అమ్మమ్మ – 5

రచన: గిరిజ పీసపాటి

నాగ తమ ఇంటిలో అద్దెకు ఉంటున్న వారి కుటుంబంలో వారి పాపలాగా కలిసిపోయింది. ఆ అద్దెకుంటున్న వారికి‌ ముగ్గురు అబ్బాయిలు, ముగ్గురు అమ్మాయిలు సంతానం. బొటాబొటీగా వచ్చే ఆదాయంలో గుట్టుగా బతుకుతున్న మంచి మనసున్న మనుషులు. వారి ఆఖరి అమ్మాయి నాగ కన్నా మూడు లేక నాలుగేళ్ళు పెద్ద ఉండొచ్చు. అందరికన్నా పెద్దబ్బాయికి వివాహం కూడా అయింది. ఆయన భార్య చాలా మంచి ఇల్లాలు. మగ పిల్లలందరినీ అన్నయ్యా అనీ, ఆడపిల్లలందరినీ అక్కయ్యా అనీ, పెద్దన్నయ్య భార్యను వదినా అని వచ్చీ రాని ముద్దు మాటలతో‌ పిలుస్తూ తనూ వారి కుటుంబంలో ఒక భాగమే అన్నట్లు ఉండేది నాగ.

తిండి, నిద్ర, స్నానం, ఆటలు, పాటలు, సినిమాలు, షికార్లు అన్నీ అక్కడే, వాళ్ళతోనే. వాళ్ళ ఆఖరి అమ్మాయి వాడిన గౌనులే నాగకి తొడిగేవారు. మల్లెపూలు వీధిలో అమ్ముతుంటే తనకొక్కర్తికే పమిట వేసుకున్నంత దండ కావాలని పేచీ పెట్టి మరీ కొనిపించుకునేది పెద్దన్నయ్య చేత. అందరూ చిన్న చిన్న దండలు పెట్టుకుని నాగకి‌ మాత్రం ఆరేడు మూరల దండ పెట్టి మురిసిపోయేవారు.

ఆఖరికి‌ నాగకు ఏనాడూ కొత్త బట్టలు కూడా కొనలేదు తాతయ్య, అమ్మమ్మ. తమ చేత్తో కొన్న బట్టలు వేసుకుంటే ఈ పిల్ల కూడా తమకు ఎక్కడ దూరమైపోతుందోననే భయం. కళ్ళెదురుగా కన్నబిడ్డని పెట్టుకుని కూడా కళ్ళారా ఆమె ముద్దు ముచ్చటలు తీర్చలేక, ఆటపాటలు చూడలేక, అందరూ ముద్దు చేస్తున్న తమ బిడ్డని తాము ముద్దాడలేక భయపడి, నాగ అసలు తమ పిల్ల కానట్లే దూరంగా ఉండేది అమ్మమ్మ.

ఒక కన్నతల్లి మనసులోనే తన మాతృత్వపు మమకారాన్ని అణచుకుని బతకడం కన్నా‌ దుర్భరమైన పరిస్థితి ఇంకేముంటుంది? పగవారికి కూడా తన పరిస్థితి రాకూడదని దేవుడిని కోరుకునేది అమ్మమ్మ. నాగకి రెండు నిండి మూడో ఏడు రావడం, తెనాలి తాతయ్య జాబ్ నుండి రిటైర్ అవ్వడం జరిగింది. అడపాదడపా పీసపాటి తాతయ్య నాటకాల రీత్యా ఆ ప్రాంతానికి వచ్చినప్పుడల్లా తెనాలి తాతయ్యను కలిసి‌ వెళ్ళేవారు.

ఒకసారి పీసపాటి తాతయ్య అలా వచ్చినప్పుడు ఒక నాటక సంస్థ సరిగా నిర్వహించేవారు లేక మూలపడబోతోందని తెలియడం, తాతయ్యలు ఇద్దరూ, మరికొందరు నటులు కలిసి ఆ సంస్థను తాము తీసుకుని తిరిగి పాత వైభవాన్ని కలిగిస్తే బాగుంటుందేమో అనే ప్రతిపాదన వచ్చింది. అందరూ ఆలోచించి, సమ్మతిని తెలియజేయడంతో, సమాజాన్ని నడపాలనే నిర్ణయానికి వచ్చారు. దానికి తెనాలి తాతయ్యను మేనేజర్ గా ఉండమని పీసపాటి తాతయ్య కోరడం, తెనాలి తాతయ్య అంగీకరించడం జరిగింది.

ఆవిధంగా ‘ఆంధ్రా ఆర్టిస్ట్స్ అసోసియేషన్’ అనే సిక్ అయన ఒక నాటక సమాజాన్ని వీరు తీసుకుని పునరుధ్ధరించే భాగంలో సంస్థ ద్వారా విరామం లేకుండా నాటక ప్రదర్శనలు ఇవ్వసాగారు. అందరూ ప్రముఖ నటులే కనుక ప్రతీ నాటకానికీ విపరీతమైన ప్రేక్షకాదరణ లభించింది. అదే సమయంలో తను స్వయంగా రచించిన ‘రాజ్యకాంక్ష, పృధ్వీ పుత్రి, గౌతమ బుధ్ధ’ నాటకాలను కూడా స్వీయ దర్శకత్వంలో పీసపాటి తాతయ్య మరియు ట్రూప్ ద్వారా ప్రదర్శనలిప్పించేవారు తెనాలి తాతయ్య. అతి కొద్ది కాలంలోనే మంచి సంస్థగా పేరు తెచ్చుకుంది.

నాగకు మూడవ ఏడు నిండి నాలుగో ఏడు వచ్చింది. అంతా బాగానే ఉన్నా ఎప్పుడు ఎటువైపు నుండి మృత్యువు ఏ రూపంలో‌ వచ్చి నాగను కబళిస్తుందోననే భయం ఎక్కువైంది అమ్మమ్మకి. తాతయ్య తరచూ నాటక ప్రదర్శనలు ఇచ్చే పనిమీద ఊర్లు తిరగడం వల్ల పేకాట పూర్తిగా మానేసినా తన మనసులోని భయాలను చెప్పుకుందామంటే సమయం చిక్కేది కాదు.

ఇంతలో రానే వచ్చింది తాము రాకూడదని కోరుకున్న రోజు. రాత్రి పడుకున్న నాగ ఒళ్ళు తెలియని జ్వరంతో మూలగసాగింది. దాంతో తమ దగ్గర పడుకోపెట్టుకున్న అద్దె ఇంటివారు అర్ధరాత్రి వీళ్ళను లేపి విషయం చెప్పడం, ఆరోజు అదృష్టవశాత్తూ ఇంటి దగ్గరే ఉన్న తెనాలి తాతయ్య నాగని భుజం పై వేసుకుని తమ ఇంట్లో మెత్తటి పక్క మీద పడుకోబెట్టి, ఆచారి గారికి‌ కబురు చేయగా, వారు వచ్చి నాగని పరీక్షించి, మందులు ఇచ్చి, తెల్లవార్లూ గంటకి ఒక డోసు చొప్పున వెయ్యమని చెప్పారు.

******* సశేషం ********

అమ్మమ్మ -3

రచన: గిరిజ పీసపాటి

అన్నపూర్ణ శాస్త్రులు గారు చెప్పిన విధంగా సింహాచలం వరాహ నృసింహస్వామి సన్నిధిలో నలభై రోజుల పాటు సుందరకాండ ఒకరు పారాయణ చేస్తుండగా, ఇంటి దగ్గర పాలు ఇస్తున్న ఆవుకి, దాని దూడకి అమ్మమ్మ సేవ చెయ్యసాగారు. నలభై రోజుల పారాయణ, గో సేవ పూర్తయాక ఆ పుణ్యఫలాన్ని అన్నయ్యకి ధార పోసారు అమ్మమ్మ. తరువాత కొన్ని రోజులకే గవర్నమెంట్ రద్దు చేసిన సర్టిఫికెట్లు చెల్లుతాయని చెప్పి, తిరిగి ఇవ్వడమే కాకుండా ఆయనకి హెల్త్ ఇన్స్పెక్టర్ గా ఉద్యోగం కూడా ఇవ్వడంతో తన శ్రమ ఫలించి అన్నయ్య జీవితం బాగుపడినందుకు ఎంతో సంతోషించారు అమ్మమ్మ. తరువాతి కాలంలో ఆయన ఆంధ్రప్రభలో వారఫలాల శీర్షికను నిర్వహించేవారు. జాతకాలు బాగా చెప్తారనే పేరు గడించారు.

తాతయ్య ఉద్యోగం చేస్తూ స్వయంగా ఇంగ్లీష్ నాటకాలు రచించి వాటిని, వాటితో పాటు షేక్‌స్పియర్ నాటకాలను కూడా తమ విద్యార్ధులతో స్కూల్ యొక్క ‘ప్లే డే’ నాడు వేయించేవారు. స్కూల్ నుండి తిన్నగా టౌన్ హాల్ కి వెళ్ళి పేకాట ఆడేవారు. ఇంటికి రావడానికి ఒక సమయమంటూ ఉండేది కాదు. ఇంటి అవసరాలను పెద్దగా పట్టించుకునేవారు కూడా కాదు. ఈ విషయం అమ్మమ్మని చాలా బాధపెట్టేది. ఎంత చెప్పినా వినేవారు కాదు.

తనకి సాహిత్యం, నాటక రంగం మీద ఉన్న అభిలాషతో గౌతమ బుద్ధ, పృథ్వీ పుత్రి, రాజ్య కాంక్ష మొదలైన నాటకాలను రచించారు. ఈ సమయంలోనే ఆయనకి హెడ్ మాస్టరుగా పదోన్నతి కూడా లభించడం జరిగింది. తాతయ్య ఇల్లు పట్టకుండా తిరిగినా లోలోపల బాధ పడిందే తప్ప అమ్మమ్మ ఏనాడూ తాతగారిని ఎదిరించలేదు. ఆయన ఏ సమయానికి ఇంటికొచ్చినా అప్పటికప్పుడు స్నానానికి వేడినీళ్ళు సిధ్ధం చేసి, ఆయనకు ఇష్టమైన వంటకాలు చేసి పెట్టేది. అమ్మమ్మ వంట చాలా బాగా చేస్తుంది. ఆవిడ వండే రకరకాల వంటలు చాలా మందికి రావు కూడా.

ఆఖరికి తాతయ్య వ్యవహారంతో విసిగిపోయిన అమ్మమ్మ ‘నేను చస్తే గానీ ఈయనకి బుధ్ధి రాదు. అయినా నా పిచ్చి గానీ… నేను కూడా పోతే ఏ బంధాలు, బాధ్యతలు లేవని ఇంకా స్వేఛ్ఛగా, అదుపు లేకుండా తిరుగుతారు. ఒక బిడ్డ పుట్టిన తరువాత నేను చచ్చిపోతే, ఆ బిడ్డను సాకడం, పెంచడం చేస్తే అప్పుడు తెలిసొస్తుంది ఈయనకి నా బాధ. అవును. ఇదే సరైన మార్గం. కానీ ఆ భగవంతుడు ఇచ్చిన ఫలాలన్నిటినీ తిరిగి తీసుకుపోయాడు. నిర్దయుడు. అనుకుంటూ…

దేవుడి గదిలోకి వెళ్ళి తన ఇష్ట దైవమైన సుబ్రహ్మణ్య స్వామి ఫోటోకి నమస్కరిస్తూ… స్వామీ! నన్ను కరుణించి నాకో బిడ్డను ప్రసాదించు. బిడ్డ పుట్టాక నీకు కంఠానికి కాటు ఇచ్చి, నా ప్రాణాలను నీకు ఇచ్చేస్తాను. నా ఈ ఒక్క కోరిక తీర్చు’ అంటూ కన్నీళ్ళతో వేడుకున్నారు. ఈ సంఘటన జరిగాక అమ్మమ్మకి నెలసరి రాలేదు. అప్పుడు అమ్మమ్మ వయసు నలభై మూడు సంవత్సరాలు. మెనోపాజ్ అనుకుని ఊరుకున్నారు అమ్మమ్మ.

నాలుగు నెలలు గడిచాక ఆమెను చూసినవాళ్ళందరూ పొట్ట ఎత్తుగా కనిపిస్తోంది, ఏమైనా విశేషమా!? అని అడగడం, అందుకు అమ్మమ్మ అలాటిదేమీ లేదని చెప్పడం జరిగేది. కానీ, దగ్గర వాళ్ళు, తోడికోడళ్ళు మాకెందుకో అనుమానంగా ఉంది. ఒకసారి డాక్టర్ ని కలువు అంటూ మందలించేసరికి, అమ్మమ్మకి బాగా పరిచయస్తురాలు అయిన లేడీ డాక్టర్ రాజేశ్వరమ్మగారి దగ్గరకు వెళ్ళి విషయం చెప్పారు. ఆవిడ అమ్మమ్మను పరీక్ష చేసి, తల్లివి కాబోతున్నావు అనే శుభవార్త చెప్పారు.

ఆ వార్త విన్న అమ్మమ్మకి సంతోషించాలో, బాధపడాలో అర్ధం కాలేదు. ఈ వయసులో నెల తప్పి నలుగురిలోకి ఎలా వెళ్ళడం, ముఖ్యంగా బావగార్లకి ముఖం చూపించలేని సిగ్గు, చిన్నతనం ఒక పక్క, ఈ బిడ్డ కూడా దక్కకపోతే ఈ వయసులో ఆ శోకాన్ని భరించగలనా అనే బాధ, ఇప్పటికైనా మళ్ళీ తన కడుపు పండిందనే ఆనందం. ఇలా అన్ని భావాలు ఒకేసారి చుట్టుముట్టి ఆవిడని ఉక్కిరిబిక్కిరి చేసేసాయి.

నెలలు నిండాక రాజేశ్వరమ్మగారు పురుడు పోయగా, మహాలక్ష్మిలాంటి ఆడపిల్లకు (మా అమ్మగారికి) జన్మనిచ్చింది అమ్మమ్మ. ఆ పిల్లకు ఇది వరకు పిల్లలకు చేసిన ఏ వేడుకా చెయ్యలేదు. కేవలం కుటుంబ సభ్యుల సమక్షంలో అన్నపూర్ణ శాస్త్రులగారి సూచన మేరకు ‘నాగ’ అనే పేరుని కలిపి, లక్ష్మీ నాగకుమారి అని నామకరణం చేసారు. బారసాలనాడు కూడా పాపకి కొత్త బట్టలు కొనలేదు. కారణం తాము ఏ ముచ్చట, వేడుక చేసినా ఈ పాప కూడా దక్కదేమోననే భయమే. ఆఖరికి అన్నప్రాశన కూడా జరిపించలేదు. అసలు తన పిల్ల కానట్లే ఉండేది. తన చెయ్యి మంచిది కాదు. తను ఆ పాపకి ఏం చేసినా తనకు దక్కదు. ఇదే భయంతో కొట్టుమిట్టాడేది. కడుపు తీపి ఒక పక్క, భయం మరో పక్క. ఎంత ఆవేదన అనుభవించిందో పిచ్చితల్లి.

నాగ ఆలనా, పాలనా పక్క వాటాలోని వారే చూసుకోసాగారు. నాగ బంగరడం మొదలు పెట్టాక ఒకరోజు బంగురుకుంటూ వెళ్ళి పక్కింటి వాళ్ళు అన్నం తింటుంటే వాళ్ళ విస్తరిలోని ఎంగిలి మెతుకులు తన చేతితో తీసుకుని తింది. ఇదే నాగ అన్నప్రాశన వేడుక. ఆరోజు నుండి వాళ్ళే నాగకు అన్నం తినిపించేవారు. కూతురు పుట్టాక తాతయ్యలో కొద్దిగా మార్పు వచ్చింది.

సహజంగానే నటనా రంగంపై ఆసక్తి ఉన్న తాతయ్య తెనాలిలో ఏ నాటకం ఉన్నా అమ్మమ్మతో కలిసి వెళ్ళేవారు. ఈ విధంగానే స్వర్గీయ శ్రీ పీసపాటి నరసింహమూర్తి (మా నాన్నగారి నాన్నగారు, నాకు తాతగారు) గారి నాటకాలకు కూడా వెళ్ళేవారు. కానీ ఒకరినొకరు పరిచయం చేసుకోలేదు. నాగ పుట్టాక కూడా పాపను తీసుకుని తరచూ నాటకాలకు వెళ్ళేవారు.

ఈ సమయంలోనే పీసపాటి నరసింహమూర్తిగారి సహ నటుడు ఆయనతో ఎంతో నమ్మకంగా ఉంటూ, ఇన్కమ్ టాక్స్ చెల్లించే విషయంలో తప్పుడు లెక్కలు చూపించడం, డిపార్ట్మెంట్ వాళ్ళు పీసపాటి తాతగారికి నోటీసులు ఇవ్వడం జరిగింది. సరైన లెక్కలు చూపించేవరకూ తన ఆస్తులలోని పైసా కూడా వాడరాదనే ఉత్తర్వులను జారీ చేసింది.

************** సశేషం **************

అమ్మమ్మ -2

రచన: గిరిజ పీసపాటి

కన్నాంబ, కాంచనమాల, టంగుటూరి సూర్యకుమారి, అమ్మమ్మ కలిసి తరచూ బీచ్ కి వెళ్తూ ఉండేవారు. ఒక్కోసారి ఎవరి కారులో వారు వెళ్ళి బీచ్ దగ్గర కలుసుకుంటే, మరోసారి అందరూ కలిసి ఒకే కారులో వెళ్ళేవారు. ఇక బీచ్ కి వెళ్ళాక వీళ్ళ సందడి అంతా ఇంతా కాదు. టంగుటూరి సూర్యకుమారి, అమ్మమ్మ పాటలు పాడితే, కన్నాంబ, కాంచన మాల సినిమా డైలాగ్స్ చెప్పేవారు. సరదాగా సినిమాలకి వెళ్ళేవారు. ఒకరి ఇంటి వంటలు మరొకరి ఇంటికి బట్వాడా అయ్యేవి.

కాంచనమాల గారి జుత్తు చాలా పొడగు అన్నది మనందరికీ తెలిసిన విషయమే. కానీ… షూటింగ్ లో ఫ్లడ్ లైట్ల వేడి, సరైన సమయానికి తిండి, నిద్ర లేక జుత్తు విపరీతంగా ఊడిపోసాగింది. అప్పుడు ఆవిడ అమ్మమ్మ జుత్తును చూసి మీరు జుత్తుకి ఎలాంటి సంరక్షణ తీసుకుంటారో చెప్పమని‌ అడగితే షీకాయని ఉడకబెట్టి, రుబ్బగా వచ్చిన పేస్ట్ తో మాత్రమే తల స్నానం చెయ్యమని, షాంపూ వాడొద్దని చెప్పి, వెన్న, ఆముదం, కొబ్బరి నూనె, పెరుగు, నిమ్మరసం, కలిపిన మిశ్రమాన్ని తలంటి పోసుకునే ముందు తలకి పట్టించి బాగా మర్దన చేసి మూడు గంటల తరువాత గోరు వెచ్చని నీటితో, షీకాయ పేస్ట్ తో స్నానం చెయ్యమని చెప్పారు. ఈ మిశ్రమం నేచురల్ హెయిర్ కండిషనర్ గా కూడా ఉపయోగపడుతుంది అని చెప్పారు అమ్మమ్మ. కాంచనమాల గారు అమ్మమ్మ చెప్పిన విధానాలు పాటించాక జుత్తు ఊడడం తగ్గిపోయింది. అమ్మమ్మకి ఇలాటి చిట్కాలు చాలా బాగా తెలుసు.

ఇలా కొన్నాళ్ళు కొనసాగిన వారి స్నేహం అమ్మమ్మ ఆరోగ్యం పూర్తిగా కుదుటపడిందని, ఇక ఎటువంటి అనారోగ్య సమస్యలు రావని వైద్యులు చెప్పాక అమ్మమ్మ, తాతయ్యలు తెనాలి తిరిగి వచ్చెయ్యడంతో బ్రేక్ పడింది. వీరు తెనాలి వచ్చేసరికి తాతయ్య గారి అన్నయ్యలు వేరు కుంపట్లు పెట్టుకోవడం వల్ల వీళ్ళు కూడా ఒక ఇల్లు కొనుక్కొని, వేరు కాపురం పెట్టుకున్నారు. తాతయ్య యధావిధిగా తన టీచర్ ఉద్యోగం చేసుకోసాగారు. కానీ… పిల్లలు లేని లోటు మాత్రం వారిని బాగా కలతకు గురి చేసేది. తన అన్నయ్యల పిల్లలను తమ పిల్లలుగా భావించి వారికి కావలసినవి అన్నీ కొనేవారు తాతయ్య. వాళ్ళు కూడా ఏం కావాలన్నా చనువుగా తాతయ్యనే అడిగేవారు.

రోజులు గడుస్తున్నాయి. ఇంతలో అమ్మమ్మ అన్నగారైన సుబ్బారావు గారు హఠాత్తుగా అనారోగ్యానికి గురయ్యారు. అది కూడా మానసిక అనారోగ్యం కావడంతో సుభ్రంగా మిలటరీ ఉద్యోగం చేస్తున్న వ్యక్తి తను ఏం చేస్తున్నాడో తనకే తెలియని మానసిక స్థితిలో ఉద్యోగం నుండి పారిపోయి వచ్చేసాడు. అలా రావడం నేరం కనుక ఆయన మీద సెర్చ్ వారెంట్ జారీ అవడం, అప్పటికే మతి భ్రమించినందున పోలీసులు ఆయన ప్రస్తుతం పిచ్చివాడు అయిపోయాడు అని రిపోర్టు పంపడంతో, వేరే ఎక్కడా ఉద్యోగం చెయ్యకూడదంటూ ఆయన మీద నిషేధాజ్ఞలు జారీ‌చేయడంతో పాటు అతని ఎడ్యుకేషనల్ సర్టిఫికేట్స్ కూడా కేన్సిల్ చేయడంతో కుటుంబం గడవడం కూడా కష్టంగా మారింది. అప్పుడే ఆయనకి న్యుమోనియా కూడా వచ్చి రెండు లంగ్స్ కి పూర్తిగా ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చింది.

విషయం తెలుసుకున్న అమ్మమ్మ, తాతయ్యలు ఆయనని చూడడానికి నరసరావుపేట వెళ్ళారు. ఆయన అమ్మమ్మ పెళ్ళయాక ఏనాడూ చెల్లెల్ని పలకరించిన పాపాన పోలేదు. కలరా, టైఫాయిడ్ వచ్చి చావుకి సిధ్ధమయిననాడు కూడా వచ్చి పలకరించలేదు. అయినా తోడబుట్టినవాడు కష్టంలో ఉంటే అమ్మమ్మ కూడా అన్నగారి లాగే తనకేం పట్టనట్లు, తనని చూడడానికి రానివాడిని నేనెందుకు చూడాలని పంతం పట్టి ఉండలేపోయింది. వీళ్ళు వెళ్ళేసరికి సుబ్బారావు గారు ఇంట్లో లేరు. ఎక్కడికి పోయాడో తెలియక మగవారు తలో దిక్కూ వెతకడానికి వెళ్ళారు. దానితో తాతయ్య కూడా వెతకడానికి వెళ్ళారు.

రైలు పట్టాల మీద తల పెట్టి పడుకున్న మనిషిని చూసిన తాతయ్య పరుగున వెళ్ళి ఆయనని లేవనెత్తే ప్రయత్నం చేస్తూ, “అదృష్టవశాత్తు నా కంట పడ్డావు కనుక సరిపోయింది. లేకపోతే ఎంత ప్రమాదం జరిగేదో తెలుసా!?” అని మందలించి “ఇంట్లోని మగాళ్ళు అందరూ ఇప్పటికే నిన్ను వెతకడానికి తలోదిక్కూ ఊరు మీద పడ్డారు. ఆడవాళ్ళు ఆందోళనతో తిండి, నీరు లేక ఎప్పుడు ఏ వార్త వినాల్సొస్తుందోనని భయపడుతున్నారు. ఇంటికి పోదాం పద” అంటే నేను రానని‌ మొండికేసి, ఈండ్రబడుతున్న మనిషికి‌ నాలుగు తగిలించి ఇంటికి తీసుకుని వచ్చారు.

వైద్యం చేయించినా ఆయన వ్యాధి తగ్గకపోవడంతో తెలిసిన వారు తెనాలిలోనే ఉంటున్న భాగవతుల అన్నపూర్ణ శాస్త్రులు గారికి చూపించమని, ఆయన ఇటువంటి జాడ్యాలు‌ ఎందుకు వచ్చాయో, పరిహారం ఏమిటో చెప్తారని, ఇది వరకు చాలా మంది వారి దయ వల్ల సంపూర్ణ ఆరోగ్యవంతులు అయ్యారని చెప్పగా అన్నగారిని వారి దగ్గరకు తాతయ్య తోడు రాగా తీసుకెళ్ళింది అమ్మమ్మ.

భాగవతుల అన్నపూర్ణ శాస్త్రులు గారు ఆంజనేయస్వామి, సుబ్రహ్మణ్యేశ్వర స్వామి ఉపాసకులు. తెనాలిలో ఇప్పటికీ పూజలు అందుకుంటున్న పంచముఖ ఆంజనేయస్వామి వారి ఆలయాన్ని నిర్మించినది అన్నపూర్ణ శాస్త్రుల గారి తండ్రి గారే. గొప్ప ఉపాసకులు. కనుకనే వారి మీద ఉన్న విశ్వాసంతో అన్నగారిని తీసుకుని వారి ఇంటికి వెళ్ళారు అమ్మమ్మ, తాతయ్యలు. కాళ్ళు చేతులు కడుక్కుని లోపలికి వెళ్ళి, ఇంట్లోని దేవుడి దర్శనం చేసుకుని, ముందుగా దైవానికి మన సమస్యను చెప్పుకున్నాకే అన్నపూర్ణ శాస్త్రుల గారికి చెప్పాలి. అప్పుడు వారు ఆ సమస్యకి తగిన నివారణ మార్గం సూచిస్తారు. ఇది అక్కడి నియమం.

వీళ్ళు దైవ దర్శనం చేసుకుని శాస్త్రుల గారి దగ్గరకు వెళ్ళగానే వారు సుబ్బారావు గారినే చూస్తూ “ఇతడు మహా స్వార్ధపరుడు. ఆ స్వార్ధ బుధ్ధితోనే కన్న తల్లిదండ్రులను, కట్టుకున్న ఇల్లాలిని, ఆఖరికి కన్న బిడ్డలను కూడా బాధ పెట్టాడు. దాని ఫలితమే ఇప్పటి ఈ దైన్య స్థితికి‌ కారణం” అని చెప్పారు.
అమ్మమ్మ వారికి నమస్కరించి “మీరు తప్ప వేరే దిక్కు లేదు మాకు. ఇతనికి ఏమైనా అయితే భార్యాబిడ్డలు అన్యాయం అయిపోతారు. కనుక మీరే ఏదో ఒక దారి చూపించాలి” అని వేడుకుంది‌.

ఆయన ప్రశాంత వదనంతో అమ్మమ్మని చూసి ప్రాయశ్చిత్తం ఉంది. అదేమిటంటే “40 (మండలం) రోజుల పాటు సింహాచలం కొండ మీద సుందరకాండ పారాయణ చెయ్యాలి. అది కాక పాలు ఇస్తున్న ఆవును, దాని దూడను కొని ఇంటి వద్ద వాటికి సేవ చెయ్యాలి. ఈ రెండు పనులూ ఒకేసారి జరగాలి. ఒకదాని తరువాత మరొకటి చేస్తే ఫలితం ఉండదు. ఇవి నిరాటంకంగా పూర్తి చేస్తే ఆయన సంపూర్ణ ఆరోగ్యవంతుడు అవుతాడు. కానీ ఆయన చేసే పరిస్థితిలో లేడు. కనుక మరెవరైనా చేసి, ఆ పుణ్య ఫలాన్ని ఆయనకి ధార పోసినా సరిపోతుంది.” అని చెప్పారు. తన అన్నయ్య ఆరోగ్యవంతుడు కావడానికి ఎంత కష్టమైనా పడతానని శాస్త్రులు గారికి చెప్పి, వారికి పాదాభివందనం చేసి, తిరిగి ఇంటికి వచ్చేసారు అమ్మమ్మ, తాతయ్య.

******* సశేషం *******

అమ్మమ్మ – 1

రచన: గిరిజ పీసపాటి

(ఇది మా అమ్మమ్మ కధ. ఈ కధలో కొన్ని సంఘటనలు చదివినప్పుడు మీలో చాలా మందికి మీ నాన్నమ్మల, అమ్మమ్మల జీవితాలు గుర్తు రావచ్చు. అలాగే కష్టాలలో ఉన్న ఎందరో ఆడవారు ఈ కధ ద్వారా స్ఫూర్తిని పొందవచ్చు. అలా కనీసం ఒక్కరైనా ఈకధ ద్వారా జీవితంలో వచ్చిన కష్టాలను ఎదుర్కొనే ధైర్యాన్ని, ఆత్మవిశ్వాసాన్ని పొందగలిగితే మా అమ్మమ్మ జీవితం, ఆవిడ కధను మీకందించిన నా ప్రయత్నం రెండూ సఫలమైనట్లే భావిస్తాను.) ఇక చదవండి :

అమ్మమ్మ పేరు రాజ్యలక్ష్మి. దివాకరుని వారి ఆడపడుచు. తను, అన్నయ్య ఇద్దరే తల్లిదండ్రులకు సంతానం. అన్నగారి పేరు సుబ్బారావు. అమ్మమ్మ చాలా అందగత్తె. పచ్చని పసిమి రంగు శరీరం, మంచి పొడుగు, చంపకు చారెడేసి సోగ కళ్ళు, తీర్చి దిద్దినట్లున్న అవయవ సౌష్టవం, బారెండు జడ, కమ్మని కంఠ స్వరం ఆవిడ ప్రత్యేకతలు. అప్పట్లో అందరి ఆడపిల్లల లాగే ఈవిడకు కూడా పదమూడు సంవత్సరాలకే వివాహం జరిగింది. తాతయ్య తెనాలి వాస్తవ్యులు, మల్లాది వారి నలుగురు అన్నదమ్ములలో ఆఖరి వారు. పేరు గౌరీనాధ శాస్త్రి. తెనాలి మున్సిపల్ హైస్కూల్ లో టీచర్ గా పని చేస్తుండేవారు. చామనచాయ, ఆరడుగుల పొడుగు, కంచు కంఠం ఆయన ప్రత్యేకతలు. తాతయ్యకి పుస్తక పఠనం బాగా అలవాటు. అలాగే నాటక రంగం పట్ల ఆసక్తి ఎక్కువగా ఉండేది. ఈ అన్నదమ్ముల కుటుంబాలు నివసించిన కారణంగా తెనాలిలోని నాజర్ పేటలో మల్లాది వారి వీధి అనే పేరుతో ఒక వీధి ఉందంటే ఆ ఊరిలో వారికి గల పలుకుబడి, ప్రాముఖ్యత ఊహించుకోవచ్చు.

అత్తగారు లేకపోయినా అన్నదమ్ములు నలుగురూ కలిసి ఉన్న అందమైన ఉమ్మడి కుటుంబంలో పెద్ద కోడలే అత్తగారి హోదా తీసుకోగా ఆ ఇంట ఆఖరి కోడలిగా అడుగుపెట్టిన అమ్మమ్మ అందరికీ తలలో నాలుకలా మెలుగుతూ చక్కగా కలిసిపోయింది. సంగీత జ్ఞానంతో పాటు పఠనాసక్తి కూడా ఉండడంతో చిన్నప్పటి నుండి పాడడం, పుస్తకాలు చదవడం తీరిక సమయాలలో చేసేది. పెళ్ళయిన మూడు సంవత్సరాలకు అమ్మమ్మ రంగు, తాతయ్య శరీర తత్వంతో ముచ్చటైన కొడుకు పుట్టాడు. వారి ఆనందానికి ఎల్లలు లేవు. ఆ బాబు పెరుగుదలకి సంబంధించిన ప్రతీ చిన్న విషయాన్ని కూడా వదలకుండా వారు స్వయంగా అనుభవించి ఆనందిస్తూ ఒక పండుగలా వేడుకలు జరిపేవారు. బారసాల, బోర్లా పడడం, పాకడం, అన్నప్రాశన, బంగరడం, కూర్చోవడం, పళ్ళు రావడం, నిబడడం, మొదటి మాట, తొలిసారిగా నడవడం, మొదటి పుట్టిన రోజు ఇలా బాబుకి సంబంధించిన ప్రతీ విషయమూ వారికి పెద్ద విశేషమే. బంధువులకే కాకుండా పేటందరకీ స్వీట్లు పంచడం, భోజనాలు పెట్టడం చేసేవారు.

తాతగారికి ఎలా అయిందో కానీ పేకాట అలవాటు అయింది. ఒక్కోసారి స్కూల్ నుండి ఇంటికి రాకుండా పేకాట జరిగే చోటుకి వెళ్ళి ఆటలో కూర్చుండిపోయేవారు. అమ్మమ్మ పని చేసుకుంటునే వీధి వాకిలి వద్దకు వచ్చి భర్త రాక కోసం ఎదురు చూసేది. అప్పుడే కొద్దిగా మాటలు, నడక వచ్చిన పున్నయ్య “నానగాలు లాలేదనామ్మా? తూత్తున్నావు” అని అమ్మమ్మని ప్రశ్నిస్తూనే “ఆతకి వెలిపోయి ఉంతాలు. నే తీతుకొత్తా.” అని పెద్దరికంగా చెప్పి మూలనున్న కర్ర తీసుకుని తండ్రి కోసం బయలుదేరి వెళ్ళేవాడు.

పేకాట జరిగే చోటుకి వెళ్ళి తండ్రిని చూస్తూనే “నానాలూ!” అని పెద్దగా కేక పెట్టి, కళ్ళు కోపంతో ఎర్రబడగా “తొందలగా ఇంతికి లండి. అమ్మ తూత్తోంది” అనేవాడు. అంతే తాతయ్య మారు మాట్లాడకుండా ఆట మధ్యలోనే ముక్కలు పడేసి కొడుకును ఎత్తుకుని ఇంటికి వచ్చేసేవారు. అంత ప్రేమ కొడుకంటే. సింహం లాంటి తన భర్త కొడుకు మీద వాత్సల్యంతో వెంటనే ఇంటికి రావడం చూసిన అమ్మమ్మ కొడుకు మీద ప్రేమ పట్టలేకపోయేది. ఇలా పున్నయ్య ఆడింది ఆట, పాడింది పాటగా గడుస్తుండగా, బాబుకి ఐదు సంవత్సరాలు నిండి ఆరవ సంవత్సరం వస్తుందనగా హఠాత్తుగా జ్వరం వచ్చి చనిపోయాడు. అప్పుడు అమ్మమ్మ ఎంత తల్లడిల్లిపోయిందో. పగవాళ్ళకు కూడా గర్భ శోకం రాకూడదు అని బాధ పడింది. తాతయ్య సరే సరి. పూర్తగా డీలా పడిపోయారు. ఆ బాబు జ్ఞాపకాలే అమ్మమ్మకి జీవితాంతం తోడుగా నిలిచాయి.

మూడేళ్ల తరువాత మరో చక్కని పాపకి జన్మనిచ్చింది అమ్మమ్మ. పాపకి అలివేలు అని పేరు పెట్టి, ఆ పాపకి సంబంధించిన ప్రతీ విశేషాన్నీ మళ్ళీ పండుగలా జరుపసాగారు. మళ్ళీ పాపకి ఐదు నిండి ఆరవ సంవత్సరంలో అడుగు పెడుతుందనగా అలివేలు కూడా విరేచనాలు అయి చనిపోవడంతో మళ్ళీ గర్భ శోకం తప్పలేదు అమ్మమ్మకి. ఇలా మరో ముగ్గురు ఆడ పిల్లలు పుట్టడం, ఐదేళ్ళు బతికి ఆరవ ఏడు వస్తుందనగా హఠాత్తుగా చిన్న అనారోగ్యం వల్ల చనిపోవడం జరగడంతో అమ్మమ్మ పూర్తిగా నైరాశ్యంలో కూరుకుపోగా తాతయ్య పేకాటకి‌ బానిసగా మారారు.

పరిస్థితులు ఇలా ఉన్న తరుణంలో అప్పుడే మహమ్మారిలా విజృంభించిన కలరా వ్యాధి అమ్మమ్మని సోకింది. రాత్రి, పగలు తేడా లేకుండా వాంతులు, విరేచనాలతో చాలా ఇబ్బంది పడింది అమ్మమ్మ. దానికి టైఫాయిడ్ కూడా తోడుగా రావడంతో ఇక బతకదనే నిర్ణయానికి వచ్చేసారు అందరూ. తాతయ్యకి అమ్మమ్మ అంటే పిచ్చి ప్రేమ. భార్యని ఆ పరిస్థితిలో చూసి తట్టుకోలేక పోయారు. నువ్వు లేకపోతే నేను బతకలేనంటూ పసి పిల్లాడిలా ఏడ్చారు. వైద్యం చేయించాక కాస్త తగ్గు ముఖం పట్టినట్లు అనిపించినా, మళ్ళీ ఎప్పుడైనా తిరగబెట్టే అవకాశం ఉంది కనుక పూర్తి విశ్రాంతి అవసరం, జాగ్రత్తగా ఉండాలి అని చెప్పారు వైద్యుడు. మనిషి కూడా బాగా క్షీణించిపోయి, నల్లబడిపోయి, ఎముకలు తేలిన శరీరం, ఊడిపోయిన జుట్టుతో మనిషి రూపే మారిపోయింది.

అటువంటి సమయంలో తెలిసిన వారు మద్రాసులో కేరళ వైద్యులు ప్రకృతి వైద్యం చేస్తున్నారని, అక్కడ అమ్మమ్మకి వైద్యం చేయిస్తే కలరా, టైఫాయిడ్ పూర్తిగా తగ్గిపోయి ఇక జన్నలో తిరగబెట్టవని, అదీ కాక మునుపటి రూపు కూడా తిరిగి వస్తుందని సలహా ఇవ్వగా అమ్మమ్మ కోసం ఉద్యోగానికి సెలవు పెట్టి, మద్రాసులోని ఒక బంగళాలోకి మకాం మార్చారు తాతయ్య. అమ్మమ్మ ప్రకృతి వైద్యం కోసం వెళ్ళి రావడానికి కారు కొని, డ్రైవర్ ని అపాయింట్ చేసి, వంటపని, ఇంటిపని, తోటపనికి మనుషులను పెట్టారు.

తాతగారు, వేరే అతను కలిసి మద్రాసులో ఒక సినిమా ధియేటర్ లీజుకి తీసుకుని సినిమాలు రిలీజ్ చేయసాగారు. అప్పట్లో కాంచనమాల, కన్నాంబ మొదలైన వారు నటించిన సినిమాలు అన్నీ ఆ ధియేటర్ లో ఆడేవి. ఈలోగా కేరళ వైద్యులు చేసిన ప్రకృతి వైద్యం మంచి ఫలితాన్ని ఇవ్వసాగింది. మద్రాసు వెళ్ళాక అమ్మమ్మకి మళ్ళీ జ్వరం బాగా వచ్చింది. 104 డిగ్రీల జ్వరంతో ఉన్న మనిషిని తెల్లవారుజామున నాలుగు గంటలకు స్టూల్ మీద కూర్చోబెట్టి నూటొక్క బిందెల నూతి నీళ్ళు ఒకదాని వెంట ఒకటి పోసేవారు. అలాగే ఒండ్రుమట్టి ఒళ్ళంతా పూసి అది ఎండాక స్నానం చేయించేవారు. బురదతో నిండి ఉన్న గుంటలో గంటల పాటు కూర్చోపెట్టేవారు. ఇలా ప్రకృతి వైద్యంలో భాగంగా చాలా రకాలుగా ట్రీట్‌మెంట్‌ ఇచ్చారు.

ఇంటికి‌ వచ్చాక వారు ఎలా చెప్తే అలా పత్యం వండించుకుని తినేవారు. పళ్ళ రసాలు, కొబ్బరి నీరు వైద్యలు చెప్పిన ప్రకారం తీసుకునేవారు. ఇలా ఒక పక్క వైద్యం జరుగుతుండగా మరోపక్క తాతగారు తెచ్చిన పుస్తకాలు చదవడం, సంగీతం సాధన చేయడం, రేడియోలో మంచి కార్యక్రమాలు వినడం చేసేవారు. ప్రకృతి వైద్యం ఫలితంగా అమ్మమ్మకి పూర్తి ఆరోగ్యం చిక్కి, తేజోవంతమైన శరీరంతో, ఒత్తుగా పెరిగిన నల్లని జుత్తుతో, కళ్ళలో కొత్త కాంతులతో, పునపటి కన్నా మరింత అందంగా తళుకులీనుతూ తయారయింది.
అమ్మమ్మని మొదటిసారిగా తమ ధియేటర్ కి‌ కొత్తగా రిలీజైన కన్నాంబ గారి సినిమాకి తీసుకెళ్ళారు తాతయ్య. ధియేటర్ లో అమ్మమ్మని కూర్చోబెట్టి మేనేజర్ ని కలిసి వస్తానని వెళ్ళారు తాతయ్య.

తాతయ్య వెళ్లిన కాసేపట్లోనే కన్నాంబ గారు, కాంచనమాల గారు, టంగుటూరి సూర్యకుమారి గారు వచ్చి అమ్మమ్మ పక్కనే ఉన్న సీట్లలో కూర్చున్నారు. వారు ముగ్గురూ అమ్మమ్మని చూసి ఏదో మాట్లాడుకోసాగారు. వాళ్ళు తన గురించే మాట్లాడుకుంటున్నారని‌ అమ్మమ్మకి అర్ధం అయి, పెద్ద పేరున్న నటీమణులు కదా! వారి పక్కన తను కూర్చోవడం వారికి ఇబ్బందిగా ఉందేమో!? పోనీ వేరే సీటులో కూర్చుందాం అనుకుంటుండగానే తాతయ్య, ఆయన పార్ట్నర్ హడావుడిగా లోపలికి వచ్చి, ముగ్గురు నటీమణులని గౌరవంగా పలకరించి, తమ వెనుకే బాయ్ తీసుకొచ్చిన కూల్ డ్రింక్స్ ని ముగ్గురికీ ఇచ్చి, అమ్మమ్మకి కూడా ఒక బాటిల్ ఇచ్చారు.

ఇంతలో కన్నాంబ గారు నవ్వుతూ “ఏంటి‌ శాస్త్రి గారూ! కొత్త హీరోయిన్ లా ఉన్నారే? ఆవిడ పేరు, ఏ భాషలో నటిస్తారో చెప్పి మమ్మల్ని పరిచయం చెయ్యొచ్చు కదా! ” అనడంతో మిగిలిన ఇద్దరూ కూడా తాతయ్య చెప్పే వివరాల కోసం కుతూహలంగా చూడసాగారు. తాతయ్య నవ్వి “ఈవిడ నా భార్య. పేరు రాజ్యలక్ష్మి. మొదటిసారి ఈ ధియేటర్ కి సినిమా చూపిద్దామని తీసుకొచ్చాను” అని అమ్మమ్మని పరిచయం చేసి ఆడవారి మధ్య ఒక్కరూ ఉండలేక మెల్లిగా బయటికి జారుకున్నారు. అమ్మమ్మతో వారు ముగ్గురూ చాలా బాగా మాట్లాడడమే కాకుండా తమ ఇంటికి కూడా రమ్మని‌ ఆహ్వానించి, అమ్మమ్మ ఇంటికి కూడా వీలున్నప్పుడు వస్తామని చెప్పారు. సినిమా పూర్తయేసరికి నలుగురూ మంచి స్నేహితురాళ్ళు అయిపోయారు. అభిరుచులు కలిస్తే స్నేహం ఇట్టే కలుస్తుంది కదూ!

****** సశేషం ******

దారి తప్పిన స్నేహం

రచన: గిరిజ పీసపాటి

ఏడవ తరగతి చదువుతున్నప్పటి నుండి శైలజ, సరిత ప్రాణ స్నేహితులు. శైలజ చాలా బిడియంగా, నెమ్మదిగా ఉంటూ ఎవరితోనూ పెద్దగా మాట్లాడేది కాదు. సరిత తప్ప వేరే స్నేహితులు కూడా లేరు. కానీ సరిత గలగలా మాట్లాడుతూ తను ఎక్కడ ఉంటే అక్కడే చొరవగా కొత్త స్నేహితులను తయారుచేసుకునేది. స్కూల్ లో మొదలైన వారి స్నేహం కాలేజ్ లో కూడా కొనసాగడంతో ఏ చిన్న విషయాన్నైనా ఇద్దరూ షేర్ చేసుకునేవారు. కాకపోతే ఇద్దరి ఇళ్ళు మాత్రం చాలా దూరం. సరిత వాళ్ళు ఊరికి 16 కి.మీ. దూరంగా స్థలం కొనుక్కుని అక్కడే చిన్న ఇల్లు కూడా కట్టుకోవడంతో, ఎప్పుడో ప్రత్యేక సందర్భాలలో తప్ప శైలజ సరిత వాళ్ళ ఇంటికి వెళ్ళడానికి వీలయేది కాదు. సరిత మాత్రం స్కూల్, కాలేజ్ లకి దగ్గరలోనే ఉన్న శైలజ వాళ్ళింటికి తరచూ వస్తూ ఉండేది.

ఎనిమిదవ తరగతి నుండి తమతోనే చదువుతున్న శ్రీరామ్ అనే అబ్బాయి డిగ్రీ సెకెండ్ ఇయర్లో తనకు ప్రపోజ్ చేసిన విషయం సరితకి చెప్పింది శైలజ. అప్పుడు సరిత కూడా తమ కాలనీలో ఉన్న చక్రపాణి అనే అబ్బాయిని తను ప్రేమిస్తున్న విషయం శైలజకి చెప్పింది. చదువు పూర్తయాక కూడా ఒకరి ఇంటి వద్ద మరొకరు కలుసుకుంటూ తమ స్నేహాన్ని కొనసాగించసాగారు. డిగ్రీ పూర్తయాక కూడా శ్రీరామ్ శైలజ అంటే అదే ఇష్టం చూపించడం, ఒక ప్రైవేటు కంపెనీలో ఉద్యోగంలో చేరగానే శైలజతో మళ్ళీ తన ప్రేమ విషయం చెప్పగా, తన తల్లిదండ్రులు ఒప్పుకుంటేనే తను ఈ పెళ్ళికి ఒప్పుకుంటానని చెప్పింది. శైలజ తల్లిదండ్రులను కలిసి శ్రీరామ్ ఈ విషయం చెప్పగా, వారు కొన్నాళ్ళు గడువు కోరడంతో సరేనన్నాడు. ఇదే విషయాన్ని శ్రీరామ్ తన తల్లిదండ్రులకు కూడా చెప్పగా వారు కూడా శైలజను ఎరిగినవారే కనుక వెంటనే ఒప్పుకున్నారు.

అయితే సరిత మాత్రం తల్లిదండ్రుల వద్ద తన ప్రేమ విషయాన్ని దాచిపెట్టి శెలవు రోజుల్లో శైలజ వాళ్ళింటికి వెళ్తున్నానని చెప్పి చక్రపాణితో సినిమాలు, షికార్లు సాగించేది. శైలజ మందలించినా నవ్వేసేది తప్ప మానేది కాదు. ఒకసారి మనిద్దరం సినిమాకి వెళ్దాం అని చెప్పి తీరా హాల్ లోపలికి వెళ్ళి కూర్చున్నాక సరిత పక్కన కూర్చున్న చక్రపాణిని ఆశ్చర్యపోయి చూస్తున్న శైలజతో ముందే చెప్తే నువ్వు రావనీ… అని గునుస్తున్న సరితతో ఇలాటివి తనకి ఇష్టం ఉండదనీ, మరోసారి ఇలా చెయ్యొద్దని చెప్పింది శైలజ.

రెండు సంవత్సరాల పాటు శ్రీరామ్ ప్రవర్తనను పరిశీలించిన శైలజ తల్లిదండ్రులు శ్రీరామ్ తో పెళ్ళికి అంగీకరించగా ఒక శుభ ముహూర్తానికి శైలజ, శ్రీరామ్ ల వివాహం జరిగిపోయింది. శైలజ వివాహం జరిగిన కొన్నాళ్ళకి చక్రపాణి డబ్బుకోసం తన మరదలిని చేసుకుంటున్నాడని, తను నిలదీసి అడిగితే నీకు నేనే కావాలంటే పెళ్ళి చేసుకోకుండా నీకో ఇల్లు తీసి, నీతో రహస్యంగా కాపురం చేస్తానన్నాడని ఏడుస్తూ చెప్పిన సరితతో, నిన్ను ప్రేమించి ఇంకొరిని ఎలా చేసుకుంటాడు? వెంటనే మీ ఇంట్లో వాళ్ళకి జరిగిన విషయాలు చెప్పు అని చెప్తే… నీకు దండం పెడతాను వాళ్ళకి ఈ సంగతి తెలిస్తే నన్ను చంపేస్తారు? దయచేసి వాళ్ళకేమీ చెప్పకు అని ప్రాధేయపడింది సరిత.

ఇది జరిగాక సరిత ఏ అఘాయిత్యానికి ఒడిగడుతుందోనని భయపడిన శైలజకి సరిత ప్రవర్తన అసలేమీ జరగనట్లే ఉండడంతో హమ్మయ్య అనుకుంది. కానీ… సరిత తన అక్కకి పుట్టిన ఇద్దరు కవల పిల్లలకు అనిల్ చక్రపాణి, కిరణ్ చక్రపాణి అనే పేర్లు పెట్టడంతో ఇదేం చోద్యం అనుకోకుండా ఉండలేకపోయింది. మరో సంవత్సరానికి సరిత వివాహం కూడా తల్లిదండ్రులు నిశ్చయించిన అబ్బాయితో జరిగిపోవడం, సరిత భర్త కృష్ణ ఉద్యోగం రాజమండ్రిలో కావడంతో, కాపురానికి వెళ్ళిపోయింది సరిత. వెళ్ళిన నెలరోజులకే సరిత దగ్గరనుండి శైలజకు ఉత్తరం రావడం, అందులో కృష్ణ తనను సరిగా చూసుకోవడం లేదనీ, తను వాళ్ళ వదిన కుముద ఎలా చెప్తే అలా వింటాడనీ, వదినకు దూరంగా ఉండలేక ఇక్కడి ఉద్యోగం మానేసి అక్కడే కొత్త ఉద్యోగం వెతుక్కుంటానని అంటున్నాడనీ, తను వద్దన్నానని తనను మానసికంగా హింసిస్తున్నాడనీ, అతనికి తెలియకుండా ఈ ఉత్తరం రాస్తున్నందున నువ్వు నాకు రాసే తిరుగు ఉత్తరంలో ఈ విషయాలేవీ ప్రస్తావించవద్దనీ కోరింది.

ఉత్తరం చదివిన శైలజ భర్తతో విషయం చెప్పి బాధ పడింది. అయినా సరిత కోరినట్లే కుశల ప్రశ్నలు వేస్తూ మామూలుగా జవాబు రాసింది. సరిత కృష్ణ గురించి రాసిన ఉత్తరాలను ఎందుకైనా మంచిదని జాగ్రత్తగా దాచేది శైలజ. ఒకరోజు అనుకోకుండా సరిత, కృష్ణలు ఇంటికి రావడంతో ఆనందంగా ఆహ్వానించిన శైలజ సరితను వంటింట్లోకి తీసుకెళ్ళి ఇప్పుడు అతని ప్రవర్తన ఎలా ఉంది? అని అడిగితే తనని బాగానే చూసుకుంటున్నాడనీ, తన వదిన ఆదేశం మేరకు అక్కడి ఉద్యోగం మానేసి ఇక్కడకు వచ్చేసామని చెప్పి, ఇకమీద ఏం జరగనుందో అని బాధపడుతున్న సరితకు ధైర్యం చెప్పి పంపింది శైలజ.

కొద్ది రోజులకు సరిత తన భర్త పూర్తిగా మారిపోయాడనీ, తను ఎలా చెప్తే అలా వింటున్నాడని చెప్పడంతో చాలా సంతోషించింది శైలజ. శైలజకు ఒక కూతురు, సరితకు ఇద్దరు కొడుకులు పుట్టాక అంతా బాగుంది అనుకునే సమయంలో శ్రీరామ్ తల్లిదండ్రులు ఇద్దరూ హఠాత్తుగా ఏక్సిడెంట్ లో చనిపోవడం, ఆస్తి అంతా దాయాదుల పాలు కావడంతో తను కూడా ఉద్యోగం చేయసాగింది శైలజ. సరిత కూడా ఉద్యోగం చేస్తూ, భర్తలో వచ్చిన మార్పుతో, అత్తమామలు, పుట్టింటివారు ఇచ్చిన డబ్బుతో సొంత ఇల్లు కట్టుకుని, కింద తాము ఉంటూ మేడమీద వాటాలను అద్దెకిచ్చి జీవితంలో స్థిరపడింది.

అప్పటి నుండి సరిత ప్రవర్తనలో మార్పును గమనించసాగింది శైలజ. అన్నీ తనకే తెలుసనీ, ఎవరైనా సరే తను చెప్పినట్లు వినాల్సిందే తప్ప నేను ఎవరినీ లెక్కచేయననీ మాటల సందర్భంగా వ్యక్తపరిచేది. అలాగే సోషల్ మీడియాలో కూడా చాలా నీతులు ఉన్న కొటేషన్స్ పోస్ట్ చెయ్యడం, భార్యాభర్తలు, స్నేహం ఎలా ఉండాలో వాటిలో ఉండేది.

ఒకరోజు శైలజకు ఆరోగ్యం బాగోలేక హాస్పిటల్ లో చూపించుకుంటే గర్భాశయంలో కణితి పెరుగుతోందనీ, అర్జంటుగా ఆపరేషన్ చేసి గర్భసంచి తీసెయ్యాలని చెప్పారు డాక్టర్. రెండు రోజుల్లో హాస్పిటల్లో అడ్మిట్ కావడం, ఆపరేషన్ చేసి కణితిని తీసి వారంరోజులకి డిస్చార్జ్ చేయడం జరిగింది. శైలజ హాస్పిటల్ నుండి ఇంటికి వచ్చిన నెల్లాళ్ళకు పరామర్శకు తన భర్తతో కలిసి వచ్చింది సరిత.

కాసేపు ఆ మాట, ఈ మాట మాట్లాడి శ్రీరామ్, శైలజ తల్లి వింటుండగా తన భర్తతో చిన్నప్పటి నుండి శైలజ ఎక్కడ ఉంటే అక్కడే కొత్తవాళ్ళను స్నేహితులుగా చేసుకునే చొరవ ఉందనీ, స్కూల్ లో చదువుతున్న రోజుల్లో స్కూల్ లో, కాలేజ్ లో కూడా మధ్యాహ్నం భోజనం చేయగానే అబ్బాయిలతో కబుర్లు మొదలెట్టేదనీ, స్కూల్ లో, కాలేజ్ లో తనకు ఫ్రెండ్ కాని అబ్బాయంటూ లేడనీ, తను మాత్రం ఆ సమయంలో క్లాస్ రూమ్ లో ఒక్కర్తనీ కూర్చుని చదువుకునే దాన్నని, తన గురించి వంకరగా మాట్లాడుతున్న సరితను చూసి నిర్ఘాంతపోయి భర్త వంక చూడగా, అన్నీ తెలిసి కూడా నవ్వుతూ వింటున్న భర్తను చూసి ఒళ్ళు మండింది శైలజకి.

వాళ్ళు వెళ్ళాక తనేమైనా పతివ్రతను అనుకుంటోందా? అయినా అది అలా వాగుతుంటే నువ్వేం మాట్లాడవేంటి? ఇదేనా శైలజ మీద నీకున్న ఇష్టం? ఇలా అడ్డమైన వాళ్ళూ నా కూతురిని అంటే నువ్వు ఊరుకుంటావేమో కానీ… నేను ఊరుకోను అని కోపంతో ఊగిపోతున్న తల్లితో బాధ పడొద్దని, తను ఇలా మారిపోబట్టే తనని దూరం పెట్టానని చెప్పింది శైలజ. దూరం పెడితే సరిపోదే పిచ్చిదానా! శ్రీరామ్ నిన్ను ఇష్టపడగానే మా దగ్గర దాచకుండా చెప్పావు, అంతేకాక నువ్వేంటో మాకు తెలుసు కనుక సరిపోయింది. ఇదే పరిస్థితుల్లో ఇంకొకరుంటే కాపురాలు కూలిపోతాయి. తల్లిదండ్రులు కూడా అపార్ధం చేసుకుని దూరమైపోతారు అని ఆవేదనతో అంటున్న తల్లి మాటలకు ఆలోచనలో పడింది శైలజ.

తనకు పూర్తిగా నయమయాక ఒకరోజు సరిత ఆఫీసుకి లంచ్ టైమ్ లో వెళ్ళిన శైలజ, సరితను పక్కకు తీసుకెళ్ళి సూటిగా సరితనే చూస్తూ నువ్వు ఆ రోజు నీ భర్త దగ్గర మంచి అనిపించుకోవడం కోసం నన్ను చెడుగా చిత్రీకరించావు. కానీ..‌. రాజమండ్రి నుండి నువ్వు రాసిన ఉత్తరాలు ఇప్పటికీ నా దగ్గర భద్రంగా ఉన్నాయి. వాటిలో ఈ మనిషిని చేసుకునే కన్నా నేను ప్రేమించిన చక్రపాణితో రహస్యంగా బతకడమే నయం అంటూ నీ స్వహస్తాలతో నీ మాజీ ప్రేమికుడి గురించి రాసిన వివరాలు కూడా ఉన్నాయి. ఆ రోజే నేను ఆ ఉత్తరాలను బయటపెట్టి ఉన్నా, మీ అమ్మానాన్నలకు నీ విషయాలన్నీ చెప్పినా నీగతి ఏమయ్యేదో ఆలోచించుకో…

ఇంకెప్పుడూ నువ్వు మంచి అనిపించుకోవడం కోసం ఇంకొరిని చెడుగా చిత్రీకరించే ప్రయత్నం మానుకుని నువ్వు మంచిగా మారడానికి ప్రయత్నించు. ఇంకోసారి ఇంకెవరితోనైనా ఇలా ప్రవర్తిస్తే నా దగ్గర ఉన్న ఉత్తరాలు మీ ఆయన దగ్గరకు చేరతాయి జాగ్రత్త! అని హెచ్చరించి, మనసులో… ఆ రోజు తన భర్త తనని ఏమైనా చేస్తాడేమోననే భయంతో సాక్ష్యానికని దాచిన ఉత్తరాలు ఈ రోజు తన ప్రవర్తన సరిచేయడానికి పనికొచ్చాయి. చూద్దాం ఇప్పటికైనా మారుతుందేమో అనుకుంటూ… వెనుదిరిగింది శైలజ.

*****

కధ కానిదీ… విలువైనదీ…

రచన: గిరిజ పీసపాటి

“మీరెన్నైనా చెప్పండి. అమ్మాయికి ఇంత చిన్న వయసులో పెళ్ళి చెయ్యడం నాకు అస్సలు ఇష్టం లేదు” అంది నాగమణి, భర్త రామ్మూర్తి కంచంలో అన్నం మారు వడ్డిస్తూ…
“ఇప్పుడు ఈ సంబంధాన్ని కాలదన్నుకుంటే మళ్ళీ ఇంత మంచి సంబంధం మన జన్మలో తేలేము. అబ్బాయి అందంగా ఉంటాడు, ఆస్తి ఉంది, ఏ వ్యసనాలు లేనివాడు, పైగా ఏరి కోరి మనమ్మాయే కావాలనీ, కానీ కట్నం కూడా ఆశించకుండా చేసుకుంటానంటున్నాడు” అంటున్న భర్త మాటలకు అడ్డొస్తూ…
“నిజమే కానీ… అమ్మాయి ఇంకా పదో తరగతి చదువుతోంది. నేను పదమూడేళ్ళకే మిమ్మల్ని చేసుకుని పదహారేళ్ళకే ఇద్దరు పిల్లల తల్లినయ్యాను. కాలేజీ కెళ్ళి చదివి మంచి ఉద్యోగం చెయ్యాలనుకున్న నా ఆశ తీరనే లేదు. అమ్మాయి బాగా చదువుకుంటోంది. దాని చదువు పూర్తయి మంచి ఉద్యోగం వచ్చాక అప్పుడు పెళ్ళి చేద్దామండీ” అంది నాగమణి బ్రతిమాలుతున్న ధోరణిలో.
“నన్ను నువ్వు చిన్న వయసులో పెళ్ళి చేసుకున్న మాట నిజమే అయినా నువ్వు చదువుతానన్న చదువు చెప్పించాను కదా! నావల్ల నీకు వచ్చిన లోటేంటో చెప్పు” అని ఎదురు ప్రశ్న వేసిన భర్తకు ‘ఆర్ధిక స్వాతంత్ర్యం’ అని చెప్దామనుకుని వస్తున్న మాటను గొంతులోనే అణిచిపెట్టి గాఢంగా నిట్టూర్చింది నాగమణి.
వంటింట్లో తల్లిదండ్రుల మధ్య జరిగిన సంభాషణను ముందు గదిలో చదువుకుంటూ విన్న హిమజ ఇక చదువు మీద దృష్టి పెట్టలేక ఆలోచనల్లోకి జారిపోయింది.

*************

నాగమణి, రామ్మూర్తి దంపతులకు ఇద్దరు సంతానం. మొదట కూతురు హిమజ పదో తరగతి, తరువాత కొడుకు కృష్ణ ఎనిమిదో తరగతి చదువుతున్నారు. రామ్మూర్తి ఒక గవర్నమెంట్ కాలేజ్‌లో సీనియర్ గుమస్తాగా పని చేస్తున్నాడు.
ఆరునెలల క్రితం ఒక దూరపు బంధువుల ఇంట్లో పెళ్ళికి కుటుంబ సమేతంగా హాజరయ్యాడు రామ్మూర్తి. అక్కడ రామ్మూర్తి కూతురు హిమజని పెళ్ళి కూతురి పెదనాన్న కొడుకు అయిన మధు చూసి ఇష్టపడి రామ్మూర్తి బావమరిది ప్రసాదరావుతో పెద్దల ద్వారా కబురు చెయ్యడం, ప్రసాదరావు వారి కుటుంబ విషయాలు, అబ్బాయి గుణగణాలు విచారించి హిమజకు తగిన వరుడిగా భావించి, రామ్మూర్తి దంపతులకు ఈ సంబంధం వివరాలు చెప్పడం, రామ్మూర్తి అంగీకరించి పెళ్ళి చూపులకు తగిన ముహూర్తం చూసుకుని వాళ్ళకు కబురు చెస్తామని చెప్పడం చకచకా జరిగిపోయాయి. మధుకి, హిమజకి వయసులో ఎనిమిదేళ్ళ వ్యత్యాసం ఉన్నా అదో పెద్ద అడ్డంకిగా కనిపించలేదు ఇరువైపుల వారికీ.
పెళ్ళి చూపుల తతంగం కేవలం నామ మాత్రమేననీ, అందరికీ పిల్ల నచ్చిందనీ హిమజ పదవ తరగతి పరీక్షలు అయాక పెళ్ళి చూపులు, నిశ్చయ తాంబూలాలు ఒకసారే జరిపిద్దామని అబ్బాయి కోరిక మేరకు వాళ్ళు తిరిగి కబురు చెయ్యడంతో ఆగిపోయాడు రామ్మూర్తి.
హిమజ చాలా అందంగా ఉంటుంది. బాగా చదువుతుంది. నెమ్మదిగా, వద్దికగా ఉంటుంది. బాగా బిడియస్తురాలు. కృష్ణ ఇందుకు పూర్తి వ్యతిరేకంగా ఉంటాడు. బాగా అల్లరి చేస్తాడు. ఎవరితోనైనా ఇట్టే కలిసిపోతాడు.
హిమజకు మర్నాటి నుండి పరీక్షలు ప్రారంభం కానుండడంతో మళ్ళీ తెరమీదకు వచ్చింది ఈ వ్యవహారం. ఎలాగైనా హిమజను కనీసం డిగ్రీ వరకూ అయినా చదివించి తన కాళ్ళమీద తను నిలబడ్డాకే పెళ్ళి చేద్దామని చెప్పి భర్తను ఒప్పించే ప్రయత్నంలో పూర్తిగా విఫలమైంది నాగమణి.

************

హిమజ పదవతరగతి పరీక్షలు రాయడం, మంచి మార్కులతో ఉత్తీర్ణత సాధించడంతో వారం రోజుల్లో మంచి ముహూర్తం ఉందనీ, నిశ్చితార్థం చేసుకుందామని బావమరిది చేత అబ్బాయి తల్లిదండ్రులకు కబురు చేసాడు రామ్మూర్తి.
కానీ, అబ్బాయి తాతగారు స్వర్గస్తులవడం వలన ఏటి సూతకం అయ్యే వరకూ వీలుకాదని తిరిగి కబురు మోసుకొచ్చాడు ప్రసాదరావు.
“ఎలాగూ ఏడాది సమయం ఉంది కదా. అమ్మాయిని ఇంటర్లో జాయన్ చేద్దాం. ఇంట్లో ఉండి చేసేదేముంది” అన్న నాగమణి మాటకి ఏ కళనున్నాడో వెంటనే వప్పుకుని తను పనిచేసే కాలేజ్ లోనే హిమజను ఇంటర్లో జాయిన్ చేసాడు రామ్మూర్తి.
హిమజ ఇంటర్ ఫస్టియర్ కూడా ప్రధమ శ్రేణిలో ఉత్తీర్ణురాలవడం, మధు తండ్రి ఏటి సూతకం తీరిపోయింది కనుక నిశ్చితార్థం ముహూర్తం పెట్టించమని కబురు చేయడం జరిగిపోయింది.
ఇంటి పురోహితుడిని కలసి ముహూర్తం పెట్టించుకుని వస్తానని వెళ్ళిన భర్త కాళ్ళీడ్చుకుంటూ, నీరసంగా తిరిగి రావడంతో తాగడానికి మంచినీళ్ళు అందిస్తూ “ఏం జరిగిందండీ!? ముహూర్తం ఏరోజున పెట్టించారు?” అంటూ అడిగింది నాగమణి.
“ఇద్దరి జాతకాల ప్రకారం ఇప్పట్లో ముహూర్తం కుదరలేదు మణీ! సరిగ్గా ముహూర్తం కుదిరే సమయానికి మూఢాలు, తరువాత శూన్య మాసం మొదలైపోతోంది” అంటూ సమాధానం ఇచ్చాడు రామ్మూర్తి. ఇదే విషయాన్ని అబ్బాయి తండ్రికి కబురు చేయగా వారి ఇంటి పురోహితుడు కూడా ఇదే విషయాన్ని చెప్పాడని చెప్పారు.
మళ్ళీ కొన్నాళ్ళు పెళ్ళి ఊసు లేకపోవడంతో ఇంటర్ సెకెండ్ ఇయర్లో జాయిన్ అయి చదువుకోసాగింది హిమజ.
మూఢాలు, శూన్యమాసం గడిచాక పదిహేను రోజుల్లో మంచి ముహూర్తం చూసి అబ్బాయి తండ్రికి కబురు చేసాడు రామ్మూర్తి.
వీళ్ళు ఆ ఏర్పాట్లలో మునిగి ఉండగా ఒకరోజు అబ్బాయి పెళ్ళి శుభలేఖతో పాటు ఒక పెద్ద ఉత్తరాన్ని జత చేసి పంపాడు మధు తండ్రి. ఉత్తరం చదివి, పెళ్ళి శుభలేఖ చూసి మ్రాన్పడిపోయి అక్కడే ఉన్న కుర్చీలో కూలబడిపోయిన రామ్మూర్తిని చూసి “ఏమయిందండీ!?” అంటూ ఆదోళనగా ప్రశ్నించిన నాగమణి చేతిలో ఉత్తరంతో సహా శుభలేఖను పెట్టి, భార్య ముఖం చూడలేనట్లుగా గబగబా చెప్పులు తొడుక్కొని బయటకు వెళ్ళిపోయాడు రామ్మూర్తి.
ఆత్రంగా ఉత్తరం విప్పి చదివి, దానితో జతపరిచిన శుభలేఖను కూడా చూసి మనసులో ఏమూలో కాస్త బాధగా అనిపించినా, ఎక్కువగా సంతోషముగానే అనిపించి దేవుడికి మనసులోనే కృతజ్ఞతలు తెలుపుకుంది నాగమణి.
అప్పుడే కాలేజ్ నుండి ఇంటికి వచ్చిన హిమజతో “నీకా పెళ్ళి సంబంధం తప్పిపోయింది హిమజా! ఇక ఏ టెన్షన్ లేకుండా నీ చదువును హాయిగా కొనసాగించు” అంటూ చెప్పింది నాగమణి.
“అవునా! ఎలా!? అసలు ఏం జరిగిందమ్మా?” అంటూ అడిగిన హిమజతో “అబ్బాయికి ఒక వితంతువు అయిన చెల్లెలు ఉంది కదా! ఆ అమ్మాయిని చేసుకోవడానికి ఒక మంచి సంబంధం వచ్చిందట. కానీ, వాళ్ళు తమ అమ్మాయిని మధు చేసుకునేటట్లయితేనే ఈ అమ్మాయిని తమ కోడలుగా చేసుకుంటామని షరతు పెట్టారట. దీనినే కుండ మార్పిడి పధ్ధతి అంటారు. అదే విషయం వివరిస్తూ, క్షమాపణలు కోరుతూ ఉత్తరం, శుభలేఖ పంపారు మధు నాన్నగారు” అంటూ వివరించింది నాగమణి.
హిమజ కళ్ళముందు లీలగా ఆ అబ్బాయి ముఖం కదలాడింది. పెద్ద పెద్ద కళ్ళు, మంచి పొడుగు, పొడుగుకి తగ్గ లావుతో, పచ్చటి మేనిఛాయతో అందంగా ఉంటాడు. కానీ, హిమజకి కూడా అప్పుడే పెళ్ళి ఇష్టం లేదు. చిన్నప్పటి నుండి తన ధ్యాస ఒక్కటే. చదువు, చదువు, చదువు అంతే. చదువు తప్ప మరో ధ్యాస లేని హిమజ కూడా ఈ వార్తకి సంతోషించింది.
మధు, అతని చెల్లెలు ఇద్దరి పెళ్ళిళ్ళూ నిర్విఘ్నంగా జరిగిపోయాయని, తమ కుటుంబం తరపున తాను ఆ వివాహాలకు హాజరయ్యానని చెప్పాడు రామ్మూర్తి బావమరిది ప్రసాదరావు.

************

హిమజ ఇంటర్ పూర్తి చేసి డిగ్రీలో జాయిన్ అయిన వారం రోజులకి వారి ఇంటి ముందు ఒక లారీ ఆగడం, కొందరు కూలీలు అందులోంచి సామాన్లు దించడం చూసిన నాగమణి “పక్క పోర్షన్లోకి ఎవరో అద్దెకు దిగుతున్నట్లున్నారు. ఎలాటి వాళ్ళో ఏమిటో” అంటూ బయటకు వెళ్ళింది.
పక్క ఇంటి గుమ్మం ముందు నిలబడిన ఒకావిడ నాగమణిని చూసి పలకరింపుగా నవ్వి “మేము ఈ వాటాలోకి అద్దెకు దిగుతున్నామండీ! కొంచెం ఏమీ అనుకోకుండా ఒక బిందెడు మంచినీళ్ళు ఉంటే ఇస్తారా? రేపు కుళాయి వచ్చే వరకూ మాకు కాస్త తాగడానికి కావాలని అడుగుతున్నాను” అంది మొహమాటంగా.
“అయ్యో! ఇందులో అనుకోవడానికి ఏముందండీ!? నేను కూడా ఆ విషయం అడుగుదామనే బయటకు వచ్చాను” అంది నాగమణి లౌక్యంగా. లోపలి నుండి ఈ సంభాషణ విన్న హిమజ, తల్లి మంచినీళ్ళు ఇవ్వడానికి లోపలికి రాగానే తల్లిని చూసి నవ్వాపుకోలేక ఒకటే నవ్వసాగింది.
“హుష్. ఏమిటా నవ్వు? ఆవిడ వింటే బాగోదు” అని హిమజను మందలిస్తూనే నీళ్ళ బిందె తీసుకుని బయటకు వెళ్ళి ఆవిడకు అందిస్తూ… “నా పేరు నాగమణి. మీ పేరు తెలుసుకోవచ్చా వదిన గారూ!” అంటూ వరుస కలిపింది.
“నా పేరు కృష్ణవేణి. మీ అన్నయ్యగారు ఇఎస్ఐ లో పని చేస్తారు. మాకు ఒక అమ్మాయి, అబ్బాయి సంతానం. అమ్మాయికి పెళ్ళి చేసాము. గుంటూరులో ఉంటుంది. పేరు సులోచన. అబ్బాయి డిగ్రీకి వచ్చాడు. పేరు శ్రీకర్. మేము విజయవాడ నుండి ట్రాన్సఫర్ మీద ఈ ఊరు వచ్చాము. మావారికి తెలిసిన ఆయన ద్వారా ఈ ఇల్లు కుదిరింది. మాకు ఈ ఊరు, పరిసరాలు కొత్త” అంటూ తమ వివరాలన్నీ ఏకరువు పెట్టింది ఆవిడ.
“మీకే సహాయం కావాలన్నా మమ్మల్ని అడగండి. మొహమాట పడకండి. ఈరోజుకి మీకు భోజనం నేను వండేస్తాను. మీరు హైరానా పడకండి” అన్న నాగమణితో “మీకెందుకు వదినగారూ శ్రమ. మేము హోటల్లో తినేస్తాము” అంది కృష్ణవేణి.
“ఇందులో శ్రమ ఏముంది వదినగారూ… మీకు ప్రత్యేకంగా వండాలా, పెట్టాలా? మాకు ఎలాగూ చేస్తాను. మీకోసం మరో గుప్పెడు బియ్యం ఎక్కువ వేస్తాను. అంతేగా! ఈలోపు మీరు సామాను సర్దుకోండి” అని చెప్పి లోపలికి వచ్చి వంటపనిలో పడింది నాగమణి.
ఈలోగా రామ్మూర్తి కూడా వాళ్ళ సామాను దింపించే పనిలో కృష్ణవేణి భర్త వెంకట్రావుకు సహాయం చెయ్యసాగాడు.

**********

వెంకట్రావు అభ్యర్ధన మేరకు వాళ్ళబ్బాయి శ్రీకర్ కి తమ కాలేజ్ లోనే తన పలుకుబడిని ఉపయోగించి సీటు వచ్చేలా చేసాడు రామ్మూర్తి. శ్రీకర్, హిమజల గ్రూప్ ఒకటే కావడంతో ఇద్దరూ ఒకే క్లాస్‌లో చదవసాగారు. తను మిస్ అయిన క్లాసుల నోట్స్ హిమజను అడిగి రాసుకున్నాడు శ్రీకర్. హిమజ తమ్ముడు కృష్ణకి, శ్రీకర్ కి మంచి స్నేహం కుదిరి ఇద్దరూ కలిసి క్రికెట్ మాచ్ లు ఆడడానికి వెళ్ళేవారు.
ఈ విధంగా రెండు కుటుంబాల మధ్య స్నేహం బాగా బలపడి, సినిమాలకి, పిక్నిక్ లకి కలిసి వెళ్ళేవారు. హిమజ మాత్రం సహజంగా బిడియస్తురాలు కావడంతో అవసరానికి మీచి ఎవరితోనూ మాట్లాడేది కాదు.
కాలం వేగంగా గడిచిపోయి హిమజ, శ్రీకర్ ల డిగ్రీ పూర్తవడం, కృష్ణ డిగ్రీ మొదటి సంవత్సరంలోకి అడుగుపెట్టడం జరిగిపోయింది.
డిగ్రీ పూర్తి చేసిన హిమజ పిజి చెయ్యడానికి యూనివర్సిటీలో జాయిన్ అవుతానని అడగితే “మన కుటుంబంలో ఈమాత్రం చదవడమే ఎక్కువ. ఇంతకన్నా నువ్వు పెద్ద చదువు చదివితే నీకన్నా ఎక్కువ చదివిన కుర్రాడిని నీకు భర్తగా నేను తేలేను. ఇక నీకు మంచి సంబంధం చూసి పెళ్ళి చేద్దామని అనుకుంటున్నాను” అంటూ రామ్మూర్తి తేల్చి చెప్పడం, నాగమణి వప్పించడానికి చేసిన ప్రయత్నం విఫలం కావడంతో హిమజ చదువు ఆగిపోయింది.

***********

శ్రీకర్ ఆంధ్రా యూనివర్శిటీలో పిజి చెయ్యసాగాడు.
ఒకరోజు రామ్మూర్తి, వెంకట్రావులు మాట్లాడుకుంటూ ఉండగా “మీ బంధువులలో ఎవరైనా హిమజకు తగిన సంబంధం ఉంటే చెప్పండి బావగారూ! అమ్మాయిని మూడు సంవత్సరాల నుండి మీరు చూస్తూనే ఉన్నారు. నేను ప్రత్యేకించి మీకు చెప్పడానికి ఏముంది?” అని అడిగిన రామ్మూర్తితో “అమ్మాయికేమండీ అన్నయ్య గారూ! మహాలక్ష్మిలా ఉంటుంది. చిదిమి దీపం పెట్టుకోవచ్చు” అంది పక్కనే ఉన్న కృష్ణవేణి.
“అలాగే బావగారూ! నా చెవిన వేసారు కదా! ఇక మీరు నిశ్చింతగా ఉండండి. అమ్మాయికి తగిన వరుడిని చూసే బాధ్యత నాదీ” అంటూ భరోసా ఇచ్చాడు వెంకట్రావు.
ఆరోజు రాత్రి భోజనాలయాక “ఏమండీ! హిమజ మీద మీ అభిప్రాయం ఏమిటి? అనడిగిన భార్య మాటకు “మంచి పిల్ల. ఏ అబ్బాయికి ఇల్లాలవుతుందో గానీ అలాటి భార్యను పొందాలంటే బంగారు పూలతో పూజ చేసి ఉండాలి” అన్నాడు వెంకట్రావు.
“ఆ అబ్బాయి మన అబ్బాయే ఎందుకు కాకూడదు” అన్న భార్య మాటకు బిత్తరపోయి “ఏమిటి కృష్ణా! నువ్వు అనేది? అబ్బాయి, అమ్మాయి ఒకే ఈడువాళ్ళు. కనీసం సంవత్సరం అయినా తేడా లేదు” అన్న వెంకట్రావుతో “నా మనసులో ఏడాది నుండి ఈ కోరిక ఉందండీ. ఇన్నాళ్ళకు సమయం వచ్చింది కనుక బయటకు చెప్పాను. ఒకే ఈడు వాళ్ళు అయినా మన అబ్బాయి అమ్మాయి కన్నా ఆరు నెలలు పెద్దవాడే కదా!?” అన్న కృష్ణవేణి మాటలకు “సరే అబ్బాయి అభిప్రాయం ఏమిటో? వాడిని కూడా ఒకమాట అడగాలి కదా” అన్న భర్తతో “శుభస్య శీఘ్రం. లేటెందుకు ఇప్పుడే అడుగుదాం” అంటూ తన గదిలో చదువుకుంటున్న కొడుకు దగ్గరకు వెళ్ళి కాసేపు ఆమాట ఈమాట చెప్పి “నాన్నా శ్రీ! మన హిమజ మీద నీ అభిప్రాయం ఏమిటి? రామ్మూర్తి అంకుల్ హిమజకి పెళ్ళి చేసేద్దామని అనుకుంటున్నారు. ఆ అమ్మాయిని మా కోడలిని చేసుకోవాలని నేను, మీ నాన్నగారు అనుకుంటున్నాం. నీకు కూడా ఇష్టం అయితే వాళ్ళ అభిప్రాయం కనుక్కోవచ్చు” అంటూ అసలు విషయం చెప్పింది కృష్ణవేణి.
అంతా విన్న శ్రీకర్ “హిమజ అంటే నాకు చాలా ఇష్టం అమ్మా. పెళ్ళంటూ చేసుకుంటే హిమజనే చేసుకోవాలని నేనెప్పుడో నిశ్చయించుకున్నాను. హిమజతో ఈ విషయం చెప్పి తన అభిప్రాయం కూడా తెలుసుకోవాలని ఎన్నో సార్లు అనుకుని కూడా అడిగితే కాదంటుందమో అనే సంశయంతో ఆగిపోయాను. హిమజ నాకు భార్య కాకపోతే ఇక జీవితంలో పెళ్ళే చేసుకోకూడదని నిశ్చయించుకున్నాను” అంటూ హిమజను తను ఎంతగా ప్రేమిస్తున్నాడో తల్లికి చెప్పాడు శ్రీకర్.
శ్రీకర్ నిర్ణయానికి సంతోషం, భయం కూడా కలిగాయి కృష్ణవేణికి. ఒకవేళ వాళ్ళకు శ్రీకర్ నచ్చకపోతే… ఆ ఆలోచనకే‌ భయపడిన కృష్ణవేణి భర్తకు అదే విషయం చెప్పి “ఎలాగైనా వాళ్ళను ఒప్పించాలి. రేపెలాగూ మంచిరోజు. రేపే వాళ్ళతో మాట్లాడదాం” అని చెప్పింది.

***********

మర్నాడు అనుకున్నట్లుగానే కృష్ణవేణి, వెంకట్రావు దంపతులు రామ్మూర్తిని, నాగమణిని కలిసి తమ అభిప్రాయం చెప్పడం వీళ్ళకు కూడా ఏ అభ్యంతరం లేకపోవడంతో హిమజని కూడా ఒక మాట అడగడం, హిమజ కూడా సరేననడం జరిగిపోయింది.
తన తల్లిదండ్రులు ఏ వార్తతో వస్తారా అని ఇంట్లోనే ఆదుర్దాగా ఎదురు చూస్తున్న కొడుకు నోటిలో గుప్పెడు పంచదార పోసి శుభవార్త చెప్పింది కృష్ణవేణి.
ఒకరోజు ఎవరూ లేని సమయం చూసి హిమజతో “నువ్వు మనస్పూర్తిగా ఈ పెళ్ళికి ఒప్పుకున్నావా? లేక ఆంటీ, అంకుల్ నిన్ను బలవంతంగా ఒప్పించారా?” అనడిగిన శ్రీకర్ తో “అదేమీ లేదు. అమ్నానాన్నలు ఏది చేసినా నా మంచి కోసమే అని నమ్ముతాను. కాకపోతే ఇంకా చదువుకోవాలని అనుకున్నాను. అది ఎలాగూ కుదరలేదు. పేపర్లో ఒక ప్రైవేట్ కంపెనీలో ఉద్యోగ ప్రకటన పడితే దరఖాస్తు చేసాను. వారి నుండి ఇంటర్వ్యూకి రమ్మని లెటర్ వచ్చింది. అమ్మ సమయం చూసి నాన్నను ఒప్పిస్తానంది. ఇప్పుడు మీతో పెళ్ళి కుదిరింది కనుక మీకు అభ్యంతరం లేకపోతే…” అంటూ మధ్యలో మాట ఆపేసిన హిమజతో “ఇంత మాత్రానికేనా? తప్పకుండా ఇంటర్వ్యూకి వెళ్ళు. నేనే దగ్గరుండి తీసుకెళ్ళి తీసుకొస్తాను. నువ్వు ఉద్యోగం చేసినా నాకు ఏ అభ్యంతరం లేదు. పెద్దవాళ్ళతో నేను మాట్లాడతాను” అంటూ భరోసా ఇచ్చాడు శ్రీకర్. ఇద్దరూ కాసేపు మనసు విప్పి ఒకరి అభిప్రాయాలు, అభిరుచులు మరొకరితో పంచుకున్నారు.
మాట ఇచ్చినట్లుగానే పెద్దవాళ్ళను ఒప్పించి హిమజను ఇంటర్వ్యూకి తీసుకెళ్ళడం, ఆ ఉద్యోగం హిమజకు రావడం, ఉద్యోగంలో జాయిన్ అవడం జరిగిపోయాయి.
కాబోయే అల్లుడికి, వియ్యాలవారికి అభ్యంతరం లేకపోవడంతో రామ్మూర్తి, నాగమణి కూడా చాలా సంతోషించారు.
శ్రీకర్ చదువు ఆపేసి హిమజ చేస్తున్న కంపెనీలోనే ఉద్యోగంలో చేరాడు. ఆరు నెలలలోనే ఒక మంచి ముహూర్తంలో శ్రీకర్, హిమజల పెళ్ళి జరిగిపోయింది.
పెళ్ళయ్యాక హిమజకు బాగా చదువుకోవాలని ఉన్న కోరికను తీరుస్తూ ప్రైవేటుగా పిజి చదివించాడు శ్రీకర్. అనుకూలమైన భర్త, కన్న కూతురిలా చూసుకునే అత్తమామలు, ఇంటి పక్కనే పుట్టిల్లు ఇలా హిమజ జీవితం ఆనందంగా సాగిపోతోంది.
కాలం గిర్రున తిరిగిపోతోంది. అంతా సాఫీగానే ఉన్నా ఒక్కటే లోటు హిమజని వేధించసాగింది. పెళ్ళయి తొమ్మిదేళ్ళు అయినా సంతాన భాగ్యం ఇంకా కలగలేదు. ఇద్దరూ డాక్టర్ కి చూపించుకుని అన్ని పరీక్షలు చేయించుకున్నారు. ఇద్దరి లోనూ ఏలోపం లేదనీ… కొందరికి ఇలా జరిగి లేటుగా పిల్లలు పుడతారనీ చెప్పారు డాక్టర్లు. అత్తగారు, తల్లి ఎంత ఓదారుస్తున్నా, మనిద్దరం ఒకరికొకరం పిల్లలమే కదా!? మనకి వేరే పిల్లలెందుకు? అని భర్త మరపించే ప్రయత్నం చేస్తున్నా హిమజ సంతానం కోసం మందులు వాడుతూనే… పూజలు, వ్రతాలు, ఉపవాసాలు చెయ్యసాగింది.

****************

“ఛీఛీ… దరిద్రగొట్టు పెళ్ళి చేసి నా గొంతు కోసారు. ఒక సుఖమా, సంతోషమా?” అంటూ గట్టిగా వినిపించిన భార్య గొంతు వింటూ రోజూ ఉన్నదే కదా! కొత్తేముంది? అనుకుంటూ భోజనం చేస్తున్నాడు అప్పుడే షాప్ క్లోజ్ చేసి మధ్యాహ్నం భోజనానికని ఇంటికి వచ్చిన మధు. “ఎన్నంటే ఏం లాభం? దున్నపోతు మీద వాన చినుకే” మధు నుండి సమాధానం రాకపోవడంతో తిరిగి అంది మధు భార్య కమల.
మధు పెళ్ళి జరిగి అప్పటికి పన్నెండు సంవత్సరాలు దాటింది. హిమజను ఇష్టపడినా చెల్లెలి జీవితం కోసం కమలను పెళ్ళి చేసుకున్న మధు మానసికంగా కమలతో జీవతాన్ని పంచుకోవడానికి సిద్ధపడ్డాడు. హోల్సేల్ మెడికల్ షాప్ ఓపెన్ చేసి బిజినెస్ మొదలు పెట్టాడు. పెళ్ళయిన మూడేళ్ళకే ఇద్దరు ఆడపిల్లలకు తండ్రి అయాడు మధు. సంతానం కలిగే వరకూ బాగానే ఉన్న కమల రాను రానూ తనకే తెలియని అసంతృప్తితో చిన్న చిన్న విషయాలకే అరవసాగింది.
తమ ఫామిలీ డాక్టర్ని సంప్రదించిన మధుతో కొందరికి డెలివరీ అయాక ఇలా జరుగుతుందని, మానసిక వైద్య నిపుణుడిని కలవమని సలహా ఇచ్చింది ఆవిడ. అదే విషయం కమలకి చెప్తే నాకేమైనా పిచ్చా అంటూ అప్పటినుండి ఇంకా సాధించసాగింది. కమల తల్లిదండ్రులతో ఇదే విషయం చర్చించి ట్రీట్‌మెంట్ తీసుకోవడానికి ఒప్పించమని అడిగితే వాళ్ళు కూడా “లక్షణంగా ఉన్న అమ్మాయిని నీకిచ్చి పెళ్ళి చేస్తే పిచ్చిదానిగా మార్చి, వదిలించుకుని, నీకు నచ్చిన ఆ పిల్లని రెండో పెళ్ళి చేసుకుందామని అనుకుంటున్నావేమో? అదే జరిగితే నీ అంతు చూస్తాం. నీ చెల్లెలు మా ఇంటి కోడలని మర్చిపోకు” అంటూ నానా దుర్భాషలూ ఆడి కమలని మరింత ఎగదోసారు.
పిల్లలు ప్రస్తుతం శెలవులని ఊరిలోనే ఉన్న వారి ఇంటికే వెళ్ళారు.
“డబ్బు సర్దుబాటు అయిందా?” గదిలో నుండి రివ్వున వచ్చి కోపంగా అడిగిన భార్యతో “లేదు కమలా! రెండు రోజులు ఓపిక పట్టు. రావలసిన డబ్బు వస్తుంది. ఇస్తాను” అనునయంగా చెప్పాడు మధు. రెండు రోజుల వరకూ నాకు నచ్చిన నక్లెస్ ఆ షాపులో ఉండొద్దూ… అసలే చాలా మంచి డిజైన్. ఇంకెవరి దృష్టిలోనైనా పడితే ఎగరేసుకుపోతారు” అన్న కమలతో “అయితే ఒక పని చెయ్యి. ముందు కొంత డబ్బు కట్టి నీకోసం అట్టేపెట్టమని చెప్పు. మిగితా డబ్బు తరువాత కట్టి కొనుక్కోవచ్చు” అన్నాడు మధు.
“మీపాటి తెలివి నాకు లేదనుకుంటున్నారా? నేను షాప్ వాళ్ళను అడిగాను. వాళ్ళు కుదరదన్నారు” అంది.
“నా ప్రయత్నం నేను చేసాను కమలా! ఒక్క రెండు రోజులు అంతే” అంటున్న మధు మాటలకు మధ్యలోనే అడ్డు తగులుతూ “పాడిన పాటే పాడతారేం? మీ మాట మీదేనన్నమాట!? సరే అయితే నేను మా ఇంటికి వెళ్ళి నాన్నగారిని డబ్బు అడుగుతాలెండి. మీరెప్పుడు నా ముచ్చట తీర్చారు కనుక” అంటూ చెప్పులు వేసుకుని విసురుగా వెళ్ళిపోయింది కమల.
నిశ్చేష్టుడై తింటున్న అన్నంలో చెయ్యి కడిగేసుకున్నాడు మధు. ఇప్పుడు తను అత్తవారింటికి వెళ్ళి అందర్నీ బ్రతిమాలి మళ్ళీ తనవల్ల కమలకు ఏలోటూ రాదని హామీ ఇస్తే గాని కమల రాదు, వాళ్ళు కూడా పంపరు. ఇలా జరగడం ఇది ఎన్నోసారో? అదృష్టవశాత్తు తన చెల్లెలి భర్త ఉద్యోగం వీళ్ళకి దూరంగా హైదరాబాదులో కావడంతో చెల్లెలి జీవితం సుఖంగా సాగిపోతోంది. అది చాలు తనకు.
పిల్లలు పుట్టాక ఖర్చులు పెరగడం, భార్య కూడా బాగా ఖర్చుదారి మనిషి కావడంతో బిజినెస్ కోసం పెట్టిన డబ్బు కాస్త కాస్తగా ఇంటి ఖర్చులకు వాడడం మొదలుపెట్టాడు. దాంతో బిజినెస్ దెబ్బతింది. కనపడిన చీరలు, నగలు, ఇంటి సామాను అవసరం లేకపోయినా కొటుంది కమల.
తండ్రిని కాస్త పొలం అమ్మి డబ్బు సర్దమని అడగడం, ఇప్పటికే బిజినెస్ అంటూ చాలా తీసుకున్నావు. మిగిలినది నా తదనంతరం మాత్రమే పంచుకోమని ఆయన నిష్కర్షగా చెప్పడంతో ఆర్ధిక సమస్యలతో ఇబ్బంది పడుతున్నాడు మధు.
భార్యని బ్రతిమాలుకుని ఇంటికి తీసుకుని వద్దామని, వస్తామంటే పిల్లల్ని కూడా తీసుకొద్దామని అత్తవారింటికి బయలుదేరాడు మధు.

***********

ముందు వసారాలోనే వాలు కుర్చీలో కూర్చుని ఉన్న మామగారు మధుని చూసి కూడా పలకరించకుండా చేతిలో ఉన్న దినపత్రికలో తలదూర్చాడు. ఆ తిరస్కారానికి మనసు చివుక్కుమనిపించినా “బాగున్నారా మామయ్య గారూ” అంటూ నమస్కరించాడు మధు.
“ఆఁ… ఏంబాగులే నాయనా! నీలాటి అల్లుడు దొరికాక” అంటూ తిరస్కారంగా సమాధానం చెప్పిన మామగారి మాటలను పట్టించుకోనట్లు నటిస్తూ “కమల ఏదీ! లోపల ఉందా!?” అంటూ చనువుగా లోపలికెళ్ళబోయిన మధుకి ఎదురొచ్చిన అత్తగారు “ఎందుకు నాయనా దాన్ని ఇంకా ఏడిపించడానికా? పాపం బిడ్డ ఒక్కర్తీ మండుటెండల్లో ఇంత దూరం వచ్చింది. వచ్చిన దగ్గర నుండి ఒకటే ఏడుపు. ఎందుకమ్మా అంటే సమాధానం చెప్పదు. నువ్వే ఏడిపించి ఉంటావు? లేకపోతే అది అంత బాధ పడుతుందా?” అంటూ సాగదీస్తున్న అత్తగారితో…
“నేనేమీ అనలేదండీ. డబ్బు కావాలని అడిగింది. రెండు రోజుల్లో సర్దుబాటు చేస్తానని చెప్పాను. మా నాన్నగారిని అడిగి తెచ్చుకుంటానని వచ్చింది. అంతే జరిగింది” అన్నాడు మధు.
“నీకు మా అమ్మాయంటే మొదటి నుండి ఇష్టం లేదు. అందుకే దాన్ని ఇంత హింస పెడుతున్నావు. మీ అమ్మానాన్నలను, మధ్యవర్తలను తీసుకుని రా. వాళ్ళతో అన్ని విషయాలు మాట్లాడి కాని అమ్మాయిని, పిల్లలని పంపము” అంటూ తెగేసి చెప్పి ముఖం మీదే తలుపులు వేసేసారు వాళ్ళు.

మధు ఈ అవమానాన్ని అస్సలు తట్టుకోలేకపోయాడు. అమ్మానాన్నలకు చెప్పినా చెల్లెలి కోసం రాజీ పడమని చెప్తారు తప్ప వాళ్ళు రారు. ఇక మధ్యవర్తులను తీసుకురావడం అంటే కుటుంబం పరువు వీధిలో పెట్టుకోవడమే. వీళ్ళు ఎంత చెప్పినా మాట వినేలా లేరు. కమలకి వాళ్ళ అమ్మానాన్నలు నచ్చచెప్తే వస్తుంది. అంతేకాదు వాళ్ళు చెప్తే ట్రీట్‌మెంట్ కూడా తీసుకుంటుంది.
కానీ వాళ్ళకి ఇలాటి విషయాల్లో అవగాహన లేదు. తను చెప్తే వినిపించుకోకపోగా నేను తనని వదిలించుకోవాలని అనుకుంటున్నానని అంటున్నారు. ఇలా ఆలోచిస్తూ ఇంటికి చేరిన మధు వికలమైన మనసుతో బాల్కనీ లోని కుర్చీలో కూలబడిపోయాడు.
అసలు హిమజని చేసుకుని ఉంటే తన జీవితం చాలా హాయిగా సాఫీగా సాగిపోయేది. కమల అన్నయ్య చెల్లిని కోరి చేసుకుంటాననడం, అది కూడా తను కమలను చేసుకుంటేనే అనే షరతు పెట్టడం, అందుకు తను ఒప్పుకోకపోవడంతో చెల్లెలు ఆత్మహత్యకు పాల్పడడం, దాంతో తల్లీ తండ్రీ ఇద్దరూ తాము కూడా చస్తామని బెదిరించడంతో తప్పనిసరి పరిస్థితుల్లో కమలను చేసుకోవలసి వచ్చింది. ఇప్పటికీ హిమజ మీద ప్రేమ తన మనసు లోతుల్లో అలాగే ఉన్నా కమలకి, పిల్లలకి ఏవిషయంలోనూ లోటు చెయ్యలేదు.
అనవసరంగా ఈ విషయాల్లోకి హిమజని కూడా లాగుతున్నారు. కమలని చేసుకున్నాక హిమజని దాదాపు మరిచిపోయే ప్రయత్నమే చేస్తున్నాడు. కానీ, మామగారికి తెలిసిన వాళ్ళు ఎవరో తను హిమజను ఇష్టపడిన విషయం, చెల్లెలి కోసం కమలను చేసుకున్న విషయం చెప్పారట. అప్పటి నుండి అత్తగారు, మామగారు ఇద్దరూ తన మనసు వేరే అమ్మాయి మీద ఉన్నందున తమ కూతురికి అన్యాయం జరిగిందన్న అపోహలో పడిపోయారు. అదే విషయాన్ని కమలకు కూడా చెప్పి తన మనసు కూడా విరిచేసారు.
ఆలోచనలతో బరువెక్కిన బుర్రను ఒక్కసారి విదిలించాడు మధు. ఎదురుగా టీపాయ్ మీద ఉన్న ఫోన్ అందుకుని మామగారి ఇంటికి ఫోన్ చేసాడు. తమ చిన్న కూతురు ఫోన్ ఎత్తడంతో “బాగున్నావా చిన్నారీ!” అంటూ ఆప్యాయంగా పలకరించాడు మధు.
“నీకు మేమంటే ఇష్టం లేదట కదా! ఇంకో పెళ్ళి చేసుకుంటున్నావట కదా! నిజమేనా?” అని కూతురు అడిగిన ప్రశ్నకు నివ్వెరపోయి “ఛఛ. అలా ఎందుకు చేస్తానురా? ఐనా ఎవరు చెప్పారు నీకు” అని అడిగాడు. ఇంతలో ఫోన్లో అత్తగారి గొంతు “నేనే చెప్పాను. ఇంకెప్పుడూ ఫోన్ చెయ్యకు” అంటూ ఠపీమని ఫోన్ పెట్టేసింది.
మనసాగక కసేపాగి మళ్ళీ ఫోన్ చేసాడు. ఈసారి పెద్ద కూతురు మాట్లాడుతూ… “మా అమ్మని వదిలేసి మమ్మల్ని తీసుకెళ్ళిపోదామని చూస్తున్నావట కదా. అమ్మని వదిలి మేమెక్కడికీ రాము”. అంది.
ఆ మాటలకు నిర్ఘాంతపోయిన మధు “ఒక్కసారి అమ్మకి ఫోన్ ఇవ్వమ్మా” అన్నాడు. ఆ పాప కమలకి ఫోన్ ఇవ్వగానే “మళ్ళీ ఎందుకు ఫోన్ చేసావు? నీకు నచ్చిన దానినే కట్టుకుని సుఖంగా ఉండు. మేము చచ్చినట్లే అనుకో” అనడంతో “అవేం మాటలు కమలా. ఐనా నీకొక విషయం చెప్పనా? ఆ అమ్మాయికి పెళ్ళి కూడా అయిపోయింది. అటువంటి అమ్మాయి గురించి అలా మనం మాట్లాడకూడదు” అని మధు అంటుండగానే…
“ఓహో! అయితే ఆ అమ్మాయి వివరాలన్నీ ఎప్పటికప్పుడు తెలుసుకుంటూనే ఉన్నారన్నమాట. దాని మీద మీకు ఎంత ప్రేమ లేకపోతే మన పెళ్ళయ్యాక కూడా దాని గురించే ఆలోచిస్తూ వివరాలు సేకరిస్తారు? సిగ్గు లేని జన్మ. నేను ఇప్పుడే వెళ్ళి మీ మీద పోలీస్ కేస్ పెట్టబోతున్నాను. నన్ను, పిల్లల్ని, మావాళ్ళని మానసికంగా హింసిస్తున్నారని చెప్తాను. జైల్లో చిప్పకూడు తింటే అప్పుడు తెలుస్తుంది పెళ్ళాం విలువ” అంటూ విసురుగా ఫోన్ పెట్టేసింది.
అంతా అయిపోయింది. తను ఇన్నాళ్ళు పడిన కష్టానికి, చేసిన త్యాగానికి ఇదా ప్రతిఫలం? ఇక పరువు నడిబజారులో పడ్డట్టే… ఇంత జరిగాక తన తల్లిదండ్రులు, చెల్లెలి పరిస్థితి ఏంటి? చెయ్యని నేరానికి ఏమిటీ శిక్ష. కమల మొండితనం తనకు బాగా తెలుసు. ఆ మొండితనంతోనేగా తనని కోరి మరీ చేసుకుంది. ఇప్పుడు ఎవరో తనకి బలవంతంగా ఈ పెళ్ళి చేసారని నింద వేస్తోంది. ఆ మొండితనంతోనే తనను సాధిస్తోంది. పోలీస్ స్టేషన్ మెట్లు ఏనాడూ ఎక్కని తన కుటుంబం పరువు ఈనాడు పోయే పరిస్థితి వచ్చింది.
ఇలా ఎంతసేపు ఆలోచిస్తూ ఉండిపోయాడో తెలియదు కానీ… ఈలోగా ఫోన్ మోగితే కమల దగ్గరనుండి అయి ఉంటుంది అనుకుని ఫోన్ ఎత్తిన మధు అవతలి మాటలు విని “ఇప్పుడే వస్తున్నాను” అని చెప్పి ఫోన్ పెట్టేసి ఒంట్లో నవనాడులూ కృంగిపోగా కుర్చీలో వెనక్కి వాలిపోయాడు.
అనుకున్నంతా చేసింది ఈ పిచ్చిది. పోలీస్ స్టేషన్ నుండి ఫోన్ “మీ మీద 498A కేసు నమోదు అయిందనీ, వెంటనే ఇన్స్పెక్టర్ గారు రమ్మంటునన్నారనీ”
తన పరిస్థితికి ఏం చెయ్యాలో పాలుపోని మధు అలా ఆకాశం వైపు శూన్యంలోకి చూస్తూ కూర్చున్నాడు ఏవో ఆలోచనలతో.
ఇంతలో పక్కనే ఉన్న చెట్టు కొమ్మ మీదనుండి ఎగురుకుంటూ వచ్చిన కాకి వీరు బట్టలు ఆరేసుకునే దండెం మీద కూర్చుంది ఠీవిగా. ఆ దండానికి మూరెడు దూరంలో ఉన్న హై పవర్ కరెంట్ తీగలను చూసి ఆలోచనలో పడ్డాడు మధు.
తన ఆలోచన ఎంత వరకూ సరైనది? తను ఒక్కడు లేకపోతే అందరూ హాయిగా ఉంటారు. చెల్లెలి జీవితం బాగుంటుంది. ముఖ్యంగా కమల, పిల్లలు సుఖపడతారు. కమల వాళ్ళ అమ్మానాన్నలు వాళ్ళకు ఏలోటూ రానీయరు. అలాగే తన తల్లిదండ్రులు కూడా వాళ్ళకు అండగా ఉంటారు. అనుకుంటూ ఒక్కో అడుగే పిట్టగోడ దగ్గరగా వేయసాగాడు.
ఆఖరిసారిగా అన్నట్లు కళ్ళు మూసుకుని భగవంతుడిని ప్రార్ధించాడు. తన జీవితంలో ఏదీ అనుకున్నది అనుకున్న విధంగా జరగలేదు. కనీసం ఇప్పుడైనా తన కోరిక నెరవేర్చమని వేడుకున్నాడు. ఆఖరిసారిగా అందరినీ తలుచుకున్నాడు. చివరిగా హిమజ రూపాన్ని కళ్ళనిండా నిలుపుకుని కళ్ళలో నీరు తిరుగుతుండగా పిచ్చివాడిలా… ఏదో భ్రాంతిలో ఉన్నట్లుగా… పిట్టగోడ మీదనుండి చేతులు ముందుకు చాచి రెండు చేతులతో ఒక్కసారే ఆ కరెంటు తీగలని పట్టుకున్నాడు మధు.

**********

హిమజ వాడిన మందుల ఫలితమో, చేసిన పూజల ఫలమో హిమజ నెల తప్పిందనే శుభవార్త డాక్టర్ చెప్పగానే రెండు కుటుంబాలలోనూ పండుగ వాతావరణం నెలకొంది. హిమజ కాలు కూడా కింద పెట్టనివ్వకుండా చూసుకోసాగారు అంతా. శ్రీకర్ ఆనందానికి అవధులు లేవు. ఆఫీసులో అందరికీ స్వీట్లు పంచిపెట్టాడు.
నెలలు నిండాక పండంటి మగ బిడ్డకి జన్మనిచ్చింది హిమజ. బాబుని చూసిన అందరూ ఒకటే మాట, బాబు చాలా బాగున్నాడనీ… పూర్తిగా హిమజ పోలికలే వచ్చాయని. తనను అమ్మని చేసిన బిడ్డను పరవశంగా మనసుకి హత్తుకుంది హిమజ.

***** సమాప్తం *****