక్తి అనేది అవసరం. ఆ భక్తి భగవంతునితో నిరంతరం పెనవేసుకుని పోయేది అవిభక్తమైనదీ అయిఉండాలి. కష్టం వచ్చినప్పుడు భగవంతుని ప్రార్ధించడం లేనప్పుడు మిన్నకుండుట గాక ఆ పరమాత్మతో విదదీయలేని అనుబంధాన్ని నవవిధ భక్తిమార్గాల ద్వారా ఏర్పరుచుకోకపోతే నావలోనుండి పడిపోయి మళ్ళీ మళ్ళీ ఈ జననమరణ చక్రంలో పడి పరిభ్రమించే స్థితి వస్తుంది అని చెప్తున్నాడు.
చ.1. నిండుఁ జింతాజలధికి నీళ్లు దనచిత్తమే
దండి పుణ్యపాపాలే దరులు
కొండలవంటి కరళ్లు కోరికె లెందు చూచినా
తండుముండుపడేవారే దాఁటలే రెవ్వరును
ఆ పరంధాముడు మనలను పుట్టుకతోనే సంసారమనే ఒక పెద్ద మహాసముద్రంలో పడవేశాడు. ఈ జలధిలో ఉన్న నీరు మనుషుల చిత్తాలే! దీనికి ఒక ఒడ్డున పుణ్యం ఉంటే మరో ఒడ్డున పాపం ఉంటుంది. మానవుల కోర్కెలు మరి కొండలవంటి అలలు గా ఉంటాయి. ఇందులో పడి అందరూ తన్మయావస్థ చెందే వారే తప్ప దాటగలవారెవరూ లేరు. అంటే ఈ జలధిని దాటాలంటే మానవునికి భగవంతునిపై అచంచల భక్తి విశ్వాసాలు కావాలి అని అర్ధం.
చ.2. ఆపదలు సంపదలు అందులోని మకరాలు
కాఁపురపు లంపటాలే కైయొత్తులు
చాపలపు గుణములే సరిఁజొచ్చే యేరులు
దాపుదండ చేకొని దాఁటలే రెవ్వరును
ఈ భయంకర మహాజలధిలో మొసళ్ళు ఉన్నాయి. అవి క్షణక్షణం మానవులకు మరణహేతువైన ఆపదలను కొని తెస్తూ ఉంటాయి. అవన్నీ ప్రాణాలను హరించేవి అయినా కేవలo తాత్కాలికమైన ఆపదలని భ్రమసి జీవనయానం సాగిస్తున్నాడు మానవుడు. స్త్రీ చేతిలో కలిగే కాపురపు లంపటాలే శాశ్వతమని భావిస్తున్నాడు. అవి చిత్త చాంచల్యాన్ని కలిగించి మంచి చెడులకు బేధం తెలీకుండా చేస్తుంటాయి. అలాంటి స్థితిలో ఉన్నవారెవరూ మంచి చెడులు తెలుసుకుని సంసార సాగరాన్ని సులభంగా దాటగలేరని చెప్తున్నాడు.
చ.3. నెలవై వుబ్బుసగ్గులే నిచ్చలుఁబోటునుఁ బాటు
బలువైన యాశే బడబాగ్ని
యెలమి శ్రీవేంకటేశుహితులకే కాల్నడ
తలఁచి యితరులెల్ల దాఁటలే రెవ్వరును
ఈ సంసార సాగరంలో ఉన్న హెచ్చు తగ్గులు నిరంతరం మనకు జలనిధిలో ఆటుపోట్లవలె తప్పవు కదా! మనకు ఒక్కో సమయంలో కోరరాని కోర్కెలు కలిగించేవి బడబాగ్నులు. ఇంత భయంకరమైన సంసార జధి మాత్రం శ్రీవేంకటేశ్వరుని నమ్మి కొలిచే వారికి మాత్రమే దాటగలరు వారికి మాత్రమే పాదములు కూడా మునగని చిన్న గుంట రీతిగా తోస్తుంది, అన్యులు దాటగలేనిది. అంటే భగవంతుని త్రికరణశుద్ధిగా నమ్మినవారికి మహోగ్రజలనిధిని సైతం అంత చిన్న గుంటతో సమానంగా భావించగలుగుతారని అర్ధంతో చెప్పాడు అన్నమయ్య.
ముఖ్యమైన అర్ధాలు: తరగు మొరగు = హెచ్చు తగ్గులు అని అర్ధం, కానీ జరామరణాలు అనే అర్ధంతో వాడినట్లు తోస్తున్నది; కరళ్ళు = అలలు; తండుముండు = తొట్రుపాటు, తడబడు, దుందుడుకుగా ముందు వెనుక అలోచించక చేసే పనులు; మకరము = మొసలి; లంపటము = బంధనము, శ్రమ; కై = చెయ్యి (తమిళం); చాపలపు = అస్థిరపు; దాపుదండ = తోడునీడ; ఉబ్బుసగ్గులు = హెచ్చుతగ్గులు; బడబాగ్ని = నీటిలో పుట్టు అగ్ని; కాల్నడ = కాలినడక.
విశేషము: ఇందులో అన్నమయ్య “కాల్నడ” అని ఒక గొప్ప ప్రయోగం చేశాడు. భాస్కర శతకంలో ఒక పద్యంలో “రాజకుమారుడైన రఘురాముడు కాల్నడ గాయ లాకులున్ భోజనమై తగన్వినికి బోయి చరింపడె మున్ను భాస్కరా!” అన్నాడు. అంటే శ్రీరాముడు వనవాసం చేస్తూ కాయలు, ఆకులను ఆహారంగా చేసుకుని పాదచారియై తిరుగలేదా!. కాల్నడ అంటే కాలినడకన తిరిగే పాదచారి అని అర్ధం. అలాగే శ్రీవేంకటేశ్వరుని నమ్మిన వానికి ఈ భయంకరమైన జలనిధి కాలినడకన దాటగలిగేది అని చెప్పడం అక్కడ కవి సమయం అని నా భావన.

బ్రహ్మలిఖితం – 7

రచన: మన్నెం శారద

తాత్కాలికంగా వచ్చిన పని మరచిపోయి లిఖిత దాని దగ్గర కెళ్లి మోకాళ్ల మీద కూర్చుని దాన్ని నిమరసాగింది.
పామరిన్ కుక్కపిల్ల లిఖిత ఏనాటి నుండో తెలిసినట్లుగా లిఖితని ఆనుకొని కూర్చుని ఆమె చేతుల్ని ఆబగా నాకుతూ తన ప్రేమని ప్రకటించుకోసాగింది. బహుశ గత జన్మలో ప్రేమరాహిత్యానికి గురయిన వ్యక్తులు పామరిన్ కుక్కలుగా పుడ్తారేమోననిపించింది లిఖితకి. ఎలాంటి కరకురాతి మనిషయినా వాటిని దగ్గరకు తీయకుండా వుండలేడు.
లిఖిత దాన్ని లాలిస్తుండగా పక్క గోడ మీంచి “డాలీ” అంటూ ఒక స్త్రీ గొంతు వినిపించింది.
లిఖిత ఉలిక్కిపడినట్లుగా లేచి నిలబడింది.
ఆవిడ ఆశ్చర్యపోతున్నట్లుగా చూసి “మీరు?” అంది.
“మీనన్ గారి గురించి” అంది లిఖిత.
“అయాన హాస్పిటల్లో వున్నారు. మీరేమవుతారాయనకి?”
“ఏం కాను. ఆయన ఫ్రెండ్ కూతుర్ని. ఆయనతో పనుండి..”
“సరే! అలా తిరిగి మా ఇంట్లోకి రండి” అందావిడ.
లిఖిత బాగ్ తీసుకుని పామరిన్‌ని మరోసారి బుజ్జగించి గేటు తీసుకుని ఆవిడింట్లోకి నడిచింది.
ఆవిద హాలు తలుపు తెరచి “రండి.. చూస్తే ఇప్పుడే వూరు నుండి వచ్చినట్లున్నారు. మొహం కడుక్కోండి. కాఫీ ఇస్తాను” అంది.
లిఖిత వెళ్ళి మొహం కడుక్కుని రాగానే ఆవిడ టవలందించింది. మొహం తుడుచుకుంటుండగానే ఆవిడ వేడి కాఫీ అందిస్తూ “నా పేరు శ్రీవల్లి. మావారు విజయబాంక్ మానేజరు. మీనన్‌గారు మా నైబర్. చాలా మంచి మనిషి. ఆయన భార్య కుట్టి కూడా మాకు బాగా తెలుసు. చాలా కలుపుగోలు మనిషి. కాని.. పాపం అనారోగ్యంతో పోయేరు. మీనన్‌గారికి ఆవిడంటే చాలా ప్రేమ. ఆవిడ చాలాకాలంగా మంచం మీదనే వుంటున్నా. అదే పదివేలనుకొని ఆవిణ్ణి కంటికి రెప్పలా చూసుకునేవారు. అవిడ పోయేక ఆయన చాలా డిప్రెస్సయ్యేరు. దానికి తోడు ఆయన స్నేహితుడు కూడా వెళ్ళిపోవడంతో..”
“ఎవరాయన?”
“కార్తికేయన్”
“ఆయనెక్కడికెళ్ళేరో తెలుసా?”
“కేరళ అడవులకని విన్నాను. వివరాలు సరిగ్గా తెలియవు. మీనన్‌గారికే తెలుసు.”
“ఆయనకిప్పుడెలా వుంది? అసలేంటి జబ్బు?” అని ఆత్రంగా అడిగింది లిఖిత.
“హార్టెటాక్. ఇంటెన్సివ్ కేర్‌లో వున్నారు”
“ఆయనతో ఒకసారి మాట్లాడవచ్చా?”
“లాభం లేదు. ఆయనకసలు స్పృహ రానేలేదు. ఇంతకీ మీరెవరో తెలుసుకోవచ్చా? ” అంటూ శ్రీవల్లి భర్త శ్రీనివాస్ వచ్చేడక్కడికి.
“నా పేరు లిఖిత. మీరంటున్న కార్తికేయన్ కూతుర్ని నేనే” అంది లిఖిత.
వాళ్లిద్దరూ మొహమొహాలు చూసుకుని “అయితే మీరర్జంటుగా బయల్దేరండి” అన్నారు వాళ్లు.
లిఖిత వాళ్లవైపు అయోమయంగా చూసి”ఎక్కడికి?” అంది.
“కొచ్చిన్. మీరొస్తే ఆ మాటే చెప్పమన్నారు మీనన్ మొన్న కొద్దిగా స్పృహ వచ్చినప్పుడు. కొచ్చిన్ దగ్గర చోటా నికరా అనే ఊరుంది. అక్కడ భగవతి ఆలయ ప్రధాన పూజారిని కలిసి మీనన్ పేరు చెబితే ఆయన కొన్ని వివరాలందిస్తారు. ఇంకేమాత్రం ఆలస్యం చెయ్యొద్దు. డబ్బు కావాలంటే నేనిస్తాను. పదకొండున్నరకి కొచ్చిన్ ఎక్స్‌ప్రెస్ సికిందరాబాదులో బయల్దేరుతుంది క్విక్!” అన్నాడాయన.
“మీనన్‌గారిని ఒక్కసారి చూడొచ్చా?”
“ప్రయోజనం లేదు. ఎవర్నీ లోపలికి రానివ్వడం లేదు. చూసి ఏం చేస్తారు? ఆయన మన లోకంలో ఉంటే కదా!”
“వల్లీ! ఆవిడకి భోజనమేర్పాటు చూడు. నే వెళ్లి ఒక టిక్కెట్ సంపాదించుకొస్తాను” అంటూ బయట కెళ్ళిపోయేడు శ్రీనివాస్ కారులో.
“భయపడకండి. మీ నాన్నగారికేం జరగదు. మీరు వెంటనే బయల్దేరుతున్నారు కదా!” అంది శ్రీవల్లి ఊరడింపుగా.
లిఖిత తేరుకున్నట్లుగా నవ్వి లేచి స్నానానికెళ్ళింది.
ఆసీల మెట్ట జంక్షన్‌లో అలవాటు ప్రకారం చిలక జోస్యం చెబుతున్న రాజు తన దగ్గరున్న కార్డుల్లో మరో వంద కార్డులు హెచ్చుగా కలిపాడు.
బాంక్‌కి వెళ్లడానికి బస్టాపు కొచ్చిన ఈశ్వరి ఎంతసేపు నిలబడ్డా తన బస్సు రాకపోవడంతో తనలోని చిరాకునణచుకుంటూ రాజు దగ్గరున్న చిలక కేసి చూసింది కాలక్షేపంగా.
చిలక కుంటుతూ పెట్టెలోంచి బయటకొచ్చి ముక్కుతో కొన్ని కార్డుల్ని తోసి ఒక కార్డుని బయటికి లాగి రాజు చేతికందించింది.
రాజు కార్డు చదివి “నీ రోజులు బాగున్నాయి. నువ్వెంటనే ఓంకారస్వామిని కలువు. అన్ని సమస్యలు పరిష్కారమవుతాయి.” అన్నాడు.
“ఓంకార స్వామా?” అన్నాడా జాతకం చూపించుకోడానికొచ్చిన వ్యక్తి.
“ఓంకారస్వామి తెల్దా? బీవుడిపట్నం ఎల్లే దార్లో మర్రిసెట్టు కిందుంటాడు. ఆయన చెప్పింది చెప్పినట్టు జరిగిపోద్ది. మగానుభావుడు. ఎవులికి పుట్టాడో తెల్దు. ఏ వూరో తెల్దు!” అన్నాదు మరో వ్యక్తి.
ఇంతలో ఒకతను వగర్చుకుంటూ వచ్చి “అయ్యా తవరన్నట్టుగా ఓంకారస్వామి దగ్గరకెళ్ళేను. ఆయన చెప్పినట్టే జరిగింది. మీ రుణం తీర్చుకోలేను. ఈ డబ్బుంచండి.” అంటూ కొన్ని వందల రూపాయల నోట్లు రాజు చేతిలో కుక్కి పరిగెత్తినట్లుగా వెళ్లిపోయేడు.
ఈశ్వరి అదంతా గమనిస్తూనే ఉంది.
నిన్న తన కాషియర్ శెలవు పెడితే ఆ సీట్లో కూర్చుంది. కొంత కాష్ మిస్సయింది. బాధ్యత తన మీదే నెట్టేసాడు మానేజరు. మర్యాదగా కట్టేస్తే పోలీసు రిపోర్టివ్వనని బెదిరించేడు. నిజానికి తనకేం తెలీదు. అతన్నడిగితే?
కొంచెం సిగ్గుగా అనిపించినా ఇది తన ఉద్యోగ సమస్య. అడిగితే తప్పేముందని మనసు మొండికేసింది.
తన బస్సొచ్చింది
అయినా ఈశ్వరి ఎక్కలేదు.
జనం రద్దీ తగ్గేక మెల్లిగా ఆమె అడుగులు రాజు దగ్గరకు పడ్డాయి.
రాజు ఆమెని క్రీగంట చూసి “చెప్పవే చిలకమ్మా కష్టాల్లో యిరుక్కున సీతమ్మొచ్చింది. దారి చూపించు” అన్నాడు చిలకని హుషారు చేస్తూ.
చిలక మాత్రం నీరసంగా బయటకొచ్చి ఒక కార్డు తీసి రాజు మొహాన విసిరి వెళ్లిపోయింది.
రాజు కార్డు చదివి “వెళ్లి ఓంకార స్వామిని కలవ్వే తల్లీ! నీ సమస్య పరిష్కారమవుతుంది” అన్నాదు రాగాలు తీస్తూ.
“ఆయనెక్కడుంటాడు?”
“బీవుడి పట్నం దారిలో, సాక్షాత్తు దేవుడాయన”.
ఈశ్వరి పర్సులో డబ్బు చూసుకుని ఆటో ఎక్కింది. యాంత్రికంగా వెళ్తున్నదన్నమాటే కాని మనసంతా గందరగోళంగా వుంది. ఈ సాముల్ని నమ్ముతున్నదేంటి తనింత చదువుకుని. వీళ్లలో చాలా మోసగాళ్లుంటారంటారు. బాంక్‌లో డబ్బు పోతే తనేం చేస్తాడు” వెయ్యి అనుమానాలతో మర్రిచెట్టు దగ్గరికి చేరుకుంది.
అక్కడ ఓ పాతిక ఆటోలున్నాయి. రెండు మూడు పందిళ్లు వెలిసేయి. జనం గుంపులు గుంపులుగా వచ్చి ఓంకారస్వామిని దర్శించి వెళ్తున్నారు.
ఇద్దరు ముగ్గురు వాలంటీర్లు, మంచినీళ్లు పోసేవారు, సోడా కొట్టులు, స్వామి తాయెత్తులు ఇచ్చేవాళ్లు, స్వామి పటాలు అమ్మేవాళ్లు, అదొక తీర్థంలా అనిపించింది ఈశ్వరికి.
టికెట్టు కొనుక్కుని కొబ్బరికాయ, పూలు తీసుకొని తన వంతు వచ్చేక లోనికెళ్ళింది ఈశ్వరి. “స్వామి ఎక్కువగా మాట్లాడరు. వెంటనే నీ సమస్య చెపుకో. పరిష్కారం చెబుతారు” అంది ఒకావిడ.
ఈశ్వరి ఆకుపచ్చ డ్రస్సులో వున్న ఆయన కాళ్లకి మొక్కింది. ఆయన తలంతా నిమిరేరు.
ఈశ్వరి దూరంగా జరిగి “బాంక్‌లో పని చేస్తున్నాను. డబ్బు పోయింది. నా మీద పెట్టేరు. నాకేం తెలియదు” అంది.
అలా చెబుతున్నప్పుడు కళ్ళు ఆత్మాభిమానంతో వర్షించేయి.
ఓంకారస్వామి చిరునవ్వు నవ్వేడు.
ఈశ్వరి అర్ధం కానట్టు చూసింది.
“గత జన్మ బంధం గట్టిగా పట్టుకొని లాగుతుంది. నీ జాడ కోసం నీ భర్త పూజలు చేస్తున్నాదు. రెండ్రోజుల్లో నీ దగ్గరకో మనిషొస్తాడు. వచ్చి నువ్వడక్కుండానే డబ్బిచ్చి వెళ్తాడు. అతనే నీ భర. కానుకో!” అన్నాదు.
ఈశ్వరి అతనివంక అయోమయంగా చూసి “నాకు పెళ్ళయింది. ఇద్దరు పిల్లలు. ఇతను నా భర్తేంటి?” అంది.
ఓంకారస్వామి ఫక్కున నవ్వేడు.
“నే మాట్లాడేది పూర్వజన్మ గురించి. పూర్వజన్మలో నీ భర్త నిన్ను చాలా ప్రేమించేడు గాని పైకి పట్టించుకునేవాడు కాదు. దాంతో నువ్వు నీ ఇంటి పెంపుడు కుక్కని బాగా చేరదీసేవు. అది నిన్ను ప్రేమించింది. వచ్చే జన్మలో నీ భర్త కావాలని ఆశించింది. ఫలితంగా నీ మేనమామ నీ భర్తయ్యేడు. ఇప్పుడు నీ అసలు భర్తకి తన పూర్వజన్మ గురించి తెలిసి నీకోసం తిరుగుతున్నాదు. నిన్నేవిధంగా గుర్తుపట్టాలో తెలియక అవస్థ పడుతున్నాడు. రెండ్రోజుల్లో నువ్వు తప్పు లెక్కపెట్టి ఎక్కువ ఇచ్చిన డబ్బు తీసుకొచ్చినవాడే నీ భర్త!”
ఓంకారస్వామి మాటలకి తల తిరిగిపోయింది ఈశ్వరికి. అతను చెప్పిన ఒక్క మాట కూడా నమ్మబుద్ధి కాలేదు. జన్మలేమిటీ, కుక్కలేవిటీ. అంతా కట్టుకథ. అని విసుక్కుంటూ బయటకొచ్చేసింది.
ఓంకార స్వామి మాత్రం చిద్విలాసంగా నవ్వి కళ్లు మూసుకున్నాడు.

*******
లిఖిత ఎక్కిన కొచ్చిన్ ఎక్స్‌ప్రెస్ సికింద్రాబాద్ స్టేషన్ వదిలి అతివేగంగా ముందుకి పరుగెడుతోంది. ఆమె ఆలోచనలతో పోటీ పడుతూ. తను చాలా దురదృష్టవంతురాలు. తండ్రి వుండి కూడా అతని ప్రేమకి దాదాపు తండ్రి లేనట్లుగానే బ్రతికింది.
అకస్మాత్తుగా తన తండ్రి బ్రతికే వున్నాడని, అదీ అతనొక గొప్ప సైంటిస్టని తెలిసి తన మనసు ఉప్పొంగిపోయింది.
అతను కృతకృత్యుడు కావొచ్చు… కాకపోవచ్చు. కాని మనిషి జీవితంలో ఆఖరి విషాద ఘట్టమైన మృత్యువుని ఒక పెన్సిల్ గీతలా తుడిచేయాలని అతని స్వమకాల్ని, సంసారాన్ని దూరంగా నెట్టి తన జీవితాన్నే పణంగా పెట్టి ఒక ఘోర తపస్సులా నిరంతర కృషి చేసేడు.
కాని ఇపుడు అంత చదువుకున్న మనిషి.. అన్నీ తెలిసిన శాస్త్రవేత్త ఒక అతి సామాన్యుడిలా మాయలు, మంత్రాలతో మరణాన్ని అరికట్టాలనే విశ్వప్రయత్నంతో ఏ చదువూరాని వ్యక్తుల చేతుల్లో ఇరుక్కోబోతున్నాడు.
దీని అజ్ఞానమనాలా, అతి తెలివనాలా?
బహుశ మనిషి తన ప్రయత్నాల్లో అపజయం ఎదురై కృంగిపోయినప్పుడే తన మీద తనకి నమ్మకం పోయినప్పుడే జాతకాల్ని, బాబాల్ని, మాయల్ని, మంత్రాల్ని నమ్ముతాడేమో! శారీరకంగా మనిషి బలహీనంగా వున్నప్పుడే రోగాలు మన శరీరంలోకి తేలిగ్గా ప్రవేశించినట్లుగా మానసికంగా బలహీనులైన మనుషుల్నే ఈ మోసగాళ్ళు వశం చేసుకుంటారు.
“టికెట్ ప్లీజ్!” అనగానే లిఖిత ఈ లోకంలో కొచ్చి బాగ్‌లోంచి టీకెట్ తీసి టి.సి. కి అందించింది.
టి.సి సైన్ చెసి పక్క బెర్తుల వాళ్ల టికెట్స్ చెక్ చేస్తున్నాడు. ఆ బెర్త్ చివరికి వున్న కోయదొరని కూడా టికెట్ అడిగేడు యధాలాపంగా టి.సి.
“మాకు టికటేంటి దొరా.. లోకమంతా ఏకం చేసి తిరిగేటోల్లము” అన్నాడు కోయదొర నవ్వుతూ.
“నువ్వే లోకాలన్నా తిరుగు టికెట్టు కొని. లేకపోతే వచ్చే స్టేషన్‌లో దిగిపో” అంటూ ముందుకు సాగిపోయాదు టి.సి.
“సార్‌కి ముక్కుమీదుంది కోపం. మనసు మాత్రం ఎన్నపూసె. పెట్టల పెళ్ళిగాక దిగులేసుకున్నాడు.” అన్నాడు కోయదొర వెళ్తున్న టి.సి వైపు చూస్తూ.
వెంటనే అతని పక్కన కూర్చున్న వ్యక్తి కోయదొరతో మాటలు కలిపేడు.
“ఏ వూరు మీది?”
“ఖమ్మం దగ్గర”
“మీకివన్నీ ఎలా తెలుస్తాయి?”
“చెప్పకూడదు దొరా. చెబితే తల్లి పల్కదు”
“తల్లెవరు?”
“సమ్మక్క మా కులదేవత. మొన్నమాసకి వెయ్యి కోళ్ళు, వెయ్యి మేకపోతులు బలిచెసి రక్తం లేదూ, రక్తంతో అమ్మకి తానం జేయించేం. తానమంటె ఏంటనుకున్నావు. మీరు గుళ్లలో పాలతో జెయ్యరూ అభిషేకమని గట్లే మేమూ రక్తంతో జేస్తాం. గూడెంలో పిల్లా పాపా భయం లేకుండా జూస్తారు. ఇంక చాల చేస్తంలే. అవన్నీ జెప్పకూడదు. చెబితే పవర్ బోతది”
“అయితే నా చెయ్యి జూడు” అంటూ అతను తన చేతిని అందించేడు.
“చెయ్యి తిరగదిప్పు”
అతను వెనక్కి తిప్పేడు.
“కోయదొరలు రేకలు జూసి జెప్పరు. మణికట్టు ఎనక భాగంలో మాకు మీ జాతకం గీత గీసినట్లుగా కనిపిస్తుంది. కంచి కామాక్షి, మధుర మీనాక్షి, కాశీ ఇసాలాక్షి, కోనలపాడు సమ్మక్క మీన ఆన. నీకిద్దరు పెట్టలు ఒక పుంజు.. అర్ధం కాలే..” అన్నాడు.
“లేదయ్యా నాకు ఒక కూతురు.. ఒక కొడుకే.”
“అది నిజమే. నే జెప్పేది నీ చేతిలో వున్న సంతానం. నువ్వు బలవంతంగా కత్తిరేసి కనకపోతే నేనేం జేస్తాను”
అతను అవునన్నట్లుగా ఒప్పుకొని నవ్వాడు.
“పెట్టకి అక్షింతలేద్దామని అదే మ్యారేజి చెయ్యాలని తన్నుకులాడుతున్నవు. సంబంధాలొస్తున్నాయి గాని. కారణం లేకుండానే పుటుక్కుమని తుస్సుమంటున్నాయి. పెట్ట దిష్టి నీళ్లు తొక్కింది. అందుకే నువ్వు తలపెట్టిన పని జరగడంలేదు. సమ్మక్కని నమ్మితే ఒక పూజ చెసి తాయెత్తిస్తా. ఏంటి నమ్ముతావా?” అన్నాడు కోయదొర.
అతను సందిగ్ధంగా చూసేడు.
మనసులో పూజ చెయించుకోవాలని వున్నా చుట్టూ జనం ఏమనుకుంటారోనని కొద్దిగా సిగ్గు పడుతున్నాడు.
అదే బెర్తు మీద శబరిమలై వెళ్టున్న అయిదారుగురు అయ్యప్ప స్వాములున్నారు.
“చేయించుకోండి. వాళ్లకి చాలా మహిమలుంటాయి. ఇందులో పోయేదేముంది?” అన్నారు వాళ్లు. వాళ్లకి ఆ దూర ప్రయాణంలో కాస్త కాలక్షేపం కావాలి.
కోయదొర సంచిలోంచి ఒక ఫైలు తీసి బెర్త్ మీద పెట్టి తెరిచేడు. అందులో దుర్గాదేవిలాంటి ఆకారంలో ఒక ఫోటో వుంది. దాని మీద పసుపు, కుంకుమలు జల్లి వున్నాయి.
“అమ్మకి దణ్ణం పెట్టుకో . నమ్ముతాను తల్లి అను” అన్నాడు.
అతనలాగే అని దణ్ణం పెట్టుకున్నాడు.
వెంటనే కోయదొర జోలెలోంచి ఒక చిన్న చెక్కపీటలాంటిది తీసి దాని మీద ఆముదం రాశాడు. దాని మీద ఒక రాగి బిళ్ల వుంచి దానిపై కర్పూరపు బిళ్లలు , కేరం బోర్డు కాయిన్స్‌లా పేర్చేడు. వాటిని అగ్గిపుల్లతో వెలిగించేడు. జ్యోతి దేదీప్యమానంగా వెలుగుతోంది.
“సరిగ్గా జ్యోతివైపే చూడు. చెంపలు వాయించుకో. సమ్మక్కని తల్చుకో” అన్నాడు అతన్ని కంగారు పరుస్తూ.
అందరూ రెప్పవేయకుండా జ్యోతినే చూస్తున్నారు.
లిఖిత కూడా తాత్కాలికంగా తన తండ్రి గురించి మర్చిపోయి జ్యోతి వంకే ఆసక్తిగా చూసింది.
ఆశ్చర్యంగా జ్యోతి నడవడం ప్రారంభించింది.
“ఏం జరుగుతోంది?” అన్నాడు కోయదొర.
“జ్యోతి నడుస్తోంది” అన్నారంతా ముక్తకంఠంతో.
“నిజవేనా?”
“నిజమే,.”
“సమ్మక్కని నమ్ముతారా?”
“నమ్ముతాం”
“నీ పెట్టకి పెళ్ళికొడుకు జ్యోతి నడిచిన వైపునుండి వచ్చె మాఘమాసం లోపు నొస్తాడు. ఈ పూజ పదకొందువేలకి చేస్తాను. నువ్వు చిక్కుల్లో వున్నావు. వెంటనే వెయ్యి నూటపదార్లు పెట్తు. సమ్మక్కకి జాతర చెయిస్తాను” అన్నాదు కోయదొర దదదడా ఫైలు మీద కొడుతూ.
అతని గుండె గుభేలుమంది.'”అంతా?” అన్నాదు బాధగా.
“బేరాలాడకు తల్లిక్కోపమొస్తుంది. రోజులు బాగుంటే వచ్చే యీనాటికి లక్షలు జూస్తావు. దొంతర్లు దొంతర్లేరుకుంటావు డబ్బు” అన్నాడు కోయదొర.
అతను జేబులు తడుముకొని “అయిదొందలుంచు. ప్రయాణంలో వున్నాను. ఇదిగో నా విజిటింగ్ కార్డు. మా యింటికి రా. నువ్వడిగినంతా యిస్తాను” అన్నాడు బ్రతిమాలె ధోరణిలో.
కోయదొర అయిష్టంగానే అయిదొందలు తీసుకొని “సరే! శబరిమలై అయ్యప్ప దర్శనం తర్వాత తిరిగొస్తా. పిల్ల పెళ్లి కుదిరితే అయిదు వేలివ్వాలి. ఇస్తావుగా?” అన్నాడు.
అతను సరేనని తలూపేడు.
జ్యోతి నడవడంతో అందరికీ అతనిమీద చెప్పలేని గురి కుదిరింది.
అతని దగ్గర నిజంగానే మహత్తుందని నమ్మి తమ తమ బాధలు చెప్పుకోసాగేరు. అందులో టి.సి కూడా చేరేడు.
ప్రతి మనిషికి రకరకాల అనుమానాలు.. ఆశలు.
వాళ్ల వాళ్ల సైకాలజీని స్టడీ చేస్తూ వాళ్లాశించేది ఫలానా పూజ చేస్తే జరుగుతుందని అతను చెబుతున్నాడు. వాళ్లందరూ గొర్రెల్లా తలలాడిస్తున్నారు. చిత్రమేమిటంటే వారిలో డాక్టర్లు, ప్లీడర్లు, జర్నలిస్టులు, వ్యాపారస్థులూ అందరూ వున్నారు. అయ్యప్ప దీక్షలో ఉన్న ఒక జర్నలిస్టు తన దగ్గరున్న కెమెరాతో కోయదొర ఫోటో తీసి అతన్ని ఇంటర్వ్యూ చేసేడు. తను పని చేస్తున్న ఒక దినపత్రికలో ప్రచురించేందుకు.
టి.సి అతనికి ప్రత్యేకమైన బెర్తు కేటాయించేడు టిక్కెట్టు లేకుండానే.

(సశేషం)

మాయానగరం – 35

రచన: భువనచంద్ర

“వాన్ని గమనించాను వెంకటస్వామి… నిస్సందేహంగా వాడు పరమశివమే! అయితే వాడు ఇటువైపు రాలేదు. వెనక వైపు నుండి వచ్చి మా పెరట్లోకి దూకాడు. యాక్ట్యువల్ గా ఇవాళ నాకు ఆఫ్. అయినా ఓ చిన్నవిషయం వల్ల ఆఫీస్ కు వస్తూ వాడ్ని చూశాను. వాడి కథంతా మహదేవన్ గారు నాకు చెప్పారు. వాడెంత క్రూరుడో కూడా చెప్పారు. నువ్వే ఎందుకో నాతో చెప్పడానికి సందేహించావు. వాడేదో క్రూరత్వమైన ఆలోచనలతోటే ఇక్కడికొచ్చాడు. బహుశా వాడొచ్చాడని మీకు తెలియడానికే నా ముందు పక్షవాతం వచ్చినవాడిలాగా కాలు యీడ్చుకుంటూ అటు ఇటు తిరిగాడు. కానీ, నిన్న వాడ్ని నేను చూశానని వాడికి తెలీదు. వాడి వెనుక నేనున్నాను. చాలా చలాకీగా నడుస్తున్నాడు. గోడ కూడా ఎక్స్ పర్ట్ గా దూకాడు. మహదేవన్ గారు చాలా భయపడుతున్నారు… వీడి వల్ల ఏం ముప్పు వస్తుందో ఏమో! ” వెంకటస్వామితో వివరంగా అన్నాడు వాచ్‌మన్! వెంకటస్వామి గుండెల్లో రాయిపడింది. అసలే పాము… దాని తోకని తొక్కడం జరిగింది… ఖచ్చితంగా దాని పగ రెట్టింపుకి రెట్టింపై వుంటుంది.
“థాంక్స్ అన్నా.. నీ దగ్గర కొన్ని విషయాలు దాచిన మాట వాస్తవమే…కారణం పరమశివానికి నేను నందినిని ప్రేమిస్తున్నాననే అపోహ వుంది. వాడు అసలే శాడిష్టు. ” అంటూ నందినిని లేపుకుపోద్దామన్న తన ఆలోచన తప్ప మిగతా విషయాలన్నీ, అంటే పరమశివం తన మీద చూపించిన శాడిజంతో సహా అన్నీ విషయాలు పూస గుచ్చినట్టు వాచ్‌మన్ తో చెప్పాడు వెంటస్వామి.
వాచ్‌మన్ అవాక్కై విన్నాడు.
“ఇవన్నీ పోలీసులకి చెప్పి వాడిని పట్టి ఇవ్వచ్చుగా?” అన్నాడు అంతా విని.
“ఆధారాలేవీ? వాడు రాసుకున్న డైరీలో పేజీలున్నాయి. అది రాసింది నేను కాదనొచ్చు. పోనీ అందులో ఏం రాశాడో మహదేవన్ చదివి పోలీసులకి చెప్పినా , పోలీసులు కన్ఫర్మేషన్ కోసం , జరిగినదల్లా ఎంక్వైరీ చెయ్యాలి. అంటే కేరళ పోలీసులని సంప్రదించాలి. రెండు రాష్ట్రాల మధ్య సంగతది. ఎప్పటికి తేలుతుంది? అదీ గాక, తండ్రి దగ్గుతూ వూపిరాడకుండా చనిపోతుంటే కామ్ గా వున్నాడే కానీ , తండ్రిని హత్య చేసి చంపలేదుగా?
అదేమంటే “నా తండ్రి అంటే నాకు ఇష్టం లేదు, అందుకే గమ్మునున్నా” నంటాడు. దానికి పోలీసులేం చెయ్యలేరుగా. ఇన్ని చాకులు, కట్టర్లు, కట్టింగ్ ప్లేయర్లు ఉండటం తప్పేమీ కాదుగా? “నేను వంటవాడిని కనుక అవన్నీ నాకు అవసరానికి పనికొచ్చేవే ” అంటాడు. కాదని ఎవడనగలడు? లేదన్నా… వాడు శాడిష్టే కాదు. భయంకరమైన క్రిమినల్. ఏం చేసినా, ఎలా చేసినా చాలా జాగ్రత్తగా ఆలోచించి చెయ్యాల్సిందే కానీ , ఏమాత్రం చిన్న ఆధారాన్ని వదిలి పెట్టినా వాడి కాటుకి బలైపోతాము. ” అన్నాడు వెంకటస్వామి.
టీ మీద టీ తాగుతూ వాళ్ళిద్దరు ఓ టీ స్టాల్ ముందు మాట్లాడుకోవడం ఇద్దరు గమనించారు. ఒకడు పరమశివం. రెండోది నవనీతం.
పరమశివానికి తెలుసు… వాచ్‌మన్ ఖచ్చితంగా వెంకటస్వామితో చెబుతాడని. చెప్పాలనే పరమశివం కోరిక కూడా! ‘వేట’ మజాగా సాగాలంటే పులి దగ్గరలోనే వుందని జింకలకి తెలియాలి. కొట్టుకి కొంచం దూరం నుంచి వస్తున్న నవనీతానికి వెంకటస్వామి కనిపించాడు. ఆవిడకు కొండంత ఆనందం కలిగి అతనివైపు గబగబా అడుగులేసింది. ప్రాణదాతాయే పలకరించకపోతే ఎలా?
సడన్ గా ఆగిపోయింది. కారణం వాళ్ళని అబ్జర్వ్ చేస్తున్న పరమశివాన్ని చూడటమే!
వీడే కదూ తన వెనక పరిగెత్తి బలాత్కారం చేయబోయిందీ! ఆవిడకు అన్నీ గుర్తున్నై! ఫాదర్ ఆల్బర్ట్ చెప్పాడు వెంకటస్వామి రక్షించి హాస్పటల్లో చేర్చాడని. ఆ తరవాత చర్చి వాళ్ళు చెప్పారు. ఆ పరమశివంగాడ్ని ఎవరో బుర్ర పగలగొట్టారని, లేకపోతే బలాత్కారానికి గురై వుండేదానివనీ.
నవనీతానికి పెద్దగా చదువు లేకపోవచ్చు. కానీ, జరిగిన సంఘటనని బట్టి పరమశివం నించి తనని రక్షించింది వెంకటస్వామి అని అర్ధం చేసుకుంది.
అతన్ని కలవబోయేది కాస్త గభాల్న వెనక్కి తిరిగి గబగబా నడుచుకుంటూ దూరం వెళ్ళిపోయింది. ఆమె విన్నంత వరకు పరమశివం నడవలేడు, మాట్లాడలేడు. కానీ ఇప్పుడు చూస్తున్న పరమశివం పర్ఫెక్ట్ గా వున్నాడు. అంటే వెంకటస్వామి మీద పగ తీర్చుకోడానికి వచ్చాడా? లేకపోతే దొంగతనంగా వెంకటస్వామిని ఎందుకు అబ్జర్వ్ చేస్తాడు? డైరెక్టుగానే కలిసి వుండేవాడుగా.
ఇప్పుడు తను వాడి కంటపడితే పాముకు పాలుపోసినట్టవుతుంది. తన ప్రాణం కాపాడిన వెంకటస్వామికి ఎలాగైనా పరమశివం వూర్లోనే వున్నాడని అబ్జర్వ్ చేస్తున్నాడనీ, తను చూశానని చెప్పాలి. కానీ, ఎడ్రస్? ఫాదర్ అల్బర్ట్ కి ఫోన్ చేస్తే?

******************

కథ ఓ క్షణం ఆపితే…
ప్రేక్షకులారా… ఈ కథాకాలం ఇప్పటిది కాకపోయినా, అతిపురాతమైనదీ కాదు. ఇవ్వాళ అందరి చేతుల్లోనూ సెల్ ఫోన్లు వున్నాయి. సెల్ ఫోన్లకి ముందు పేజర్లు వచ్చాయి. పేజర్లకి ముందు లాండ్ లైన్లు, ఎస్.టి.డి లే గతి. ఇంకా కొన్ని గ్రామాలలో ఇప్పటికీ కొన్ని బూతులున్నాయి. కారణం సెల్ ఫోన్లు కొందరికి ఇంకా అలవాటు కాకపోవడమూ అవసరం లేకపోవడమూ.
వ్యాపారస్తుల నైపుణ్యం ఎంతదంటే అవసరం లేని వాటిని అత్యంత అవసరమైనవిగా నమ్మించి , ఆ చెత్తనంతా మన చేత కొనిపించడం. ఏ ఇంటికైనా వెళ్ళి చూడండి అవసరమైనవి 5% వుంటే, అనవసరమైనవి 95% వుంటాయి. వాషింగ్ మెషీన్ వచ్చిన రోజుల్లో మధ్యతరగతి వారంతా ఆవురావురుమని కొనేశారు. ఇప్పుడు చూడండి…. అవన్నీ ఓ మూల విశ్రాంతిగా పడివుంటై. కారణం ఏమంటే , ఆ మిషన్ లో బట్టలేసి ఉతికి ఆరవేసే టైం కంటే , హాయిగా మామూలు పద్ధతిలోనే మేలని జనాలకి అర్ధం కావడమే! అదొకటే కాదు, వ్యాపారస్తుడు వ్యాపారం చెయ్యని ‘వస్తు ‘ వంటూ లోకంలో లేదు. కిడ్నీలు, కళ్ళు, గుండెలు, ఇతర అవయవాలతో సహా!

***********************
అప్పటికింకా కామన్ మాన్ చేతుల్లో సెల్ ఫోన్లు లేవు. ఎస్.టి.డి. బూతులున్నాయి. నవనీతం డైరెక్ట్ గా ఎస్.టి.డి బూత్ కి వెళ్ళింది. శంఖచక్రాపురం నంబరు ఆమెకి జ్ఞాపకమే. మూడుసార్లు ఫోన్ చేసినా రింగ్ అవుతోందే కానీ, ఎవరూ ఎత్తలేదు. నిరాశగా ఇంటిదారి పట్టింది నవనీతం. ఆమె మనసు తుఫానులో సముద్రం లాగా వుంది. కారణం తెలీనే తెలీదు. ఓ పక్క బోస్ కొట్టిన దెబ్బ. మరోపక్క సర్వనామం చేసిన ‘అత్యాచారం ‘ ఇప్పుడు మళ్ళీ యీ పరమశివాన్ని చూడటం. ఓ వెర్రిదానిలా నడుస్తూ సారా కొట్టు చేరింది. తాగటం ఆమెకేనాడు అలవాటు లేదు. కానీ, ఎందుకో ఓ గ్లాసులో సారా పోసుకొని గడగడా తాగింది. మళ్ళీ ఇంకో గ్లాసు.
అరగంట తరవాత ఆమె శరీరానికి, మనసుకీ విశ్రాంతి లభించింది. పట్టపగలే నిద్రాదేవి నవనీతాన్ని తన ఒడిలోకి తీసుకుంది
******************

కిషన్ చంద్ మనసు మనసులో లేదు. అతనెవరినీ పట్టించుకోవడం లేదు. ఒకప్పుడు ‘విస్కీ ‘ అతన్ని ఆలోచనల్నుంచి రక్షించేది. ఇప్పుడతను ఏ అలవాటుని ఆశ్రయించలేదు. ఒకే ఒక్క బాధ.
“భగవంతుడా… ఒకే ఒక్కసారి షీతల్ ని నాకు చూపించు. నన్ను చంపినా పర్వాలేదు. తనని సుఖంగా బ్రతికించు. తను లేని జీవితాన్ని నేను భరించలేకపోతున్నాను. ప్రేమ తప్ప తనేమీ నా నించి ఆశించలేదు. అదీ ఉత్తినే కాదు… అనంతమైన ప్రేమని నాకు ఇచ్చి. దేవుడా… నిజంగా నువ్వుంటే షీతల్ ని నాకు చూపించు. ” ఒకే ప్రార్ధనని మనసులోనే అనంతంగా చేస్తున్నాడు కిషన్.
“కిషన్ ‘ అనునయంగా పిలిచాడు చమన్ లాల్. ఆయన మనసు మనసులో లేదు. వెళ్ళిపోయే ముందు షీతల్ వ్రాసిన ఉత్తరం ఆయన చదివాడు. తప్పు ఎవరిదైనా శిక్ష మాత్రం ఒక అమాయకురాలిపై పడటం అతన్ని తీవ్ర ఆవేదనకు గురి చేసింది. ఒక పక్క మూర్ఖురాలు, అహంభావి అయిన కూతురు, మరో పక్క నిశబ్ధంగా తనలో తానే కుమిలిపోతొన్న అల్లుడు, ఇంకో పక్క తెలిసి తెలియని వయసులో ఏమీ అర్ధంకాక అయోమయంగా నడుచుకుంటున్న పిల్లలు. ఏం చెయ్యాలో సేఠ్ చమన్ లాల్ కి పాలుపోవడం లేదు.

గుజరాతీలకి గుంభన ఎక్కువ. మనసులో ఏముందో ఎవరికీ తెలియనివ్వరు. ఎంత డబ్బున్నా, ఏమీ లేకపోయినా, ఒకే విధంగా ప్రవర్తించడం వారికి తెలిసినట్టు ఎవరికీ తెలీదు. కాలాన్ని ‘క్లాసుల్తో ‘ కొలవడం గుజరాతీలకి పుట్టుకతో వచ్చిన విద్య. సమయాన్ని సమర్ధవంతంగా వుపయోగించడం , అవసరమున్న వారితో మాత్రమే కాకూండా అవసరం లేనివారితో కూడా స్నేహపూరితంగా, మర్యాదగా మాట్లాడటం వారి స్వభావం. అఫ్ కోర్స్, వ్యాపారస్తుడికి ఉండవలసిన ముఖ్య లక్షణం అదే. ఎవరితో ఎప్పుడు పని బడుతుందో ఎవరు చెప్పగలరు? అవసరంలో వున్న వారికి గడ్డిపోచ కూడా మహా వృక్షంతో సమానమే గదా!
“పితాజీ… నన్ను క్షమించండి… నేనేమి మాట్లాడను. సుందరే రైట్. నేను మనిషిని కాదు. మీ అమ్మాయికి కాపలాగా మీరు తెచ్చిన ఆల్సేషన్ డాగ్ నే. కానీ నాలోంచి ఏదో వెళ్ళిపోయింది. ఇప్పుడే ఆల్సెషన్ డాగ్ ఊరకుక్క కంటే భీరువైంది. ” సైలెంట్ అయ్యిపోయాడు కిషన్. ఏం మాట్లాడాలి? ఏమని ఓదార్చాలి? అసలిప్పుడు జరగవలసింది ఏమిటీ?
ఛమన్ లాల్ గమనిస్తూనే వున్నాడు, షీతల్ వెళ్ళిపోవడం కూడా సుందరీ బాయ్ ప్రెస్టేజ్ గా తీసుకుంది. కేవలం తనని సాధించడానికే ఆ పని చేసిందని సుందరి ఆలోచన.
అందుకే ఇంకా ఇంకా ఇంకా కిషన్ ని సాధించడం మొదలెట్టింది. ఆ “రండి ” ఎక్కడుందో నీకు తెలుసు. నువ్వే విడిగా ఎక్కడో దాన్ని కాపురం పెట్టించావు. ఎట్లాగైనా దాని గుట్టు రట్టు చెయ్యక వదల్ను. ఆఫ్ ట్రాల్ ఓ పనిమనిషిని ప్రేమించిన నువ్వూ ఓ మనిషివేనా? కుక్కవి.. ఛీ… ఇలా రకరకాలుగా కూతురు కిషన్ ని రెచ్చగొట్టడం చమన్ లాల్ చెవును దాటిపోలేదు. అయితే అతను భయపడే కారణం వేరు. ఒకవేళ కిషన్ సుందరిని చితకొట్టినా , జుత్తుపట్టుకొని చెంపలు పగలుగొట్టినా చమన్ లాల్ బాధపడేవాడు కాదు. కిషన్ మౌనశిలగా మారడమే చమన్ లాల్ కి భయకారణమైనది.
దెబ్బకి దెబ్బ … మాటకి మాటా బదులిచ్చే వారి గురించి అసలు భయపడాల్సిన పనే లేదు. భయపడాల్సింది బాధపడుతూ కూడా మౌనంగా వుండే వారి గురించి. వాళ్ళ లోపల లోపల అగ్ని పర్వతాల్లా రగిలిపోతున్నా , పైకి మాత్రం హిమాలయాల్లా వుంటారు. రగిలీ రగిలీ ఎప్పుడు క్రోధం లావాలా బయటకి విరజిమ్ముతుందో వాళ్ళకే తెలీదు. ఒక్కసారి అది చిమ్మితే ఎదుటివాళ్ళే కాదు … వాళ్ళూ నాశనమై పోతారు. కిషన్ సహజంగా ఓ ఇంట్రావర్ట్ , తనలోని భావాలను పైకి చెప్పుకునేవాడు కాదు. అంతే కాక తను బీదవాడ్ననే ఇన్ఫీరియారిటీ కాంప్లెక్స్ అతనికి ఉంది. అందువల్లనే ఇన్నాళ్ళు సుందరి సంసారం సజావుగా సాగింది. కానీ అతని జీవితంలో షీతల్ ప్రవేశించడం అనూహ్యంగా జరిగింది. ఆకలిగొన్న వాడికి అమృతం దొరికినట్లయింది. సుందరి చూసీ చూడనట్టుంటే బహుశా కిషన్ ఇంకా ఎక్కువగా ఆమెకి కృతజ్ఞుడై వుండేవాడేమో! కానీ, ఆమె చాలా మూర్ఖంగా ప్రవర్తించడంతో సీన్ మొత్తం మారిపోయింది. ఏమీ చెప్పలేకా, ఏమీ చెయ్యలేకా చమన్ లాల్ మెల్లగా బయట గార్డెన్ లోకి వచ్చాడు. ఆ గార్డెన్ మొదలెట్టింది సుందరి తల్లి.

***********************

“కొందరి రాక సుఖసంతోషాలను తెస్తే… మరికొందరి రాక బాధనీ నష్టాన్ని తెస్తుంది” అంటారు పెద్దలు. బిళహరి రాక, ఆ తరవాత షీతల్ రాక శ్రీ సుబ్రహ్మణ్యస్వామి కోవెలకి ఆనందాన్నే కాదు , పేరునీ తెచ్చింది. విశాలమైన గుడి చుట్టూ వున్న స్థలం అంతా ఇప్పుడు నందనవనంలా కళకళలాడుతోంది. అరటి, జామ లాంటి ఫలాలనిచ్చే చెట్లు కూడా చల్లగా పెరుగుతున్నాయి.
చుట్టుపక్కల పిల్లల్ని చేరదీసి ‘ బిళహరి ‘ సంగీతం నేర్పుతోంది. అది చిన్నప్పటి నుంచీ తెలిసిన విద్యే. అంతే కాదు ఆమె వచ్చింది సంగీత కుటుంబం నుంచేగా.
షీతల్ వచ్చాక ఓ చిన్నపాటి చర్చ జరిగింది.
పూజారి : అమ్మా! మనకే కష్టంగా . ఇప్పుడీ హిందీ అమ్మాయికి కూడా ఆశ్రయమిస్తే గడిచేదెలాగో?
షీతల్ ; అయ్యా… నాకు నిజంగా వేరే దిక్కు లేదు. ఏ పని చెప్పినా చక్కగా చెయ్యగలను. వంటతో సహా. దయచేసి నన్ను బయటకు మాత్రం పంపకండి.

బిళహరి : అయ్యా.. చూద్దాం. నాకు సంగీతం వచ్చు. ఆమెకి వంట వచ్చు. ముందర యీ దేవాలయానికి భక్తులు రప్పించే ప్రయత్నం చేస్తే , చాలావరకు సమస్య తీరుతుంది.
పూజారి : ఎలా?
బిళహరి : ఒక వుపాయం వుందండి. కొండపల్లి గుళ్ళో ఒకరీ పద్ధతిని ప్రవేశ పెట్టారు. నెలకి వంద రూపాయిలు కడితే నాలుగు సోమవారాలో, లేక వారికిష్టం వచ్చిన నాలుగు రోజుల్లోనో వారి పేరు మీద అర్చన చేయించి ప్రసాదం ఇంటికే పంపేటట్టు. ఇది చాలా ప్రాచుర్యం పొందటమే కాదు, గుడికి వచ్చే భక్తుల సంఖ్య కూడా బాగా పెరిగింది. దానికి ముందుగా మనం చెయ్యవలసింది గుడి పరిసరాలనీ, గుడినీ పరిశుభ్రంగా ఉంచడం. వీలున్నన్ని పూలూ, ఫలాలు ఇచ్చే మొక్కల్ని నాటడం. ఏ ఏ రోజున ప్రత్యేక పూజలు, వ్రతాలూ, జరుగుతాయో లేక జరుపుతామో వాటి వివరాలు ప్రజలకు అందేలా చెయ్యడం.
పూజారి : చాలా మంచి ఆలోచనమ్మా. కానీ నేను పెద్దవాడ్ని, అంత శక్తి, ఓపికా నాకు లేవు.
బిళహరి : మేమిద్దరం ఉన్నాము. మీరు అనుమతిస్తే చాలు… అన్నీ మేమే చూసుకుంటాము.
అనుమతి భేషుగ్గా ఇవ్వబడింది. వారం రోజులపాటు బిళహరి, షీతల్ ఒళ్ళు హూనం చేసుకొని గుడిలోపలి ప్రదేశాన్నంతా శుభ్రం చేశారు. గడ్డిని కోశారు. చిన్న చిన్న పాదులు ఏర్పాటు చేసి చుట్టుపక్కల వాళ్ళ దగ్గర నుంచి తెచ్చి అరటి జామ, వేప లాంటి మొక్కల్ని నాటారు. ఏనాటి బావో.. నీరు ఏనాడు ఇంకలేదు. తోడి తోడి మొక్కలకి నీళ్ళు పోస్తుంటే ఊట గంగలా ఊరుతోంది. గోంగూర, బచ్చలి కాడా, కొత్తిమీర, వంగ, బెండ, బీర, దోస, తోటకూర, లాంటి విత్తనాలు జల్లి పుష్కలంగా కూరగాయల్ని పండించే ఏర్పాటు చేసుకున్నారు. ఓ దబ్బ మొక్క, రెండు నిమ్మ మొక్కలు, ఓ రాచ ఉసిరి, ఓ ఉసిరి, ఓ బిల్వం ఇలాంటివి కూడా నాటారు.
బయట చుట్టుపక్కల కొట్ల వాళ్ల దగ్గరకి, కొంచం ధనవంతుల ఇళ్లకి బిళహరి పూజారిగారితో వెళ్ళి ‘ప్రజల వద్దకి ప్రసాదం ‘ స్కీం గురించి వివరించింది. ఆఫ్ ట్రాల్ వందే కనుక చాలామంది ముందే అడ్వాన్స్ ఇచ్చారు.
అవన్నీ చక్కగా ఓ పుస్తకంలో రాసింది. శివాలయంలో ఇచ్చేది వీభూతే. అయినా, బిళహరి అద్భుతంగా వండి పులిహోర, వడ ప్రసాదంగా మొదటి సోమవారం అందరి ఇళ్లకి, కొట్లకి లిస్ట్ ప్రకారం పంచడంతో జనాలకి సంతృప్తి కలగడమే కాక నమ్మకమూ పెరిగింది. ఇంకా చాలామంది ముందుకొచ్చారు. అప్పుడే పిల్లలకి ఆడవాళ్ళకి సంగీత పాఠాలు చెపుతానని బిళహరి చెప్పడంతో నేర్చుకోవాలన్న ఉత్సాహం వున్నవాళ్ళు చాలామంది చేరారు. ‘తోచినంత ‘ ఇమ్మందే కానీ ‘ఇంత ‘ అని ఆంక్ష పెట్టక పోవడంతో, అనుకున్నదాని కంటే ఎక్కువ మందే వచ్చారు. సంగీత క్లాసులు నిర్వహించేది కూడా గుడి మండపంలోనే కావడంతో జనాలు గుడికి రావడం ప్రారంభమయ్యింది. మొన్నటి దాకా ఒంటరిగా బిక్కు బిక్కుమంటున్న పూజారి అమరేంద్రవధానులు గారు కూడా ఇప్పుడు ఇనుమడించిన ఉద్యానవనంలో, తోటపని, గుడిపనీ కూడా చూసుకుంటున్నారు. ఆయన ఆశపడకపోయినా, హారతి పళ్ళెంలో మాత్రం దండిగా చిల్లర పడుతూనే వుంది. ఆయనకి ఒకందుకు ఆనందంగా వుంది… కనీసం చక్కని నైవేద్యాలు దేవుడికి సమర్పించగలుగుతున్నందుకు.

ఇంకా వుంది..

ఈ జీవితం ఇలా కూడా వుంటుందా? 9

రచన: అంగులూరి అంజనీదేవి

అంకిరెడ్డి ఆఫీసు నుండి ఇంటికి రాగానే సతీష్‌చంద్ర ఫోన్‌ చేసినట్లు మాధవీలతతో చెప్పాడు. ఆమె మాట్లాడకుండా మౌనంగా విని ”సరే! మీకు కాఫీ తెచ్చిస్తాను” అంటూ అక్కడ నుండి కావాలనే లేచి వెళ్లింది.
భార్య కాఫీ తెచ్చేంత వరకు ఖాళీగా కూర్చోకుండా లాప్‌టాప్‌ ఓపెన్‌ చేసి కొత్తగా వచ్చిన వెబ్‌సైట్లు చూసుకుంటూ కూర్చున్నాడు.
”ఊ… ఇదిగోండి కాఫీ” అంటూ ఆయనకు నాలుగు అడుగుల దూరంలో వున్నప్పుడే అంది.
”దగ్గరకి రా! అక్కడ నుండే ఇస్తావా?”
”దగ్గరకి వచ్చాక ఏం జరుగుతుందో నాకు తెలుసు. మీకు కాఫీ యివ్వటం కాదు, త్రాగిస్తూ నిలబడాలి. అంత ఓపిక నాకెక్కడిది? ఉదయం నుండి పనంతా నేనే చేస్తున్నాను”
”ధృతి వుందిగా!”
”ఎక్కడుంది? పడకేసి గదిలోనే వుంది. బయటకొస్తేగా!”
ఆయన వెంటనే లేచి ధృతి కోసం వెళ్లాడు.
ధృతి గది బయట నిలబడి ”అమ్మా! ధృతీ!” అంటూ పిలిచాడు. తలుపు తియ్యలేదు. తలుపు మీద కొట్టి పిలిచాడు. ఈసారి ఆమె కదిలినట్లు గాజుల చప్పుడు విన్పించింది. కానీ తలుపు తియ్యలేదు. మళ్లీ తలుపుకొట్టి గట్టిగా పిలిచాడు. తలుపు తీసి ఎదురుగా వున్న అంకిరెడ్డి వైపు నీరసంగా చూస్తూ ”ఏంటి మామయ్యా?” అంది.
ఆమెను చూసి ఉలిక్కిపడ్డాడు అంకిరెడ్డి. తిండి తిని ఎంతో కాలమైన దానిలా, ముఖమంతా పీల్చుకుని పోయి వుంది.
”ఏంటమ్మా అలా వున్నావ్‌? ఒంట్లో బాగాలేదా?”
”బాగానే వుంది మామయ్యా! పడుకున్నాను. అంతే! వెళ్తాను. వెళ్లి వంట చేస్తాను” అంటూ ఆయన పక్కన దారి చేసుకుంటూ వెళ్లబోయింది.
ఆమెను చూస్తుంటే హృదయమంతా నలిపేసినట్లు బాధగా వుంది అంకిరెడ్డికి.
కంగారుపడి ”వద్దులేమ్మా! పడుకో! వంట మీ అత్తయ్య చేస్తుంది. నీకు అంత బాగున్నట్లు లేదు” అని ధృతిని మళ్లీ గదిలోకి పంపి ఆయన వెళ్లిపోయాడు.
వంట మాధవీలత చేసింది.
రాత్రికి భోజనాల దగ్గర ”ధృతికి ఏమైనా పెట్టారా తినటానికి?” అని అడిగాడు అంకిరెడ్డి భార్యవైపు, మోక్ష వైపు చూసి.
”నేను ఇప్పుడే ఆఫీసు నుండి వచ్చాను మామయ్యా!” అంది మోక్ష.
”నేను వంట చేస్తూ ఖాళీగా లేను” అంది మాధవీలత.
”ఇంట్లో ఇంతమంది వుండి కడుపుతో వున్న మనిషిని ఏమాత్రం పట్టించుకోవటం లేదంటే మిమ్మల్ని ఏమనాలి?”
”ఏమీ అనకండి నాన్నా! ఎవరి పనుల్లో వాళ్లున్నారు. నేను కూడా ఇప్పుడే వచ్చాను ఆఫీసు నుండి… అంతో ఇంతో ఆఫీసు నుండి ముందొచ్చేది నువ్వే” అన్నాడు.
ఆయన ఇంకేం మాట్లాడలేక ”మధూ! నువ్వు వెళ్లి వేడిగా ఒక గ్లాసు పాలు తీసికెళ్లి ధృతికి ఇవ్వు…” అన్నాడు.
ఆమె విసుగ్గా తింటున్న ప్లేట్లో చెయ్యి కడిగేసి ”కోడలికి అత్తగారి చేత సర్వీస్‌ చేయించాలని చూసే మామను మిమ్మల్నే చూస్తున్నానండి! ఇలా ఎక్కడా వుండరు” అంటూ ఆమె గదిలోకి వెళ్లింది. ఆమె మొహం ఎందుకంత చిరాగ్గా, ఏవగింపుగా పెట్టిందో ఆయనకు అర్థం కాలేదు. ఇదేమంత పని అని, అదే తారమ్మ ఎంత గొప్పది, సౌమ్యకి ఎంత గొప్పగా సేవ చేసింది అనుకున్నాడు మనసులో.
ఆమె వెళ్లాక మోక్షను కదిలించాడు- ”నెలనెలా హాస్పిటల్‌కి తీసుకెళ్తున్నారా దృతిని?” అన్నాడు.
ఆనంద్‌ అది విని ప్లేట్లో వున్న అన్నాన్ని మొత్తం నాలుగు ముద్దలుగా చేసి, పెద్దగా నోరు తెరిచి గబగబ తినేశాడు. వాష్‌బేసిన్‌ దగ్గరకెళ్లి చేయి కడుక్కుని ”తినేసిరా!” అన్నట్లు మోక్షవైపు చూసి గదిలోకి వెళ్లాడు.
”రెండో నెల రాగానే తీసికెళ్లాను మామయ్యా! ప్రెగ్నెన్సీ కన్‌ఫం అన్న సంగతి అప్పుడే తెలిసింది. మళ్లీ తీసికెళ్లలేదు”
”ఎందుకని…?”
”ముందురోజు అపాయింట్మెంట్ తీసుకోవాలి. ఒక రోజంతా ఓ.పి.లో కూర్చోవాలి. అంత టైమంటే నాకు ఆఫీసులో వీలుకావడం లేదు. అత్తయ్యతో ఈ విషయం చెప్పాను. ఆమె విని పట్టించుకోలేదు. అలాగే గడిచిపోతున్నాయి రోజులు. ఇంకో రెండు రోజులైతే తనకి ఏడో నెల వస్తుంది. ఇది మీకు తెలియదా మామయ్యా?” అంది మోక్ష.
ఆయనకు ఏం సమాధానం చెప్పాలో తెలియలేదు.
”ఇలాంటివి ఆడవాళ్లు మీరుకదా చూసుకోవలసింది” అన్నాడు అసహనంగా.
”సరే! మామయ్యా!” అంది మోక్ష.
”సరే కాదు. నువ్విప్పుడు దృతి దగ్గరికి వెళ్లి పాలు తాగించు. రేపు హాస్పిటల్‌కి తీసికెళ్లు” అన్నాడు.
అప్పటికే ఆమె తినడం పూర్తి చేసి లేచింది. వాష్‌బేసిన్‌ దగ్గర చేయి కడుక్కుని నాప్‌కిన్‌తో చేయి తుడుచుకుంటూ ”ఇప్పుడు పాలు ఇవ్వటం నా వల్ల కాదు మామయ్యా. ఇప్పటికే నేను బాగా అలసిపోయి వున్నాను. మా ఆఫీసులో ఇద్దరమ్మాయిలు లీవ్‌ మీద వెళ్లారు. వర్క్‌ పెరిగింది. వాళ్ల పెండింగ్‌ వర్క్‌ కూడా నేనే చెయ్యవలసి వస్తోంది. వాళ్లు తిరిగి ఆఫీసుకు రావానికి వారం రోజులు పడుతుంది. ఇలాంటప్పుడు దృతిని హాస్పిటల్‌కి తీసికెళ్లటం నాకు కుదరదు మామయ్యా! సారీ!” అంది మోక్ష.
ఆయనకు మాట్లాడానికేం దొరకలేదు.
అంకిరెడ్డి మాట్లాడకపోవటంతో మోక్ష మౌనంగా తల వంచుకొని తన గదిలోకి వెళ్లింది. ఆమెకు నేనిలా అబద్దం చెప్పి తప్పు చేస్తున్నానని కొంచెం కూడా అన్పించలేదు. అంకిరెడ్డి లేచి చేయి కడుకున్నాడు. నేరుగా వంట గదిలోకి వెళ్లి పాలు తీసుకొని దృతి గదిలోకి వెళ్లాడు. అంకిరెడ్డి దృతి గదిలోకి వెళ్లటం మాధవీలత కర్టెన్‌ చాటున నిలబడి చూసింది. ఆమెకు కసిగా వుంది, రోషంగా వుంది. కోపంగా వుంది. కానీ ఏం చెయ్యలేక వెళ్లి పడుకుంది.
ధృతిని లేపి ఆమె చేత పాలు తాగించాడు అంకిరెడ్డి.
ధృతిని చూస్తుంటే ఆయనకు చాలా బాధగా వుంది. ఇన్నిరోజులు నా షెడ్యూల్‌ నేను కరెక్ట్‌గా చేసుకుంటే చాలనుకున్నాడు కాని, ఇంట్లో ఇలా ఒకరినొకరు పట్టించుకోవడం లేదని గమనించలేదు. ఎవరి పనుల్లో వాళ్లు బిజీగా వున్నారనుకున్నాడు కాని ఒకరిపట్ల ఒకరు ఇంత నిర్లక్ష్యంగా వున్నారనుకోలేదు. ఇంటి పెద్దగా రోజుకి పావుగంట సమయాన్ని కూడా కుటుంబ సభ్యుల కోసం కేయించకపోవడం తనది కూడా తప్పే అనుకున్నాడు.
ధృతి పాలు తాగాక ”మీకెందుకు మామయ్యా శ్రమ. నేను లేచాక వెళ్లి తాగేదాన్నిగా!” అంది మొహమాట పడుతూ.
”నువ్వెప్పుడు లేవాలి… ఎప్పుడు తాగాలి. ఎంతగా నీరసించిపోయి వున్నావో చూడు… ‘నాకు ఒంట్లో బాగుండలేదు మామయ్యా!’ అని ఒక్కమాట నాతో చెప్పి వుంటే హాస్పిటల్‌కి తీసికెళ్లేవాడినిగా! వాళ్లంటే పనుల్లో వున్నారు” అన్నాడు.
”మీరు కూడా ఖాళీగా ఏం లేరుగా మామయ్యా! జ్వరమేగా! తగ్గిపోతుంది.” అంది.
ఆయన వెంటనే తన గదిలోకి వెళ్లి జ్వరం టాబ్లెట్ తెచ్చి ధృతి చేత మింగించాడు. అది కూడా చూసింది మాధవీలత.
ఏ కుటుంబ సభ్యులైనా ఆ ఇంటి స్త్రీ గర్భవతిగా వుంటే చాలా సంతోషపడతారు. ఇష్టమైనవి తెచ్చి పెడతారు. డబ్బులు లేకపోయిన గవర్నమెంట్ హాస్పిటల్‌కి తీసికెళ్లి పరీక్షలు చేయించి మందులు తెచ్చి వాడమంటారు. మంచి ఆహారాన్ని శ్రద్ధగా తినిపిస్తారు. బాబో పాపో పుట్టే వరకు ఆత్రుతగా ఎదురు చూస్తారు.
”పడుకో తల్లీ! రేపు నేను నిన్ను హాస్పిటల్‌కి తీసికెళ్లి డాక్టర్‌కి చూపిస్తాను. అన్ని చెకప్‌లు చేయిస్తాను. సతీష్‌ ఫోన్‌ చేస్తే మామయ్య ఇలా చెప్పాడని చెప్పు. వాడు ధైర్యంగా వుంటాడు” అన్నాడు. ఆ చిన్న మాటకే కరిగి నీరైపోయింది ధృతి. కన్నీళ్లు కారుతుండగా అంకిరెడ్డికి రెండు చేతులెత్తి దండం పెట్టింది. ”అలాగే మామయ్యా!” అంటూ తల వూపింది.
అంకిరెడ్డి తన గదిలోకి వెళ్లిపోయాడు.
మాధవీలత ఆయన్ని చూడగానే ”అయ్యాయా సేవలు?” అంది.
”ఇవి సేవలు కావు. పనులు”
”నాకెప్పుడైనా అలా చేశారా?”
”చెయ్యాల్సిన అవసరం వచ్చివుండదు. వస్తే ఎందుకు చెయ్యను. మనుషులం కదా! మనుషులకి మనుషులే చెయ్యాలి. పశుపక్ష్యాదులు చెయ్యవు”
”అంటే మీ ఇద్దరే మనుషులు. మేమంతా పశుపక్ష్యాదులమా?”
”పడుకో మధూ! ఓపిక లేదు. ఎందుకంత వ్యతిరేకంగా ఆలోచిస్తావు? అయినా అదేమంత పెద్ద పని! ఎందుకింత రాద్ధాంతం? అయినా ధృతి ఏం చేసిందని ఆమె పట్ల నువ్వింత నిరసనగా వున్నావ్‌?”
”ఏదో చేసిందిలెండి! అవన్నీ ఇప్పుడెందుకు?”
”చెప్పరాదు”
”అలాంటివన్నీ చెప్పే సందర్భమా ఇది. సమయం రానివ్వండి చెబుతాను” అంది.
ఏదో జరిగిందని అర్థమైంది అంకిరెడ్డికి.
”సరే! చెప్పకు. కానీ మనం చేసే ప్రతి పనిని దేవుడు చూస్తూనే వుంటాడుట. మంచి చేస్తే మంచి…. చెడు చేస్తే చెడు… మంచి చేస్తే మంచే జరుగుతుంది. కానీ చెడు చేస్తూ నాకేం కాదులే అని మాత్రం అనుకోకూడదు. మనం చెడు చేసిన వెంటనే మన పతనాన్ని మన వెనకాలే పంపిస్తాడట. ఎందుకంటే కర్మ చేయించేది ఆయనే, దాన్ని ఫలితాన్ని చూపించేది ఆయనే… ఆయన క్యాలిక్యులేషన్‌ చాలా పర్‌ఫెక్ట్‌గా వుంటుందట” అన్నాడు అంకిరెడ్డి.
ఆమె లేచి కూర్చుని ”అంటే నేనేదో చెడు చేసినట్లు నాకు చెడు జరుగుతుందని నా భవిష్యత్‌ను బొమ్మగీసి చూపిస్తున్నారా? నాకు చెడు జరగాలని కోరుకుంటున్నారా?” అంది.
”అలా కోరుకుంటే చెడు జరుగుతుందా మధూ! ఇవాళ వాకింగ్‌లో ఈ మాటల్ని ఎవరో అంటుంటే విని గుర్తు పెట్టుకొని చెప్పాను. నువ్వు కూడా వీటిని గుర్తు పెట్టుకొని నలుగురికి చెప్పు. ఆ నలుగురు ఇంకో నలుగురికి చెబుతారు. మంచి మాటలెప్పుడు చెయిన్‌లా వ్యాపించిపోవాలి” అన్నాడు.
”ఇవేమైనా అంత మంచిమాటలా చెప్పటానికి. వినగానే భయపడి చచ్చేమాటలు” అంది.
”భయం దేనికి? మనమేమైనా చెడు చేస్తే కదా భయపడి చావానికి… నువ్వు చాలా మంచిదానివి మధూ! భయపడాల్సిన పనులెప్పుడూ చెయ్యవు. పడుకో!” అన్నాడు.
ఆమె పడుకోలేదు. ”ఎక్కడో సైన్యంలో వుండేవాడికి పిల్లలెందుకు?” అంది. ఆయన అదిరిపడి చూశాడు.
”ఏం మాట్లాడుతున్నావ్‌ మధూ! అప్పుడేమో వాడికి చదువులేదు. చెప్పుకోదగిన క్యాడర్‌ లేదు. సైన్యంలోనే వుండనివ్వండి అన్నావ్‌! ఇప్పుడేమో సైన్యంలో వుండే వాడికి పిల్లలెందుకు అంటున్నావ్‌! ఇదేమైనా బావుందా?” అన్నాడు.
”బాగుండక ఆవిడ గారు పడుకొని వుంటే పనులెవరు చేస్తారు? పడుకోబెట్టి చెయ్యటానికి, పురుళ్లు పొయ్యటానికి తల్లిదండ్రులేమైనా వున్నారా? లేక ఆవిడగారి అన్నగారేమైనా వచ్చి చేస్తారా?” అంది వ్యంగ్యంగా.
మాధవీలత, అంత వ్యంగ్యంగా మాట్లాడటం ఆయనెప్పుడూ చూడలేదు. అందుకే ఆమెను కొత్త మనిషిని చూసినట్లు చూశాడు. ఆశ్చర్యపోతూ చూశాడు. నువ్వు నువ్వేనా అన్నట్లు చూశాడు.
”నువ్వే ఇలా మాట్లాడితే బయటవాళ్లింకెలా మాట్లాడతారు? అయినా తల్లిదండ్రులు లేని ఆడపిల్లలకి మనదేశంలో పురుళ్లు పొయ్యరా? ధృతికి అమ్మ లేకుంటేనేం అమ్మకన్నా ఎక్కువగా నువ్వున్నావుగా” అన్నాడు.
”అలా అని నేను మీకేమైనా రాసిచ్చానా?” అంది గయ్యిమంటూ.
ఇదేదో తేడాగా వుందనుకున్నాడు అంకిరెడ్డి. వాదించి లాభం లేదనుకున్నాడు… ఆ తర్వాత ఆమె మాట్లాడలేదు. ఆయన మాట్లాడలేదు.
*****
ఉదయం పది గంటలు దాటింది.
అంకిరెడ్డి ధృతి హాస్పిటల్‌కెళ్లి నెంబర్‌ తీసుకుని ఓ.పి.లో కూర్చున్నారు. ఒక గంట గడిచాక డాక్టర్‌ గారు పిలుస్తున్నారని నర్స్‌ వచ్చి చెప్పగానే ధృతి నీరసంగా లేచింది. నెమ్మదిగా నడుచుకుంటూ డాక్టర్‌గారి గదిలోకి వెళ్లింది. అక్కడ డాక్టర్‌ లేదు.
డాక్టర్‌ వేరే పేషంటును చూసి వచ్చే లోపల నర్స్‌ ధృతిని తీసికెళ్లి ఒక బల్లను చూపించి ”ఈ బల్లపై పడుకోండి! డాక్టర్‌ గారొస్తారు” అని అనేలోగానే డాక్టర్‌గారొచ్చారు. ధృతి బల్లపై పడుకుంది. డాక్టర్‌ నవ్వుతూ ధృతి దగ్గరకి వచ్చి ”ఎలా వుంది ఆరోగ్యం” అంటూ రెండు చేతులతో పొట్టను నెమ్మదిగా నొక్కుతూ
”ఏడో నెలనా?” అని అడిగింది.
”అవును మేడమ్‌!” చెప్పింది ధృతి.
డాక్టరేం మాట్లాడకుండా ”బేబీ అండర్‌ డెవలప్‌డ్‌” అనుకుంటూ అక్కడే వున్న వాష్‌ బేసిన్‌ దగ్గర చేతులు కడుక్కొని నాప్‌కిన్‌తో తుడుచుకొని వెళ్లి తన సీట్లో కూర్చుంది. ఈ లోపల ధృతి కూడా వచ్చి ఆమెకు ఎదురుగా కూర్చుంది.
”నీతోపాటు ఎవరైనా వచ్చారా?”
”మా మామగారు వచ్చారు మేడమ్‌! బయట వున్నారు”
”ఆయన్ని లోపలికి పిలువు” అని డాక్టర్‌ అనగానే నర్స్‌ వెళ్లి అంకిరెడ్డిని పిలిచింది. ఆయన లోపలకొచ్చి ”నమస్తే మేడమ్‌!” అంటూ డాక్టర్‌కి ఎదురుగా కూర్చున్నాడు.
ఆయన డోర్‌ నెట్టుకొని లోపలకి వస్తున్నప్పుడే ఆయన వైపు ఎగాదిగా చూసినందువల్లనో ఏమో మళ్లీ ఆయన వైపు చూడకుండా పాత చీటీని చూస్తూ
”మిమ్మల్ని చూస్తుంటే చదువుకున్నవాళ్లలా కన్పిస్తున్నారు. ఈమె విషయంలో ఎందుకింత నిర్లక్ష్యం చేశారు? ప్రెగ్నన్సీ కన్‌ఫం అయిందని తెలిశాక మళ్లీ ఇప్పుడా తీసుకురావటం…” అంది కోపంగా డాక్టర్‌.
”అదీ మేడమ్‌!” అంటూ నసిగాడు అంకిరెడ్డి.
ఆమె అంకిరెడ్డి వైపు చూడకుండా ధృతి వైపు చూసి ”అప్పుడు నీతో వచ్చినావిడ ఎవరు?”
”మా తోడికోడలు మేడమ్‌!” అంది ధృతి.
అది వినగానే డాక్టర్‌ అంకిరెడ్డి వైపు చూసి ”ఆమెతో నేనా రోజు క్లియర్‌గా చెప్పాను. మూడో నెలలో ఒకసారి, ఆరు నెలలు దాక నెలనెలా స్కాన్‌ తీయించాలని… ప్రెగ్నెన్సీ కన్‌ఫం అయినప్పటి నుండి ఐరన్‌ ఫోలిక్‌యాసిడ్‌, క్యాల్సియమ్‌ టాబ్లెట్లు వాడాలని… న్యూట్రీషియస్‌ ఫుడ్‌ పెట్టాలని… కానీ మీరు ఇవేమీ చెయ్యలేదు. ఆమె భర్తను ఒకసారి పిలిపిస్తారా?” అంది డాక్టర్‌.
”ఇక్కడ వుండడు మేడమ్‌! సైన్యంలో వుంటాడు…”
”అయితే రాలేడా?”
”రాలేడు మేడమ్‌! ఏమైనా ఉంటే నాతో చెప్పండి”
”ఏముంది చెప్పడానికి. కనిపిస్తూనే ఉందిగా మీరెంత నిర్లక్ష్యం చేశారో. ఆమెను ఇన్నిరోజులు హాస్పిటల్‌కి తీసుకురాకుండా, మందులు వాడకుండా, పోషకాహారం ఇవ్వకుండా, స్కాన్‌ తీయించకుండా… ఇది మీకెలా అన్పిస్తుందో కాని, నాకు మాత్రం క్షమించరాని చర్యలా వుంది. అతను మిమ్మల్ని నమ్మే కదా ఆమెను మీ దగ్గర వుంచాడు”
”అవును మేడమ్‌!”
”అలాంటప్పుడు ఇలాగేనా చూసేది? లోపల బేబీ పొజిషన్‌ చాలా బ్యాడ్‌గా వుంది. ఇప్పుడేం చేయమంటారు?”
”ఏదో ఒకటి మీరే చెయ్యాలి మేడమ్‌!”
”’ఆలస్యంగా తీసుకొచ్చి ఏదో ఒకటి చెయ్యమంటే ఎలా! ఆమె మామూలు మనిషి కాదు. ఏడు నెలల గర్భిణి స్త్రీ… లోపల శిశువు పెరగలేదు. ఇలాంటప్పుడు లోపల బేబీ చనిపోయినా తెలియదు” అంది డాక్టర్‌ కోపంగా.
”ఓ… గాడ్‌!” తల పట్టుకున్నాడు అంకిరెడ్డి.
”ఇదంతా మీ ఫ్యామిలీ మెంబర్స్‌ నిర్లక్ష్యం వల్లనే జరిగింది. అతనెక్కడో సైన్యంలో వున్నాడని ఈమెను మీరు సరిగా పట్టించుకోలేదు. ఇప్పుడు తల పట్టుకుంటే ఏం లాభం?”
”ఎంత ఖర్చు అయినా పర్వాలేదు. లోపల బేబీ పెరిగేలా చూడండి డాక్టర్‌!” అంటూ అభ్యర్థించాడు అంకిరెడ్డి.
”మోడరన్‌ సొసైటీలో వుండి కూడా కొడుకు సైన్యంలో ఉన్నప్పుడు కోడల్ని ఇలాగే చూస్తారా సర్‌! సరిగా పట్టించుకోరా? అయినా ఒక ప్రెగ్నంట్ లేడీని ఇంత నెగ్లెక్ట్‌గా చూడడమేంటి? ఇప్పుడేమైనా జరిగితే ఎవరు బాధ్యులు?” కోపం తగ్గించుకుంటూ అడిగింది డాక్టర్‌.
ఆ మాటలకి అంకిరెడ్డి తేరుకున్నాడు. ”ప్లీజ్‌! మేడమ్‌!” అన్నాడు రిక్వెస్ట్‌గా
డాక్టర్‌ ధృతివైపు చూసి ”వాళ్లంటే సరే! నీకేమైంది? నిన్ను నువ్వు కేర్‌గా చూసుకోలేవా? నీ కడుపులో వుండే బిడ్డను నీ అంతట నువ్వే చంపుకుంటావా? అలా జరిగితే! అది తెలిసి జరిగినా, తెలియక జరిగినా ఒక రకంగా క్రైమ్‌ లాంటిదే! నీలాంటి కేసుల్ని చూసి బాధ పడటం తప్ప మాలాంటి వాళ్లం చెయ్యగలిగింది ఏం లేదు” అంది.
ధృతి తల వంచుకుంది. అంకిరెడ్డి డాక్టర్‌ ఫైనల్‌గా ఏం చెబుతుందా అని ఆత్రంగా చూస్తున్నాడు.
”సరే! వెళ్లి స్కాన్‌ తీయించుకురండి!” అంది. ఆమె అలా అనగానే వెళ్లి స్కాన్‌ తీయించుకొచ్చారు.
డాక్టర్‌ వాళ్లు తెచ్చిన స్కాన్‌ రిపోర్ట్స్‌ చూస్తూ ”బేబీ బరువు వుండాల్సిన దానికన్నా చాలా తక్కువగా వుంది. స్టెరాయిడ్‌ వాడాలి. అది చాలా ఖర్చుతో కూడిన పని.”
”ఎంత ఖర్చయినా పర్వాలేదు మేడమ్‌!” అన్నాడు అంకిరెడ్డి. ఆయన ఇప్పుడు కాస్త వూపిరి పీల్చుకున్నాడు. అంతవరకు లోపల బేబీ చనిపోయి వుంటుందనే కంగారు పడుతున్నాడు.
”అది కూడా నా ప్రయత్నం నేను చేస్తాను. ఎందుకంటే ఏడు నెలలు దాక లోపల బేబీ గ్రోత్‌ అంతగా వుండదు. తిండి వల్ల, మందుల వల్ల మానసిక ప్రశాంతత వల్ల బరువు పెరిగే అవకాశాలు వుంటే వుండొచ్చు. పెరగకపోతే ముందుగానే సిజేరియన్‌ చేసి బేబీని బయటకు తీసి బరువు పెరిగేలా చెయ్యాలి.” అంది డాక్టర్‌.
అంకిరెడ్డి, ధృతి ఆమె చెప్పే మాటల్ని ఉత్కంఠతో వింటున్నారు.
”అప్పుడు కూడా నేను బేబీకి గ్యారంటీ ఇవ్వలేను. ఎందుకంటే తల్లి కడుపులో పెరగాల్సిన బేబీని మనం ముందుగానే బయటకి తీసి బరువు పెంచబోతున్నాం. ఎంత ఇంటెన్సివ్‌కేర్‌లో వుంచినా ఇన్‌ఫెక్షన్స్‌ వచ్చే ఛాన్సెస్‌ ఎక్కువగా వుంటాయి”
”లేదు మేడమ్‌! అంతదాకా రాకపోవచ్చు. ఈ విషయం నా భార్యకు తెలిస్తే తల్లడిల్లిపోతుంది. జాగ్రత్తగా చూసుకుంటుంది” అన్నాడు అంకిరెడ్డి.
”సరే! మందులు రాసిస్తున్నాను. వారం రోజుల తర్వాత వచ్చి కన్పించండి! అప్పుడు మళ్లీ స్కాన్‌ తీయవలసి వస్తుంది. ఎప్పటికప్పుడు చెకెప్‌ అవసరం అవుతుంది” అంటూ మందులు రాసిన ప్రిస్కిప్షన్‌ వాళ్ల చేతికి ఇచ్చి
”నెక్ట్స్‌…” అంది. ఇక మీరు వెళ్లొచ్చు అన్నట్లు చూసింది.
అంకిరెడ్డి, ధృతి లేచి డోర్‌వైపు కదిలే లోపలే ఇంకో పేషంట్ వచ్చి డాక్టర్‌ ముందు కూర్చుంది.
అంకిరెడ్డి, ధృతి మెడికల్‌ షాపులో మందులు కొని కారెక్కారు. దారిలో కారు దిగి ధృతికోసం పండ్లు కొన్నాడు అంకిరెడ్డి. పండ్లు కారులో పెట్టి కారులో కూర్చుని కారుని రివర్స్‌ తీసుకుంటూ నీకు ‘ఇలా వుందని మీ అన్నయ్యతో చెప్పలేదా!’ అని అడిగాడు.
”నేను బాగానే వున్నాను మామయ్యా! మా అన్నయ్యతో చెప్పాల్సినంత బాధలేం నా ఒంట్లో లేవు. అంతా నార్మలే!” అంది.
నిజానికి ఆమె మనసులో వుండేది అదికాదు. ఆమెకు ఆ ఇంట్లో సతీష్‌ వెళ్లిన కొద్దిరోజుల నుండే అసౌకర్యం మొదలైంది. పనిమనిషిని తీసెయ్యటం పెద్ద ఇబ్బంది కాదు గాని, అదే పనిగా ఆనంద్‌ చేసే కామెంట్స్ ని తట్టుకోలేకపోయేది. అలా అని తిట్టరు, కొట్టరు. తిండి తినబుద్ది కాకుండా మాటలతోనే కొట్టేవాళ్లు. ముఖ్యంగా ఒకరోజు ఏమైందో ఏమో ‘ప్రవీణ్‌ ఇలా, ప్రవీణ్‌ అలా, అసలు ప్రవీణ్‌ అంటే ఇదీ, ప్రవీణ్‌ అంటే అదీ’ అంటూ ఆమె ముందే ఆమె అన్నయ్యను చాలా హీనంగా తీసేస్తూ మాట్లాడాడు. ”అసలు ప్రవీణ్‌లాంటి వాళ్లను ఇంటికి రానివ్వకూడదు. వాళ్ల ఇంటికి వెళ్లకూడదు” అన్నాడు. అప్పుడు దృతి వూరుకోలేదు. ఏదో ఒకటి అనకపోతే ఆమె మనసు వూరుకునేలా లేదు. అందుకే అంది. ”మా అన్నయ్యకు ఓ ఇల్లంటూ లేదు. ఎలాంటి వాళ్లు బడితే అలాంటి వాళ్లు ఆయన ఇంటికి వెళ్లటానికి… ఇల్లు వుండేవాళ్లు కదా ఆలోచిస్తారు ఎలాంటి వాళ్లను ఇండ్లకు పిలవాలో! పిలవకూడదో!” అని…. అప్పటి నుండి ఆనంద్‌ డైనింగ్‌ టేబుల్‌ దగ్గర ఆమెతో అతిగా మాట్లాడటం తగ్గించేశాడు. కామెంట్స్ కూడా లేవు. చాలా ప్రశాంతంగా అన్పించింది. రోజూ ఇలా వుంటే ఎంత బావుండు అనుకుంది. అలా ఓ వారం రోజులే గడిచింది. ఆ తర్వాత ఆమెను చూడగానే ముఖం అదోలా పెట్టుకుని ‘నువ్వంటేనే మాకు నచ్చటం లేదు’ అన్నట్లుగా మాధవీలత, మోక్ష వుంటున్నారు. అలా ఎందుకుంటున్నారో ఎంతకీ అర్థం కాలేదు.
”ఇలా వుంది అన్నయ్యా ఇక్కడ పరిస్థితి. నేను వుండలేక పోతున్నాను. నువ్వొచ్చి నన్ను తీసికెళ్లు” అని ప్రవీణ్‌కి ఫోన్‌ చేద్దామని ఎన్నోసార్లు అనుకుంది కానీ ఒక్కసారి కూడా చెయ్యలేదు. చేస్తే ఏమవుతుంది? బాధపడతాడు. తీసికెళ్లి నేరుగా హాస్టల్లో వుంచుతాడు. అలా హాస్టల్లో వుంచి తన ఒక్కదానికి పెట్టే డబ్బుతో ఎటూ కదలలేని వికలాంగుల కడుపు నింపొచ్చు. దాన్నెందుకు దూరం చెయ్యాలి. పైగా తను వెళ్లి హాస్టల్లో వుండేకన్నా అత్తగారింట్లో వుంటేనే అన్నయ్య సంతోషిస్తాడు. పగలంతా ఎక్కడ తిరిగినా రాత్రివేళ హాయిగా నిద్ర పోతాడు. అందుకే అన్నయ్యతో చెప్పలేదు.
అంకిరెడ్డి అడిగినప్పుడు ”ఇందుకే చెప్పలేకపోయాను మామయ్యా!” అని అంకిరెడ్డితో చెప్పలేదు ‘అంతా నార్మలే’ అని రెండు చేతులు ఒడిలో పెట్టుకొని కుదురుగా, అలసిపోయిన కుందనపు బొమ్మలా కూర్చుంది.
….మాట్లాడకుండా కారు నడుపుతున్న అంకిరెడ్డి మధ్యమధ్యలో ధృతివైపు చూస్తున్నాడు.
”నీకింత నీరసంగా వుందని కనీసం సతీష్‌కైనా చెప్పావా?”
”చెప్పలేదు మామయ్యా!”
”ఎందుకు చెప్పలేదు?”
”దేశ రక్షణ కోసం కందకాల్లో పడుకొని ఆయన వంతు బాధ్యతను ఆయన నిర్వహిస్తున్నాడు. ఆయన్నెందుకు మామయ్యా కదిలించటం? ఇప్పుడు ప్రేమకన్నా బాధ్యత ఎక్కువా, బాధ్యతకన్నా ప్రేమ ఎక్కువా అన్నది ప్రధానం కాదు. నా ఒక్కదాని నీరసం కోసం అంత గొప్ప దేశభక్తితో వున్న ఆయన్ని నీరసించిపోయేలా చెయ్యాలని నాకెప్పుడూ అన్పించలేదు. అందుకే ఎప్పుడు కాల్‌ చేసినా ‘నేనిక్కడ ఓ.కె’ అనే చెబుతాను. లేకుంటే ఆయన అక్కడ ప్రశాంతంగా వుండలేరు. అక్కడ వాతావరణం ఎలా వుంటుందో ఆయన నాకు చాలాసార్లు ఫోన్లో చెప్పాడు” అంది.
”ఏమని చెప్పాడు?” అడిగాడు అంకిరెడ్డి.
ఆమెకు వెంటనే తన భర్త తనతో చెప్పిన మాటలు గుర్తొచ్చాయి. అస్సాం నుండి అరుణాచల్‌ప్రదేశ్‌కు వెళ్లే దారి కొండల మధ్యలో నుండి ఎత్తు పల్లాలతో కూడి ఉంటుంది. దట్టమైన అడవి కూడా ఉంటుంది. ప్రయాణం కష్టతరమే. చుట్టూ దట్టమైన అడవి, మనుషులు చాలా తక్కువగా ఉంటారు. భారత భూభాగంలోకి తరచూ చైనా సైన్యం చొరబాటు చేస్తూ, మన సైనికుల పహారా లేకుంటే ఆక్రమించుకోవడం కూడా జరుగుతుంటుంది. అరుణాచల్‌ ప్రదేశ్‌లో చాలా భాగం మన సైనిక పహారా లేకపోవటం వలన చైనా దురాక్రమణ చేసి భారత భూభాగాన్ని ఆక్రమించుకుంది. సైనికులు అప్రమత్తంగా ఉండి మన భూమిని ఎల్లవేళలా కాపాడుతూ ఉంారట.
”ఏంటమ్మా ఆలోచిస్తున్నావు?” అన్నాడు.
ధృతి వెంటనే తేరుకొని ”ఏం లేదు మామయ్యా! ఉదాహరణకి జమ్మూ నుండి శ్రీనగర్‌ వరకు కొండచరియలు విరిగి పడినప్పుడు రహదారి చెడిపోయినప్పుడు, వంతెనలు కూలబడిపోయినప్పుడు ఆర్మీ ఇంజనీర్స్‌ కొండచరియల్ని తొలిగించి రేయింబవళ్లు నిరాటకంగా వంతెన నిర్మాణానికి గాను టాన్స్‌మ్‌పెనల్‌ లాంటి పరికరాలను ఉపయోగించి త్వరత్వరగా ప్రజలకు రహదారిని వేస్తారట. అలాంటప్పుడు సైనికులు అజాగ్రత్తగా వుంటే వికలాంగులయ్యే ప్రమాదాలే ఎక్కువగా వుంటాయట. అలాంటి స్థితిలో వున్న ఆయనకు నేను నా బాధల్ని చెప్పుకుంటే అక్కడ ఆయన తన డ్యూటీని సరిగా చెయ్యగలరా? అందుకే చెప్పలేదు మామయ్యా!” అంది.
”మంచిపని చేస్తున్నావమ్మా! కానీ సతీష్‌ కాల్‌ చేసి చెప్పేంత వరకు నీ గురించి ఆలోచించాలని కాని, నీ వైపు చూసి ఎలా వున్నావో తెలుసుకోవాలని కాని నాకు అన్పించలేదు. నాది కూడా బాధ్యతా రాహిత్యమే!”
”ఇప్పుడు మీరు నన్ను బాధ్యతగానే చూశారు. ఇంతకన్నా ఎవరూ చూడలేరు!”
”కానీ నువ్వు బాగా తినాలమ్మా!”
”తింటాను మామయ్యా!” అంది.
కారు రోడ్డుమీద నెమ్మదిగా వెళుతోంది.
అదే సమయంలో మోక్ష పనిచేస్తున్న ఏర్‌టెల్‌ ఆఫీసులో ఆమె ఊహించని ఒక సంఘటన జరిగింది.
మోక్ష పక్కసీట్లో వున్న అమ్మాయి వాళ్ల ఎం.డి బయటకి వెళ్లగానే తన మొబైల్‌లో వుండే వీడియోను ఆన్‌ చేసింది. ఆ టైంలో కస్టమర్లు రారు. ఆ వీడియోలోంచి డి.జె. మ్యూజిక్‌ విన్పిస్తోంది. సౌండ్‌ కాస్త తగ్గించి వీడియోలో కన్పిస్తున్న డాన్స్‌ చూస్తూ ఎంజాయ్‌ చేస్తోంది. ఆమెతో పాటు మరో ఇద్దరమ్మాయి మొబైల్లోకి తొంగిచూస్తూ ఆ డాన్స్‌ చూస్తున్నారు. ఇక మోక్ష ఒక్కతే చూడలేదు. డిజె మ్యూజిక్‌ ఎవరికైనా ఉత్సామాన్ని పుట్టిస్తుంది. అదేంటో చూద్దామని మోక్ష కూడా లేచి పక్కసీట్లోకి తొంగిచూస్తూ కాస్త వొంగి నిలబడింది. అందరి తలలు ఒకేచోటుకి చేరాయి. వాళ్ల చూపులు వీడియోని అతుక్కుపోయాయి. వీడియో ఆగకుండా ప్లే అవుతోంది.
ఆ వీడియోలో ముగ్గురు అమ్మాయిలు అత్యుత్సాహంతో డాన్స్‌ చేస్తున్నారు. ఒక్క సెకెన్‌ కూడా వాళ్లలో జోష్‌ తగ్గటం లేదు. అప్పుడప్పుడు మెడ చుట్టూ వున్న చున్నీని ముందుకి లాగి రెండు చేతులతో పట్టుకుని మ్యూజిక్‌కి తగ్గట్లుగా అడుగులేస్తున్నారు. చేతులు కదిలిస్తున్నారు. వాళ్ల అడుగుల్లో లయ తప్పటం లేదు. వేగం తగ్గటం లేదు. ముగ్గురూ ముగ్గురే అన్నట్లు పోటీపడి చేస్తున్నారు.
”ముగ్గురూ చాలా బాగా చేస్తున్నారు కదూ! ఈ మధ్యన మా చెల్లెలు కూడా వాళ్ల కాలేజిలో జరిగిన ఫ్రెషర్స్‌ పార్టీలో ఇలాగే చేసింది. ఐతే ఆ మ్యూజిక్‌ వేరు, ఆ పాట వేరు. కానీ చాలా బాగా చేసింది” అంది వాళ్లలో ఒకమ్మాయి.
మోక్షకి అర్థంకాక ”ఇప్పుడు వీళ్లెక్కడ చేస్తున్నట్లు? బ్యాగ్రౌండ్‌ చూస్తుంటే కాలేజీలాగా లేదే! అసలు వీళ్లెవరూ? మీ చెల్లెలు ఫ్రెండ్సా లేక నీ ఫ్రెండ్సా!” అని అడిగింది.
”నా ఫ్రెండ్స్‌ కారు, మా చెల్లెలు ఫ్రెండ్స్‌ కారు. ఇదిగో ఈ లైట్ ప్యారట్ కలర్‌ చున్నీ పిల్ల మా ఇంట్లో ఒకప్పుడు పని పిల్ల. దానిపేరు అంజు. మీరు క్లియర్‌గా చూడండి ఇప్పుడు ఈ అంజు ఎవరో మీకే తెలిసిపోతుంది” అనగానే వెంటనే పక్కనున్న అమ్మాయి పరిశీలనగా చూసి
”నేను గుర్తుపట్టాను. ఈ మధ్యనే మోడల్‌గా చూశాను” అంది.
”కరెక్ట్‌! ఈ డాన్స్‌ చూశాకనే పనిపిల్ల కాస్త మోడల్‌ అయింది” అంది.
”అదెలా సాధ్యం? ఎవరు చూశారు? ఏమా కథ?” వేరే అమ్మాయి ఆసక్తిగా అడిగింది.
”ఈ డాన్స్‌ రోడ్డుమీద చేస్తున్నారు. వినాయకుని నిమజ్జనం రోజు దేవుడిని నిమజ్జనం చెయ్యానికి తీసికెళ్తూ రోడ్డుమీద ఆపినప్పుడు డాన్స్‌ చేస్తున్నారు. అదిగో ఆ కన్పిస్తున్న బిల్డింగ్‌లో లేడీస్‌ హాస్టల్‌ వుంటుంది” అంటూ ఆగింది.
”ఆ… వుంది బోర్డ్‌ కన్పిస్తోంది. లేడీస్‌ హాస్టల్‌” అంది మోక్ష దాన్నే చూస్తూ.
”అక్కడ అంజు కాక ఆ ఇద్దరమ్మాయిలు ఆ హాస్టల్‌ అమ్మాయిలే… అంజు వేస్తుంటే వాళ్లు కూడా సరదాగా దిగివచ్చి వేస్తున్నారు. వాళ్లతోపాటు చాలామంది అమ్మాయిలు ఆ హాస్టల్లోంచి కిందకి దిగారు. అదిగో వాళ్లంతా డాన్స్‌ చూస్తూ నిలబడి వున్నారు. ఆ విగ్రహం మెడికల్‌షాపు వాళ్లది. ఆ కాలనీలో వాళ్లే ఎప్పుడైనా వినాయకుని బొమ్మను పెద్దగా పెడతారు. అంజు మా ఇంట్లోనే కాదు మెడికల్‌ షాపువాళ్ల ఇంట్లో కూడా పనిచేసేది. చుట్టూ నిలబడిన మగవాళ్లంతా ఎంత హైసొసైటీకి చెందినవాళ్లో చూస్తున్నారుగా. వాళ్లలో ఒకాయన టీ.వి. ఛానల్‌ డైరెక్టరట. అంజుని తెల్లవారే తనతో తీసికెళ్లి అక్కడే వుంచుకున్నాడు. మోడల్‌ని చేశాడు” అంది.
ఆ మాటలు వింటూ అటే చూస్తున్న మోక్షకి డాన్స్‌ చేస్తున్న ఆ ముగ్గురిలో ఒకరు దృతిలా అన్పించింది. ఒక్కక్షణం షాక్‌ తిని తిరిగి తేరుకుని ”ఈ ఎల్లో కలర్‌ చున్నీ అమ్మాయి మా దృతిలా వుంది కదూ!” అంది.
”లా వుండటమేంటి! ధృతినే!” అన్నారు వాళ్లు.
”ధృతినా!!!”
ఫ్లాష్‌… ఫ్లాష్‌… ఫ్లాష్‌…!!! మోక్ష మెదడులో ఫ్లాష్‌ లాంటి ఆలోచన వచ్చి హుషారుగా కదిలింది. తన మొబైల్‌ని చేతిలోకి తీసుకొని ”ఒక్క నిముషం. ఈ వీడియో క్లిప్‌ని నా మొబైల్‌లోకి ట్రాన్స్‌ఫర్‌ చెయ్యవా?” అంది.
”ఎందుకు? ధృతికి చూపిస్తావా?”
”కాదు”
”ఇంకెందుకు?”
”చెబుతాను కదా ట్రాన్స్‌ఫర్‌ చెయ్యి” అంది.
ఆ అమ్మాయి మెల్లగా మోక్ష మొబైల్‌ని అందుకొని తన మొబైల్‌లో వున్న వీడియో క్లిప్‌ని మోక్ష మొబైల్‌లోకి ట్రాన్స్‌ఫర్‌ చేసింది.
మోక్ష దాన్ని చేతిలోకి తీసుకొని ”నేను ఇంటికెళ్లి ఇప్పుడే వస్తాను. మన ఎం.డి గారు వచ్చేలోపలే వస్తాను” అంది.
”ఏయ్‌! మోక్షా! ఇది తీసికెళ్లి మీ అత్తగారికి చూపించకు. ఇలాంటివి మనం రిసీవ్‌ చేసుకున్నంత సరదాగా పెద్దవాళ్లు చేసుకోరు. ఇలాంటివి ఇప్పుడు కామన్‌”
”కామనా!!”
”అవును. అనుకోకుండా జరిగిపోయే యాదృచ్చిక సంఘటనలు ఇవి. ఇలాంటివి ఎవరైనా ఆ క్షణంలోనే మరచిపోతుంటారు. కాకుంటే ఆరోజు వినాయకుని విగ్రహం దగ్గరకొచ్చిన అబ్బాయిలెవరో ఆ డాన్స్‌ను వీడియో తీసివుంటారు. అది అందరికి ట్రాన్స్‌ఫరై అలా అలా స్ప్రెడ్‌ అయింది. అంతే! ఇదికూడా నాకు నా క్లాస్‌మేట్ పంపాడు. అంజూని చూడమని!” అంది.
”నేను కూడా ధృతిని చూడమని మా అత్తగారికి చెబుతాను. ఇదికూడా మీ క్లాస్‌మేట్ నీకు చెప్పినట్లే చెబుతాను. తప్పేంటి?”
”అనుకుంటే అన్నీ తప్పులే! అనుకోకుంటే ఏం వుండవు. మా ధృతి కూడా ఒకసారి మా ఇంటికొచ్చిన తారమ్మతో నా డ్రస్‌ల గురించి చెత్తగా కామెంట్స్ చేసిందని మావారు విని నాతో అన్నారు. అదేమైనా నేను తప్పుపట్టానా? ఇది కూడా అంతే! జస్ట్‌ ఫన్‌! దీన్ని తీసికెళ్లి మా అత్తగారికే చూపిస్తాను. మనం చూసినట్లే ఆమె కూడా తన చిన్నకోడలి డాన్స్‌ రోడ్డు మీద ఎంత బాగుందో చూస్తుంది” అంది.
జెట్ స్పీడ్‌తో ఇంటికెళ్లింది మోక్ష.
ఇంటికెళ్లగానే అత్తగారి మొబైల్లోకి ఆ వీడియో క్లిప్‌ని ట్రాన్స్‌ఫర్‌ చేసింది.
”ఇది చూస్తూ ఉండండి అత్తయ్యా! చూశాక ఇలా అంటే ఆగిపోతుంది” అని చెప్పి వెంటనే ఆఫీసుకెళ్లింది. ఆమె దాన్ని చూసి షాక్‌ తిన్నది.
*****
….ధృతిని తీసుకొని హాస్పిటల్‌కి వెళ్లిన అంకిరెడ్డి తిరిగి ఇంటికి వచ్చే వరకు మాధవీలత అలాగే కూర్చుని వుంది.
ఆయన నేరుగా మాధవీలత దగ్గరికి వెళ్లి హాస్పిటల్లో డాక్టర్‌ గారు ఏమన్నారో చెప్పి, ధృతికి చేసిన టెస్ట్‌ల గురించి చెప్పాడు. ఆమె ఎలాంటి జాగ్రత్తలు, ఎలాంటి ఆహారం తీసుకోవాలో చెప్పి వెంటనే పనిమనిషిని కూడా పెట్టమని చెప్పాడు.
ధృతి కారులో వున్న పండ్లను తెచ్చి ఫ్రిజ్‌లో పెడుతోంది. ఆ ఇంట్లో ప్రస్తుతం ఆనంద్‌ లేడు, మోక్ష లేదు. వాళ్లు ముగ్గురే వున్నారు. ఫ్యాన్లు తిరుగుతున్న శబ్దం తప్ప అంతా నిశబ్దంగానే వుంది.
మాధవీలత చేతిలో మొబైల్‌ పట్టుకొని రొప్పుతోంది. అంకిరెడ్డిని తినేసేలా చూస్తోంది. ఆయన చెప్పిన మాటలు ఆమె వినటం లేదు.
ఆయనకేం అర్ధం కాక ”ఏంటి మధూ! అలా వున్నావ్‌?” అన్నాడు ఆమెనే చూస్తూ అంకిరెడ్డి.
”దయచేసి ఎక్కువగా మాట్లాడించొద్దు. చిన్నకోడలిని మాత్రం నా కళ్లముందుంచొద్దు. వెంటనే పంపించెయ్యండి!”
ఆయన షాక్‌ తిని ”ఏంటి మధు అలా అంటున్నావ్‌?” అన్నాడు.
”కడుపున పుట్టిన కొడుకే ఎక్కడో వున్నాడు. ఇలాంటి చెత్త రకాలను ఇంట్లో పెట్టుకొని ఏం బావుకుందామని… దాని అన్నేమో ఆ పని చేస్తాడు, ఇదేమో ఈ పని చేస్తుంది. ఒక్కరిలోనన్నా కుటుంబ లక్షణాలు వున్నాయా?”
”ఏం జరిగింది?” అన్నాడు.
”ఏం సంబంధం తెచ్చి చేశారండీ! వాడికి పెళ్లి చెయ్యకుండా వున్నా బాగుండేది. చేశాక వాడు వెళ్లాక ఒక్కరోజు అన్నా మనశ్శాంతిగా వున్నానా? ఏదో పోనీలే అనుకుంటే ఇప్పుడిదొకటి…” అంది. ఆమె రొప్పుతూనే వుంది.
”ఏంటది?” అన్నాడు అంకిరెడ్డి.
”ఇది చూడండి!” అంటూ మొబైల్‌ ఆన్‌ చేసి వీడియో క్లిప్‌ను చూపించింది.
ఆయన చూశాడు. గణపతి విగ్రహం ముందు అమ్మాయిలు డాన్స్‌ చేస్తున్నారు. చుట్టూ నడివయసు మగవాళ్లు ఇంకా కొంతమంది అబ్బాయిలు అమ్మాయిలు ఆ డాన్స్‌ చూసి కేరింతలు కొడుతున్నారు. దారిన వెళ్తున్న అబ్బాయిలు కూడా అది చూసి ఆగి డివైడర్‌ మీద నిలబడి ఆ డాన్స్‌ను తమ మొబైల్‌లలో వీడియో తీస్తున్నారు. లేడీస్‌ హాస్టల్‌ బిల్డింగ్‌ అప్పుడప్పుడు కన్పిస్తోంది. డాన్స్‌ చేస్తున్న అమ్మాయిల్లో ధృతి వుంది. అది చూసి
”అయితే తప్పేంటి ?” అన్నాడు అంకిరెడ్డి.
”అలా అనడం పెద్ద గొప్పనుకుంటున్నారా? ఇలాంటి వాటిల్లోనా గొప్పతనం?”
”నేనలా అన్నానా?”
”డాన్స్‌ చెయ్యాలనిపిస్తే రోడ్డు మీద చెయ్యాలా? అదేమైనా రికార్డ్‌ డాన్సరా రోడ్డుమీద వెళ్లే ఉత్సవ విగ్రహాల దగ్గర, పెళ్లి కార్లముందు, ఫంక్షన్‌ హాళ్లలో డాన్స్‌ చెయ్యటానికి….” అంది ఆమె ఆవేశంగా.
”అందరూ చేస్తుంటే చేసి వుంటుందిలే. బలవంతంగా పిలిచి వుంటారు. వెళ్లి వుంటుంది. అలా అని వాళ్లంతా రికార్డ్‌ డాన్సర్లవుతారా? అలాంటివి మనం ఎన్ని చూడటం లేదు”
”నేను చూడలేదు. మీరు చూసారేమో! అయినా ఇవేం పద్ధతులు”
”హాస్టల్లో వుండే పిల్లలకి ఇలాంటివి పద్ధతి కాదని ఎలా తెలుస్తుంది. ఎవరేది చేస్తే అదే చెయ్యాలనిపిస్తుంది. ఇది చెయ్యాలి, అది చెయ్యకూడదు అని వాళ్లకు ఎవరు చెబుతారు? అయినా ఇప్పుడు ఇలాంటి డాన్స్‌లు మామూలైపోయాయి. ఫ్రెషర్స్‌ పార్టీలలో అమ్మాయిలు డాన్స్‌ చెయ్యటం లేదా?” అన్నాడు.
”అది వేరు. విద్యార్థులు, విద్యాధికుల మధ్యలో చాలా గుట్టుగా చేసే డాన్స్‌ అది. అదేమైనా రోడ్డా! ప్రతి అడ్డమైన వెదవా చూసి వీడియోలు తియ్యటానికి… అమ్మాయిలు అమ్మాయిల్లా వుండొద్దా! అదేం అంటే పెళ్లికి ముందు ఎలా వుంటే మీకేం అంటారు. అలా అనడం పద్ధతా?” అంది ఆమె రొప్పుతూనే.
”ఇలాంటివి మరీ అంత లోతులకెళ్లి ఆలోచించకు మధూ! కొన్ని చూసి వదిలెయ్యాలి. కొన్ని చూడకుండా వదిలెయ్యాలి. కోడలు ఇప్పుడు ప్రెగ్నెంట్. పైగా ఒంట్లో జ్వరం కూడా వుంది. ఇలాంటివి మనసులో పెట్టుకొని వేధించటం తగదు” అన్నాడు.
”తగదా? ఏం మాట్లాడుతున్నారండీ మీరు. సమర్థిస్తున్నారా? ఇలాంటి దాన్ని ఇంట్లో పెట్టుకుంటారా?”
”పెట్టుకోక ఏం చేయాలో చెప్పు! ధృతి నీకు చిన్నకోడలు. చిన్న కోడల్ని దూరం చేసుకుంటావా”
”హా… దూరం చేసుకోక, అయినా అదెప్పుడో నాకు దూరమైంది. కొత్తగా అయ్యేదేం లేదు. అయినా ఇలాంటిది నాకు ఎందుకు. మోక్ష లేదా?”
”మోక్ష వుందా? ధృతి వద్దా! అదేనా నువ్వు చివరగా చెప్పేది?”
”నేను చెప్పేది ఏముంది. వాడు ఆనంద్‌లా వుండివుంటే ఇలాంటిదాన్ని చేసుకోవలసిన కర్మ పట్టేదా? అదేం అంటే మీరు కూడా అమ్మాయిలకు ఇలాంటి రోడ్డు మీద డాన్స్‌లు మామూలే అని అంటున్నారాయె! నేనెందుకిక మాట్లాడటం… అయినా అలా ఎంతమంది అమ్మాయిలు రోడ్డు మీద డాన్స్‌ చేస్తున్నారు? అబ్బాయిలు డాన్స్‌ చెయ్యాల్సిన చోట అమ్మాయిలు డాన్స్‌ చెయ్యొచ్చా? అదేం ముద్దండీ! ఆడపిల్లలు ఆడపిల్లల్లా వుండొద్దా! అబ్బాయిలతో సమానంగా వుండడమంటే ఇదేనా?” అంది. ఆమె రొప్పుతూనే ఉంది.
”లోతులకెళ్లి మాట్లాడొద్దని నీకు ముందే చెప్పాను. అదే నీ కూతురే అలా చేస్తే ఏం చేస్తావ్‌?” అన్నాడు.
”నా కూతురైతే అలా చేస్తుందా?”
”చేస్తుందని ఏ తల్లీ అనుకోదు. చేసేవాళ్లంతా నీలాంటి తల్లులు వున్న వాళ్లు కాదా? అదేదో పెద్ద అత్యాచారం లాగ, అనాచారం లాగా మాట్లాడుతున్నావ్‌! ఇలాంటివి పొరపాట్లే! కాదని ఎవరంటారు? ఎంత ఉత్సాహంగా వుంటే మాత్రం రోడ్డుమీదకెళ్లి అమ్మాయిలను డాన్స్‌ చెయ్యమని చెబుతామా! ఆ దేవుడు కూడా ఆడపిల్లల్ని ఆడపిల్లల్లాగే వుండమని ఆశీర్వదిస్తాడు. అలా వుంటేనే ఆయన ఆనందిస్తాడు. కానీ వాతావరణ ప్రభావం అనేది మనుషుల్ని ఒక్కోసారి ప్రకోపింప చేస్తుందని నువ్వు వినలేదా? దేనికీ ఎవరూ అతీతులు కారు మధూ… ఇంతెందుకు ఒక తల్లికి కలెక్టర్‌ పుట్టొచ్చు, దొంగ పుట్టొచ్చు. కలెక్టర్‌ని కొడుకని చెప్పుకొని, దొంగని కొడుకని చెప్పుకోని తల్లి వుంటుందా? అలా వుంటే తల్లి తనాన్ని అంత గొప్పగా ఎందుకు చెప్పుకుంటాం! కానీ నువ్వు ఆనంద్‌ ఒక్కడినే కొడుకుగా ధైర్యంగా చెప్పుకుంటావు. అలా అని దేశం నిండా నీ లాంటి తల్లులే వున్నారా? నువ్వు కొడుకుగా చెప్పుకోలేని సతీష్‌చంద్ర నీ కడుపునేగా పుట్టాడు. అలా అని నువ్వు మంచి తల్లివి కావా?” అన్నాడు.
ఆమె దానికేం మాట్లాడకుండా ”ఆడపిల్లలు ఎలా బడితే అలా వుండొచ్చని మీరే అంటున్నప్పుడు నాతో పనేముందిక” అంది.
”అలా అని నేనన్నానా?”
”కుదిరితే ఇలా వుండొచ్చు. కుదరకపోతే అలా అయినా వుండొచ్చు. ఎలా వున్నా ఒకటే అనేగా మీరనేది….”
అంకిరెడ్డి మౌనంగా చూశాడు.
ఆమె లేచి ”ఈ ఇంట్లో నేను వుండను” అంది.
కంగారు పడ్డాడు అంకిరెడ్డి.
ఆమె తన గదిలోకి వెళ్లి వెంటనే బయటకొచ్చి ”నేను వెళ్తున్నా” అంది.
అంకిరెడ్డి ఆమె చేతిని గట్టిగా పట్టుకొని ఆపుతూ
”ఈ వయసులో ఇదేం తెగింపు మధూ?”
”ఆ వయసులో రోడ్డుమీద ఆ డాన్సేంటి అని దాన్ని అడిగారా? తెగించానికి ఏ వయసైతేనేం?” అంది. ఆమె గొంతు మామూలుగా లేదు. ఆడపులి గర్జనలా వుంది.
”అడుగుతాను నువ్వు లోపలకి వెళ్లు” అంటూ ఆమెను నెమ్మదిగా నడిపించుకుంటూ గదిలోకి పంపి తలుపు పెట్టేశాడు అంకిరెడ్డి.
ధృతి ఆ చుట్టుపక్కల ఎక్కడా లేదు. అంకిరెడ్డి అక్కడే గంభీరంగా నిలబడి ఆలోచిస్తున్నాడు.
ఈ రోజుల్లో కొంతమంది అమ్మాయిలు పెళ్లికాక ముందు ఎలా వున్నా ఏం చేసినా ఎవరు చూస్తారులే అన్నట్లుంటారు. పెద్దవాళ్లు చూడరు కాబట్టి ఏం చేసినా పర్వాలేదనుకుంటారు, ఏమైనా చెయ్యొచ్చు అనుకుంటారు. చెయ్యలేకపోతే వెనకబడినట్లు నిశ్శబ్దంగా కూర్చుని విచారిస్తారు. ఆమాత్రం చెయ్యటానికి కూడా నేను పనికిరానా అని బాధ పడతారు. చుట్టూ వున్నవాళ్లు కూడా అంతే! ‘నువ్వు పనికి రానిదానివే!’ అన్నట్లు చూస్తారు. ఎవరెలా చూసినా తనకంటూ ఒక సొంత చూపు వుండాలి. సొంత నడక వుండాలి. సొంత ఆలోచన వుండాలి. ఎదుటివాళ్ల నడక తన నడక కాకూడదు. ఎదుటివాళ్ల ఆలోచన, అభిరుచి, అలవాటు, ఆత్మవంచన, అంతరంగం తనవి కాకూడదు. తను కూడా వాళ్లలాగే వుండాలని అనుకోకూడదు. ఏ రోజుల్లో అయినా వర్షం ఆకాశం నుండి నేలమీద పడుతుందంటే నమ్మాలి కాని మన జనరేషనల్‌లో నేలమీద నుండి ఆకాశం మీద పడుతుందంటే నమ్మకూడదు. ఇలా ఎంతమంది అమ్మాయిలు కానీ, అబ్బాయిలు కానీ ఆలోచిస్తున్నారు? ఇప్పుడెలా? ఏం చేయాలి? భార్యను ఇంట్లోంచి పంపించివేయాలా? ధృతిని పంపించివేయాలా? ఎవరిని ఇంట్లో వుంచుకోవాలి? ఎటూ తోచడం లేదు అంకిరెడ్డికి…
సతీష్‌చంద్రకి ఫోన్‌ చేసి జరిగింది మొత్తం చెప్పాడు.
”తప్పేముంది నాన్నా!” అన్నాడు సతీష్‌చంద్ర.
అంకిరెడ్డి ”నేను కూడా మీ అమ్మతో అదే అన్నానురా! వినడం లేదు. దృతి మీద రోడ్డు మీద డాన్స్‌ చేసిందన్న తప్పు పెట్టి ఇంట్లోంచి పంపించెయ్యమంటోంది” అన్నాడు.
”అనవసరంగా దీన్ని పెద్ద రాద్ధాంతం చేస్తున్నట్లుంది నాన్నా అమ్మ. ఊరేగింపులకి, ఉత్సవాలకి, పెళ్లికి, చావుకి రోడ్డే కద నాన్నా వేదిక. దాన్ని ఇంత సీరియస్‌గా తీసుకుంటారా? అయినా అబ్బాయిలు రోడ్డుమీద డాన్స్‌ చేస్తే లేని తప్పు అమ్మాయిలు చేస్తే వుంటుందా? అలా అని ఫంక్షన్లలో, పార్టీలలో ఎంతమంది అమ్మాయిలు డాన్స్‌లు చేస్తున్నారు? మీకు తెలియందేముంది చేసేవాళ్లు తక్కువ చూసేవాళ్లు ఎక్కువ! ఏదో చూసి ఆ కొద్దిసేపు ఆనందించాలి కాని రోడ్డు రోడ్డు అంటూ ఇంతగా తప్పుపడతారా? అయినా ఒక భర్తగా నాకేం అది తప్పులా అన్పించటం లేదు” అన్నాడు.
”కావొచ్చు సతీష్‌! కానీ మీ అమ్మ మొండికేసినట్లు ఒకటే వాదిస్తోందిరా! ఇప్పుడు జీవితం ఇలాగే వుంటుందని ఎంత చెప్పినా వినటం లేదు. ఏం చేయను చెప్పు? పాడటంలాగే, రాయడం లాగే డాన్స్‌ కూడా ఒక కళ అని ఎంత చెప్పినా వినడం లేదు. అయినా నువ్వన్నట్లు ఇలాంటి డాన్స్‌లు ఎంతమంది చేస్తున్నారు? ఎక్కడో ఎప్పుడో అలా డాన్స్‌ చేసినవాళ్లంతా తప్పు చేసినట్లు కాదని కూడా చెప్పాను. ఏం చేయను సతీష్‌” అన్నాడు అంకిరెడ్డి.
సతీష్‌ మాట్లాకుండా ఆలోచిస్తున్నాడు.
”ఇప్పటికే ధృతి తిండి సరిగా తినకనో ఏమో బిడ్డ లోపల వుండాల్సినంత బరువు లేదట. మంచి ఆహారం తీసుకోవాలి. మానసింగా సంతోషంగా వుండాలి. ఇలాంటి స్థితిలో దృతిని మన ఇంట్లో వుంచుకోవటం అంత సేఫ్‌ కాదేమోననిపిస్తోంది… ప్రవీణ్‌తో చెప్పనా?”
”వద్దు నాన్నా!” అన్నాడు వెంటనే సతీష్‌చంద్ర.
”కడుపుతో వున్న పిల్లను అంతకన్నా ఏం చెయ్యగలం సతీష్‌! అదే కరక్ట్‌ అన్పిస్తోంది నాకు” అన్నాడు.
”అదెలా కరెక్టవుతుంది నాన్నా! ప్రవీణ్‌కేమైనా పెళ్లి అయ్యిందా? అమ్మ వుందా? ఎవరు చూస్తారు ధృతిని…? అసలే తన హెల్త్‌ కండిషన్‌ బాగాలేదని నువ్వే అంటున్నావ్‌!”
”బాగవుతుందిలే సతీష్‌! నువ్వేం టెన్షన్‌ పెట్టుకోకు”
”టెన్షన్‌ ఎందుకుండదు నాన్నా! మన ఇంట్లోనే దృతిని చూసుకోానికి ఇద్దరు ఆడవాళ్లు వుండి కూడా ఎవరూ లేనట్లే మాట్లాడుతున్నావ్‌! దృతిని తల్లిలా చూసుకోవలసిన అమ్మనే అలా మారిపోయినప్పుడు నేనిక్కడ టెన్షన్‌ పడకుండా ఎలా వుండగలను?”
”దృతికి ఏం కాదు. నేనున్నాను కదా!”
”మీరేం చెయ్యగలుగుతారు నాన్నా?”
”ఏదో ఒకటి చెయ్యాలిగా సతీష్‌!”
”అంతేగాని అమ్మకు నచ్చచెప్పలేవా!”
”ఆడవాళ్లను అర్ధం చేసుకోవటం కష్టంరా సతీష్‌! చూస్తుంటే వాళ్ల ముగ్గురిలో చాలా రోజులుగా ఏవో చిన్నచిన్న తేడాలు మొదలైనట్లున్నాయి. మీ అమ్మ అలా మారటానికి ఈ ఒక్క కారణమే ప్రధానంగా నాకు అన్పించటం లేదు. అయినా ఇప్పుడు వాటి గురించి ఆలోచించటం అనవసరం…”
”ఇప్పుడేం చేద్దాం నాన్నా?”
”మీ అమ్మ ఇంట్లోంచి వెళ్లిపోతానంటుందిరా! ఆ వీడియోని ఎవరు చూసినా దృతి మన కోడలని గుర్తుపట్టరా అంటుంది. గుర్తుపడితే నేనీ కాలనీలో ఎలా తిరగాలి అంటోంది. ఇది వినటానికి చిన్నదే అయినా మీ అమ్మకు పెద్ద గాయాన్నే చేసింది సతీష్‌! ఈ పని వల్ల ధృతి సామాజిక హద్దుల్ని దాటినట్లు భావిస్తోంది”
”పిల్లల్ని క్షమించలేరా నాన్నా! ఇంత చిన్న విషయాలనే క్షమించలేనప్పుడు ఆడవాళ్లకి భద్రత ఎక్కడ నుండి వస్తుంది? ఇంట్లోవాళ్లే పరాయివాళ్లలా ప్రవర్తిస్తుంటే ధృతి లాంటి వాళ్లకి దిక్కెవరు? నేను అక్కడ లేకపోవడం వల్లనేగా ధృతికి ఇన్ని బాధలు?”
అంకిరెడ్డి మాట్లాడలేదు.
సతీష్‌చంద్ర తండ్రితో మాట్లాడటం కట్ చేసి వెంటనే నరేంద్రకి ఫోన్‌ చేశాడు. తండ్రి తనతో ఏం మాట్లాడాడో దాచుకోకుండా చెప్పాడు… ”ధృతి వుంటే మా అమ్మ ఇంట్లోంచి వెళ్లిపోతానోంటందట నరేంద్రా! ఇప్పుడేం చేద్దాం?” సలహా అడిగాడు.
నరేంద్ర కూడా జవాబు చెప్పలేనట్లు మౌనంగానే వున్నాడు.
”ఇలాంటి స్థితిలో ధృతిని మా ఇంట్లోనే వుంచితే పరిస్థితి దారుణంగా వుంటుందేమో! నాకెటూ తోచడం లేదు” బాగా డిప్రెషన్‌లోకి వెళ్లి మాట్లాడుతున్నాడు సతీష్‌చంద్ర.
”ఛ…ఛ ఎందుకలా బాధపడుతావ్‌? వేరే ఇంకేమైనా సొల్యూషన్‌ ఆలోచిద్దాంలే! నువ్వేం వర్రీ కాకు…” ధౌర్యం చెప్పాడు నరేంద్ర.
”ఏమో నరేంద్రా! ధృతిని వాళ్లంతా కలిసే ఇలా చేశారేమో అన్పిస్తుంది”
”నెగివ్‌గా ఆలోచించకు సతీష్‌! ఎంతయినా వాళ్లు నీ ఫ్యామిలీ మెంబర్స్‌!”
”ఫ్యామిలీ మెంబర్స్‌ అయితే ఇలా జరిగేదా నరేంద్రా…?”
నరేంద్ర మాట్లాడలేదు.
”ఒక్కటి చెప్పు నరేంద్రా! నేనక్కడ వుండి వుంటే దృతిని వాళ్లంతా అలా చూసేవాళ్లా! అలా చూడొద్దనే కదా అంతంత డబ్బు పంపాను”
… ఎంత డబ్బు పంపినా భర్త దగ్గర లేకుంటే ఏ భార్య పరిస్థితి అయినా అంతే! దీనికెవరూ అతీతులు కారు. ముఖ్యంగా చాలామంది సైనికులకు ఇలాంటి స్థితి అనుభవమే… అయినా కన్నవాళ్లను నమ్మని వాళ్లెవరుంటారు? తల్లి పక్షి పొడుస్తుందని పిల్లపక్షులు వూహిస్తాయా? అందుకే నరేంద్ర మాట్లాడలేదు.
సతీష్‌చంద్రకి బాధగా వుంది. ఆ బాధలో తన కుటుంబ సభ్యులపై కోపం తప్ప ప్రేమ కలగడం లేదు. కనిపిస్తే నోటికొచ్చినట్లు తిట్టాలనివుంది. అదే ఒకప్పుడైతే నిజంగానే తిట్టేవాడు. ఇప్పుడు మిలటరీలో నేర్చుకున్న క్రమశిక్షణ, సంస్కారం అడ్డొచ్చి ఆగిపోతున్నాడు.
”కనీసం డబ్బు పంపినందుకైనా ధృతిని జాగ్రత్తగా చూసుకోవద్దా? అసలు వాళ్లు నా కుటుంబ సభ్యులేనా?” అన్నాడు సతీష్‌చంద్ర ఆవేశంగా
”కూల్‌ కూల్‌ సతీష్‌!”
”ఎలా వుండమంటావు కూల్‌గా! లోపల బేబి ఒక్క కిలో బరువు మాత్రమే వుందట స్టెరాయిడ్‌ వాడాలన్నారట” అన్నాడు.
”అవెందుకు?” నరేంద్ర అడిగాడు.

ఇంకా వుంది…

చిటికెన వ్రేలు

రచన: రామా చంద్రమౌళి

వాడు బుడిబుడి అడుగులతో పరుగెత్తుకొచ్చి
‘అమ్మా’ మోకాళ్లను చుట్టుకుపోతాడు. పైగా నవ్వు ముఖం నిండా
‘అమ్మ నాదీ’ అన్న వ్యక్తీకరణ
ఈ చంద్రుడు నాది.. ఈ ఆకాశం నాది.. ఈ సమస్తమూ నాదే.. వలె…

ఔను మనిషి తనను తాను స్పష్టంగానే చెప్పుకోవాలి
‘నేను దు:ఖిస్తున్నాను. నేను సంతోషంతో పొంగిపోతున్నాను.
నేను నీకోసం పరితపిస్తున్నాను. నిన్ను ప్రేమిస్తున్నాను.
నువ్వు నాకు కావాలి
నీ కోసం యుగయుగాలుగా ఇక్కడ
ఇదిగో ఈ తీరంపై నేను నిరీక్షిస్తున్నాను
యిక్కడ నేనొక ఒంటరి తెగిన గాలిపటాన్ని
యిక్కడ నేనొక పూచిన చోటనే రాలిన పువ్వునూ.. వలె

వద్దు.. లోలోపల ఏదీ దాచుకోవద్దు
మనిషి పొంగి పొర్లాలి బైటకు పోటెత్తిన కెరటమై
Express like an ocean
రాత్రుళ్ళు పడకపై దొర్లుతున్నప్పుడు
నువ్వు అద్దంపై రాలి జారుగున్న హిమబిందువువు,
అలా వరండాలో నిలబడి కళ్లనిండా శూన్యంతో దిగంతాల్లోకి చూస్తున్నపుడు
నువ్వు నీటి అడుగున ఒక బొక్కెనవు
నిన్ను నువ్వు చేదుకుని చేదుకుని
నిన్ను నువ్వే చెప్పుకో .. విప్పుకో.. ప్రకటించుకో.. వ్యక్తీకరించుకో
కం.. రా.. వచ్చెయ్
ఎప్పుడో.. ఎవరో ఒకరు.. నిన్ను అర్ధం చేసుకుని.. కళ్లనిండా ప్రేమతో
ఒక చిటికెన వ్రేలు నందిస్తారు… ఊం…